Danıştay 8. Daire E.2025/5589 K.2025/9717

Davanın özeti

Davacı dernek tarafından, davalı idarenin resmi internet sitesinde yayınlanan ve tüm üniversitelere bildirilen "Tıp Programlarında Eğitime Başlanması ve Eğitimin Sürdürülmesi İçin Asgari Koşullar" başlıklı metinde “1.Tıp Programı için Gerekli Altyapı, Laboratuvar ve Uygulama Alanları” alt başlıklı bölümde 1.3.a numaralı paragrafta ve metnin ekinde yer alan “Tıp Programlarında Eğitime Başlanması ve Eğitimin Sürdürülmesi İçin Gerekli Olan Asgari Öğretim Üyesi Sayısı ve Dağılımı” başlıklı tabloda 15. satırda yer alan “Aile Hekimliği/Halk Sağlığı" şeklindeki düzenlemede "Halk Sağlığı” öğretim üyesi asgari sayısının,

“Aile Hekimliği” uzmanlık alanından ayrı olarak belirlenmesi istemiyle yapılan 03/05/2024 tarihli başvurunun reddine ilişkin Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Eğitim-Öğretim Dairesi Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı Kanun'un 14/6. maddesi uyarınca işin gereği görüşüldü.

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ

Yükseköğretim Yürütme Kurulu'nun 16/01/2019 tarihli toplantısında alınan karar ile "Tıp Programlarında Eğitime Başlanması ve Eğitimin Sürdürülmesi İçin Gerekli Asgari Koşullar" düzenlenmiş olup; anılan karar Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Eğitim-Öğretim Dairesi Başkanlığının ... tarih ve ...sayılı yazısı ile yükseköğretim kurumlarına bildirilmiştir.

Davacı Dernek tarafından 26/11/2019 tarihli dilekçe ile "Tıp Programlarında Eğitime Başlanması ve Eğitimin Sürdürülmesi İçin Gerekli Asgari Koşullar" düzenlemesinde Halk Sağlığı alanı için asgari öğretim üyesi sayısının "Aile Hekimi/Halk Sağlığı" başlığı altında yer aldığı belirtilerek Halk Sağlığı öğretim üyesi asgari sayısının diğer uzmanlık alanlarından ayrı olarak belirlenmesi istemiyle davalı idareye başvuru yapıldığı görülmüştür.

Davacının dava konusu işleme esas teşkil eden başvurusu ise 03/05/2024 tarihli dilekçe ile yapılmış olup; anılan başvuru dilekçesinde de "Tıp Programlarında Eğitime Başlanması ve Eğitimin Sürdürülmesi İçin Gerekli Asgari Koşullar" düzenlemesinde Halk Sağlığı alanı için asgari öğretim üyesi sayısının Aile Hekimliği uzmanlık alanından ayrı olarak belirlenmesi için gerekli değişikliklerin yapılması istenilmiştir. Davacının başvurusu; 05/06/2024 tarihli Yürütme Kurulu toplantısında incelenmiş olup; 2547 sayılı Kanun'un 7/d-2 maddesi uyarınca söz konusu teklifin uygun görülmemesi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

USUL YÖNÜNDEN

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dilekçeler üzerine ilk inceleme" başlıklı 14. maddesinin 3/e bendinde, dilekçelerin süre aşımı yönünden inceleneceği; 6. fıkrasında, ilk incelemeye ilişkin hususların ilk incelemeden sonra tespit edilmesi halinde davanın her safhasında 15. madde hükmünün uygulanacağı; "İlk inceleme üzerine verilecek karar" başlıklı 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, süre aşımı yönünden yapılan incelemede Kanuna aykırılık görülürse davanın reddine karar verileceği hususları hüküm altına alınmıştır.

Aynı Kanun'nun "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinde,

"1. Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gündür.

...

4. İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresi, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlar. Ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililer, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilirler. Düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olması bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmaz.",

"İdari makamların sükutu" başlıklı 10. maddesinde,

"1. İlgililer, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilirler.

2. Otuz gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. İlgililer otuz günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine dava açabilirler. Otuz günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgili bu cevabı, isteminin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebilir. Bu takdirde dava açma süresi işlemez. Ancak, bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren dört ayı geçemez. Dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, otuz günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilirler.",

"Üst makamlara başvurma" başlıklı 11. maddesinde ise,

"1. İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebilir. Bu başvurma, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durdurur.

2. Otuz gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır.

3. İsteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresi yeniden işlemeye başlar ve başvurma tarihine kadar geçmiş süre de hesaba katılır." hükümlerine yer verilmiştir.

2577 sayılı Kanun'un 7. maddesinde, ilgililerin menfaatini ihlal eden bir idari işlemin tesis edilmesi durumunda bu işlemin iptali talebiyle açılan davalarda dikkate alınacak genel dava açma süresi; 10. maddesinde, önceden idari bir işlemin tesis edilmediği durumlarda, idari işlem tesis edilmesi istemiyle yapılan başvurular üzerine idare tarafından tesis edilen işlemlere karşı açılacak davalardaki dava açma süresi; 11. maddesinde ise, hakkında idari işlem tesis edilen ilgililerin idari dava açmadan önce işlemin "kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması" talebiyle idareye yaptıkları başvuruların süresi ve başvuru hakkında idare tarafından tesis edilen işleme karşı açılacak davalardaki dava açma süresi düzenlenmiştir.

Bu düzenlemelere göre, anılan Kanun'un 10. maddesinin uygulanabilmesi için ilgili hakkında idarece önceden kurulmuş bir işlemin bulunmaması gerekirken, 11. maddesinin uygulanabilmesi için, ilgili hakkında daha önceden kurulmuş bir idari işlemin bulunması ve anılan işlemin "kaldırılması, geri alınması veya değiştirilmesi" talebiyle idareye yapılan bir başvuru olması gerekmektedir.

Dosyanın incelenmesinden.

"Tıp Programlarında Eğitime Başlanması ve Eğitimin Sürdürülmesi İçin Gerekli Asgari Koşullar" düzenlemesinin Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Eğitim-Öğretim Dairesi Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı yazısı ile yükseköğretim kurumlarına bildirildiği, ancak dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerden anılan düzenlemenin davalı idarenin resmi internet sitesinde hangi tarihte yayımlandığı anlaşılamamış ise de davacının 26/11/2019 tarihli başvuru dilekçesi dikkate alındığında en geç bu tarihte davacı Derneğin anılan düzenlemeden haberdar olduğunun anlaşıldığı,

bakılan davanın ise "Tıp Programlarında Eğitime Başlanması ve Eğitimin Sürdürülmesi İçin Gerekli Asgari Koşullar" düzenlemesinde Halk Sağlığı alanı için asgari öğretim üyesi sayısının Aile Hekimliği uzmanlık alanından ayrı olarak belirlenmesi için gerekli değişikliklerin yapılması istemiyle yapılan 03/05/2024 tarihli başvurunun reddi üzerine açıldığı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; ilgililer tarafından, üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılmasının talep edilmesine yönelik 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi kapsamında yapılan başvuruların, idari dava açma süresi içinde yapılması gerektiği dikkate alındığında;

davacının anılan düzenlenmeden en geç 26/11/2019 tarihinde haberdar olduğunun kabulü ile davacının 2024 tarihli başvurusunun 2019 tarihli başvurusu ile aynı talebe yönelik olduğu ve davacı hakkında yeni oluşan hukuki bir durumun da söz konusu olmadığı anlaşıldığından davacının 2024 yılında yaptığı başvurunun davalı idarece reddedilmesinin anılan düzenleme yönünden dava açma süresini canlandırmayacağı ve işbu davanın süre aşımı nedeniyle incelenemeyeceği sonucuna varılmıştır.