Danıştay 9. Daire E.2020/1321 K.2022/6350

Dava konusu istem: İstanbul Büyükşehir Belediye Anadolu Yakası Park ve Bahçeler Müdürlüğünce ihalesi gerçekleştirilen ve davacı şirketin uhdesinde kalan … ihale kayıt numaralı "İstanbul Genelindeki Yeşil Alanlarda, Koru ve Kent Ormanları için Özel Güvenlik Hizmet Alım İşi" nedeniyle ödenen sözleşme damga vergisi ve ihale kararı damga vergisinin iadesi istemiyle yapılan düzeltme- şikayet başvurusunun zımnen reddi işleminin; damga vergisi üst sınırı aşılarak tahsil edilen 1.280.140,91-TL damga vergisi ile erken fesihten dolayı sözleşmenin ifa edilemeyen kısmına ilişkin fazladan ödenen damga vergisi tutarının ödeme tarihinden itibaren işleyecek gecikme faiziyle birlikte iadesi istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dava konusu işlemin, damga vergisi üst sınırı aşılarak tahsil edilen 1.280.140,91 TL damga vergisinin iadesi talebinin reddine ilişkin kısmı yönünden; her bir kağıt için hesaplanacak damga vergisi üst sınırının, dava konusu verginin tahsil edildiği 2017 yılı için 1.865.946,80-TL olduğu, ihale sözleşmesinin ve ihale kararının 488 sayılı Damga Vergisi Kanuna ekli (1) sayılı tabloda ayrı birer kağıt olarak düzenlenmiş olduğu, sözleşme damga vergisi miktarı üst sınırdan fazla olmasına rağmen üst sınır olan 1.865.946,80-TL tutar üzerinden tahakkuk ve tahsil edildiği,

1.280.140,91-TL tutarındaki ihale kararı damga vergisinin üst sınır aşılmadan tahsil edildiği görüldüğünden dava konusu işlemin, damga vergisi üst sınırı aşılarak tahsil edilen 1.280.140,91-TL damga vergisinin iadesi talebinin reddine ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı; dava konusu işlemin, erken fesihten dolayı sözleşmenin ifa edilemeyen kısmına ilişkin fazladan ödenen damga vergisi tutarının iadesi talebinin reddine ilişkin kısmı yönünden.

24/12/2017 tarih ve 30280 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan 696 sayılı KHK'nin 127. maddesi ile 375 sayılı KHK'ye eklenen geçici 23. maddesinin yedinci fıkrası ile erken fesih neticesinde sözleşmeyi yürüten idareye yapılacak zarar tazmin taleplerinin düzenlediği ve sınırlandığı, fazla ödenen vergilerin iadesinin vergi idaresinden talep edilmesine engel teşkil edecek bir hüküm içermediği, davacı şirketin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile … tarihinde imzaladığı … ihale kayıt nolu özel güvenlik hizmet alım işi sözleşmesinde işe başlama tarihinin 01/12/2017, işi bitirme tarihinin ise 30/09/2019 olarak kararlaştırıldığı,

anılan sözleşmenin 696 sayılı KHK ile 375 sayılı KHK'ya eklenen hükümler çerçevesinde 31/03/2018 tarihinde feshedildiği, sözleşmenin feshedilmesi ile birlikte fesih tarihinden itibaren sözleşmenin hukuki bir değerinin kalmadığı, herhangi bir hususu ispat ve belli etmek için kullanılan belge niteliğini kaybettiği, Damga Vergisi Kanunu'na göre de vergiyi doğuran olay olma özelliğini kaybettiği, bu nedenle, fesih neticesinde erken sona eren sözleşmenin kalan süresine isabet eden damga vergisinin haksız yere alındığı anlaşıldığından,

dava konusu işlemin, erken fesihten dolayı sözleşmenin ifa edilemeyen kısmına ilişkin fazladan ödenen damga vergisi tutarının iadesi talebinin reddine ilişkin kısmında hukuka uygunluk görülmediği, öte yandan, resmi kurumdan alınan ihale konusu işin, sözleşmede yer alan bedelle ve yine sözleşmede yer alan sürede yerine getirileceği bilgisi ve inancıyla dava konusu damga vergisinin beyan edilerek ödendiği, davacı şirketin ihale olunan işi aldığı ve sözleşmenin yapıldığı tarihte mevcut olmayıp sonradan 696 sayılı KHK ile getirilen düzenlemeler ile sözleşmenin süresinden önce feshedildiği,

sözleşmenin feshi yönünde davacı şirketin bir iradesi ve kusuru bulunmadığı, resmi kurumdan alınan işin, önceden öngörülmeyen düzenlemeyle feshedilmiş olduğu gözetildiğinde, sözleşmenin ifa edilemeyen kısmı için ödenmiş bulunan damga vergisinin iade edilmemesinin, Anayasa Mahkemesi içtihatlarında da ifadesini bulan hukuki güvenlik ilkesine ve hakkaniyete aykırılık teşkil edeceği, Vergi Usul Kanununun 112/4. maddesi uyarınca, vergilendirme hatası yapılarak haksız ve hukuka aykırı olarak davacıdan fazladan tahsil edilen verginin,

ödeme tarihlerinden itibaren 6183 sayılı Kanuna göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanan faizi ile birlikte davacıya iadesi, davacının tecil faizinden yüksek olan gecikme faizi talebinin ise reddi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, dava konusu işlemin, erken fesihten dolayı sözleşmenin ifa edilemeyen kısmına ilişkin fazladan ödenen damga vergisi tutarının iadesi talebinin reddine ilişkin kısmının iptaline fazladan ödenen tutarın tecil faiziyle davacıya iadesine, karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: 375 sayılı KHK'nın geçici 23. maddesinin 15. fıkrasında, ihalesi yapılmış ancak bu maddenin yayımı tarihinde (24/12/2017) ve bu tarihten sonra işe başlayacak şekilde imzalanmış sözleşmelerin feshedilmiş sayılacağı ve sözleşmeye ilişkin damga vergisi ve harçların iade edileceği, aynı maddenin 7 ve 8. fıkralarında ise, ihale süreci tamamlanarak işin devam ettiği hizmet alım sözleşmelerinin geçiş işleminin yapıldığı tarih itibariyle feshedileceği ve yüklenicinin yapmış olduğu vergi, resim,

harç ve paylar dahil olmak üzere tüm giderler ve mahrum kaldığı kâr karşılığı olmak üzere sözleşmeyi yürüten idare tarafından tazminat ödeneceği düzenlemesine yer verildiği, sürekli işçi kadrolarına geçiş için öngörülen tarih itibariyle işin belli bir kısmını ifa ettiği açık olan davacı ile 24/12/2017 tarihi itibariyle ihalesi yapılmış ancak bu maddenin yayımı tarihinde ve bu tarihten sonra işe başlayacak şekilde imzalanmış bir sözleşme bulunmadığı,

öte yandan, 375 sayılı KHK'nın geçici 23. maddesinin 7. ve 8. fıkraları uyarınca, yüklenicinin yapmış olduğu vergi, resim, harç ve paylar dahil olmak üzere tüm giderler ve mahrum kaldığı kâr karşılığı olmak üzere tazminat olarak belirlenen tutarın sözleşmeyi yürüten idare tarafından yükleniciye ödeneceği ve yükleniciye tazminat dışında başkaca bir ödeme yapılamayacağı hususları birlikte değerlendirildiğinde dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun reddine, davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne Mahkeme kararının, davanın kabulüne ilişkin hüküm fıkrasının kaldırılmasına,

davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile getirilen düzenlemeler sonucu sözleşmenin 31/03/2018 tarihi itibarıyla normal süresinden önce feshedildiği, sözleşmenin erken fesholmasından dolayı sözleşmenin uygulanmayan kısmına ait damga vergisinin iadesi gerektiği iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.