Danıştay 9. Daire E.1988/2610 K.1989/1146

49 YIL SÜRE İLE BİR TAŞINMAZ ÜZERİNDE KURULAN İRTİFAK HAKKININ TAPUDA TESCİLİ SIRASINDA 492 SAYILI HARÇLAR KANUNUNA BAĞLI 4 SAYILI TARİFENİN 20/e POZİSYONUNA GÖRE ALINACAK HARCIN MATRAHININ YILLIK İRTİFAK HAKKI DEVİR BEDELİ İLE YILLAR TOPLAMININ ÇARPIMI SURETİYLE HESAPLANMASI GEREKTİĞİ HK. <

Uyuşmazlık. 1984 yılında tesis edilen irtifak hakkı nedeniyle ödenmesi gereken tapu harcının noksan ödendiğinin inceleme raporu ile tesbit edilmesi üzerine ikmalen salınan kusur cezalı tapu harcının kaldırılması istemiyle açılan davayı.

492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı 4 sayılı tarifenin 20/e pozisyonunda gayrımenkul üzerine irtifak hakkı tesis ve devrinde, tesis ve devir için ödenen bedel üzerinden devir alan tarafından % 40 oranında tapu harcı ödeneceği hükmünün yer aldığı, tapu harcının tapu idaresi tarafından yapılan işlem nedeniyle alınan bir harç olduğu,

irtifak hakkı tesisi işleminin de bir defa yapıldığğ, her kiralama yılı için ayrı bir intifak hakkı tesisinin söz konusu olmayacağı, yasa hükmü uyarınca irtifak hakkı tesisinin 49 yıllık karşılığı olan bedel üzerinden bir defada harç ödenmesi gerektiği, irtifah hakkı tesisi için ödenmesi gereken bedelin taksitler halinde yıllara bölünmüş olmasının harcın ödenmesininde aynı usulde yapılmasını gerektirmeyeceği, 49 yıllık kira bedeli üzerinden harç alınmasında yasaya aykırılık görülmediği,

kusur cezasının ise, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 341.maddesinde vergi ziyaının, mükellefin veya sorumlunun vergilendirme ile ilgili ödevlerini zamanında yerine getirmemesi veya eksik yerine getirmesi yüzünden verginin zamanında tahakkuk ettirilmesini veya eksik tahakkuk edilmesini ifade edeceğinin öngörüldüğü, olayda, davacı ile hazine arasında taşınmaz üzerinde intifak hakkı tesisi konusunda anlaşma yapıldığı Milli Emlak Müdürlüğü yazısı ile Tapu Müdürlüğüne yıllığı ... lira bedel üzerinden 49 yıllığına irtifak tesis edilmesinin uygun görüldüğünün biuldirildiği,

Tapu Müdürlüğünce 21.9.1984 günlü yazı ile yıllığı 3.232.000 liradan 49 yıllığna irtifak hakkı tesis edileceğinden harç ilişiğinin kesilmesi yolunda davalı Vergi Dairesi Müdürlüğüne yazı yazıldığı ve davalı idarece aynı müdürlüğe 3.232.000 lira bedel üzerinden 21.9.1984 tarihli makbuzla harcın tahsil edilerek harç ilişiğinin kalmadığının belirtildiği, bu işlemler sırasında davacı tarafından yerine getirilmesi gereken bir ödevin bulunmadığı, irtifak hakkı tesis bedelinin noksan bildirilmesinin söz konusu olmadığı,

harç tahakkukuna ilişkin işlemlerin idarenin kendi bünyesinde oluştuğu yasa hükmünde bahsedildiği gibi harcın tahakkukuna ilişkin ödevlerin davacı tarafından yerine getirilmemesinden dolayı harcın zamanında tahakkuk ettirilmesi veya noksan tahakkuk ettirilmesi fiilinden bahsedilemiyeceği, davacının vergi ziyaına sebebiyet verdiğini kabul etmesinin mümkün olmadığı, harcın tahakkukunun idarenin kendisi tarafından