Danıştay 8. Daire E.2024/6771 K.2024/7760

... vekili Av. ... tarafından, müvekkilinin, Dokuz Eylül Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü öğretim üyesi olarak görev yapmakta iken mobbinge maruz kaldığından bahisle uğranıldığı ileri sürülen 200.000,00-TL manevi zararın davalı idareye yapılan başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tazminine karar verilmesi istemiyle Dokuz Eylül Üniversitesi Rektörlüğü'ne karşı açılan davada; istemin kısmen kabulü kısmen reddi ile davacının 80.000,00-TL manevi tazminat talebinin kabul edilerek davalı idareye yapılan 23/03/2023 tarihli başvurudan itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine,

davacının 120.000,00-TL'lik manevi tazminat talebi yönünden davanın reddine karar veren ...İdare Mahkemesi'nin ... gün E:..., K... sayılı kararına karşı davacı ve davalı idare tarafından istinaf başvurusunda bulunulmasını müteakip davacı tarafından 26/11/2024 tarihli dilekçe ile ... Bölge İdare Mahkemesi ....

İdare Dava Dairesi hakimleri hakkında reddi hakim talebinde bulunulması üzerine söz konusu talep hakkında karar verilmek üzere Dairemize gönderilen dosyada gereği görüşüldü:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 'Mahkemelerde çekinme ve ret' başlıklı 57. maddesinde; "...İdare ve vergi mahkemelerinde reddedilen başkan ve üye birden çok ise istem bölge idare mahkemesince incelenir. Bölge idare mahkemelerinde reddedilen başkan veya üye birden çok ise istem Danıştayca incelenir. Danıştayca ve bu mahkemelerce ret istemleri yerinde görülürse işin esası hakkında da karar verilir..." kuralı yer almıştır.

Aynı Kanun'un "Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu ile Vergi Usul Kanununun uygulanacağı haller" başlıklı 31. maddesinde; Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na atıf yapılan konular arasında hakimin davaya bakmaktan memnuiyeti ve reddi konusuna yer verilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 'Ret sebepleri' başlıklı 36. maddesinde; "Hâkimin tarafsızlığından şüpheyi gerektiren önemli bir sebebin bulunması hâlinde, taraflardan biri hâkimi reddedebileceği gibi hâkim de bizzat çekilebilir. Özellikle aşağıdaki hâllerde, hâkimin reddi sebebinin varlığı kabul edilir:

a) Davada, iki taraftan birine öğüt vermiş ya da yol göstermiş olması.

b) Davada, iki taraftan birine veya üçüncü kişiye kanunen gerekmediği hâlde görüşünü

açıklamış olması.

c) Davada, tanık veya bilirkişi olarak dinlenmiş veya hâkim ya da hakem sıfatıyla

hareket etmiş olması; uyuşmazlıkta arabuluculuk veya uzlaştırmacılık yapmış bulunması.

ç) Davanın, dördüncü derece de dâhil yansoy hısımlarına ait olması.

d) Dava esnasında ki taraftan birisi ile davası veya aralarında bir düşmanlık bulunması." hükmü, "Ret usulü" başlıklı 38. maddesinde. "Hâkimin reddi sebebini bilen tarafın, ret talebini en geç ilk duruşmada ileri sürmesi gerekir. Taraf, ret sebebini davaya bakıldığı sırada öğrenmiş ise en geç öğrenmeden sonraki ilk duruşmada, yeni bir işlem yapılmadan önce bu talebini hemen bildirmek zorundadır. Belirtilen sürede yapılmayan ret talebi dinlenmez.

Hâkimin reddi, dilekçeyle talep edilir. Bu dilekçede, ret talebinin dayandığı sebepler ile delil veya emarelerin açıkça gösterilmesi ve varsa belgelerin eklenmesi gerekir. Hâkimin reddi dilekçesi, reddi istenen hâkimin mensup olduğu mahkemeye verilir. Ret talebi geri alınamaz. Hâkimi reddeden taraf, dilekçesini karşı tarafa tebliğ ettirir. Karşı taraf bir hafta içinde cevap verebilir.

Bu süre geçtikten sonra yazı işleri müdürü tarafından ret dilekçesi, varsa karşı tarafın cevabı ve ekleri, dosya ile birlikte reddi istenen hâkime verilir. Hâkim bir hafta içinde dosyayı inceler ve ret sebeplerinin kanuna uygun olup olmadığı hakkındaki düşüncesini yazı ile bildirerek, dosyayı hemen merciine gönderilmek üzere yazı işleri müdürüne verir. Hâkimi çekilmeye davet, hâkimin reddi hükmündedir." hükmü bulunmaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat düzenlemeleri uyarınca, reddedilen Bölge İdare Mahkemesi üye sayısı birden fazla olduğu için; istemin, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 57. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, Dairemizce incelenmesi gerekmektedir.

Uyuşmazlıkta; davacı tarafından,...İdare Mahkemesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararını inceleyen ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin Başkan ve tüm üyeleri hakkında genel olarak idare lehine karar verdikleri, dolayısıyla tarafsız olmadıkları yolunda kanaat oluştuğu ileri sürülerek hakimin reddi talebinde bulunulduğu görülmektedir.

Davacı tarafından ileri sürülen nedenlerin yukarıda yer verilen mevzuat hükmünde belirtilen sebeplerden hiçbirine uymadığı, ilgililerin tarafsızlıklarından şüpheyi gerektirecek bir durumun oluşmadığı anlaşıldığından reddi hakim isteminin reddi gerekmektedir.