Danıştay 8. Daire E.2024/6949 K.2024/7894

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, Bolu ili sınırları içerisinde bulunan madencilik faaliyeti gösterdiği ormanlık alana ilişkin arazi izin bedelinin tahsili amacıyla tanzim edilen ... vade tarihli ve ... sıra nolu tahakkuk fişinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; mevzuatta; sonraki yıl arazi izin bedellerinin peşin ödenmesinin talep edilmesi halinde, ödenmesi talep edilen yıllara ait bedellerin, ödemenin yapıldığı yıl bedeli üzerinden defaten izin sahibi tarafından ödeneceği yönünde hüküm getirilerek izin sahiplerine peşin ödeme hakkı verildiği, anılan madde metninde, peşin ödemenin mutlaka izin başlangıç tarihinden önce yapılması gerektiği yönünde kısıtlayıcı bir hükme yer verilmediği,

peşin ödemeden yararlanabilmek için, ödemenin mutlaka izin başlangıç tarihinden (başka bir ifadeyle vade tarihinden) önce yapılması zorunluluğunun bulunmadığı, bir başka ifadeyle, ödemenin yapıldığı yıl bedeli üzerinden eksiksiz olarak sonraki yıl bedelinin ödenmesi durumunda, ilgili aleyhine, fark arazi izin bedeli tahakkukunun yapılamayacağı açık olup; uyuşmazlıkta; davacı tarafından, 2023 yılı arazi izin bedellerinin, 2022 yılı arazi izin bedeli esas alınmak suretiyle 23/12/2022 tarihinde eksiksiz ödediği, bu haliyle anılan madde hükmünde yer alan peşin ödeme ile ilgili hükme uygun hareket edildiği,

davalı idare tarafından her ne kadar, Orman Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı talimat yazısı uyarınca işlem tesis edildiği görülmekte ise de; anılan yönetmelikte, peşin ödemenin mutlaka izin başlangıç tarihinden önce yapılması gerektiği yönünde kısıtlayıcı bir hükme yer verilmediğinden, anılan talimat yazısında yer alan, "2022 yılı cari yıl bedeli vade tarihinden sonra yapılan peşin ödemelerle ilgili olarak 2023 yılı BAK oranı (%122,93) arttırılarak hesap edilen fark bedeline ilişkin tahakkuk ve tahsilat işlemlerinin yapılması gerektiği" yönündeki ibarelerin Yönetmeliğe uygun olmadığı,

bu haliyle yönetmelikte açıkca yer almayan uygulamaya istinaden 2023 yılı BAK oranı (122,93) uygulanmak suretiyle belirlenen bedelin tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu tahakkuk fişinde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline istinaf yolu kapalı ve kesin olmak üzere karar verilmiştir.

Mahkemece kesin olarak verilen karara karşı davalı idare vekili tarafından istinaf talebinde bulunulması üzerine ... İdare Mahkemesi'nce verilen ... gün ve E:..., K:..., İstinaf No:... sayılı kararı ile 2577 sayılı Kanunun istinaf incelemesini düzenleyen 45. maddesinde ve bu maddeyle atıf yapılan 48. maddesinde, kararın usul ya da esas olup olmamasına dair bir ayrım yapılmaksızın istemin kesin bir karar hakkında olması halinde kararı veren merciin istemin reddine karar vereceğine yönelik hükümler bulunduğu ve istinaf istemine konu Mahkeme kararının kesin olarak verildiği gerekçesi ile istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

Söz konusu karara karşı davalı idare tarafından yapılan istinaf başvurusu üzerine, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile istinaf isteminin reddine kesin olarak karar verilmiştir.

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin istinaf isteminin reddine dair kararının usul ve yasaya aykırı olduğu ileri sürülerek temyiz yoluyla incelenerek bozulması istemi üzerine, ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesi ... tarih ve E:..., K:..., T:... sayılı kararı ile "İdare Mahkemesince, 2577 sayılı Kanunun 45/1. maddesi uyarınca istinaf kesinlik sınırı altında kalması nedeniyle kesin olarak verilen karara karşı yapılan istinaf isteminin kesin olarak reddine dair karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki Dairemizin 15/05/2024 tarih ve E:2024/800, K:2024/820 sayılı kararı kesin nitelikte olduğundan, kesin karara karşı yapılan davalı idarenin temyiz isteminin incelenmesine hukuken olanak bulunmamaktadır." gerekçesi ile temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar vermiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, Bolu İdare Mahkemesi kararının kesin olarak karar verilmemesi gerekirken kesin olarak verilmesi suretiyle usul ve yasaya aykırı olarak yargı denetimi yolunun kapatıldığı, tahakkuk fişinin miktarı esas alınarak değerlendirme yapılmış ise de dava konusunun doğru nitelenmediği, davanın konusunun tahakkuk fişinin düzenlenmesine esas alınan idarenin ... tarih ve ... sayılı yazısı ve ekinde yer alan Orman Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı talimatı uyarınca yazılan, "2023 yılı arazi izin bedelinin ancak 2023 yılı BAK oranı uygulanarak ödenmesi gerektiğine" ilişkin genel nitelikteki talimatının olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.