Danıştay 9. Daire E.2020/2106 K.2022/5546

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, … Üretim A.Ş.(…) ile 31/12/2018 tarihinde imzalanan elektrik satış anlaşmasının bir yıl uzatılmasına ilişkin protokolün revize edilmesine yönelik 31/01/2019 tarihinde imzalanan protokole istinaden ihtirazi kayıtla beyan edilip ödenen damga vergisinin yasal faizi ile birlikte iadesi istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı şirket ile. Elektrik Ticaret ve Taahhüt A.Ş arasında 31/12/2012 tarihinde elektrik satış anlaşması imzalandığı,. Elektrik Ticaret ve Taahhüt A.Ş'nin ...

Üretim A.Ş. ile birleşmesi neticesinde 2019 döneminde geçerli olmak üzere 31/12/2018 tarihinde elektrik satış anlaşmasının süresinin ana sözleşmede öngörüldüğü gibi bir yıllığına uzatılmasına ilişkin … sayılı ek protokolün imzalandığı, ek protokolün revize edilmesine yönelik … tarihinde … sayılı ek protokolün imzalandığı, söz konusu protokoller nedeniyle 25/02/2019 tarihinde ihtirazi kayıtla beyanname verilmesi üzerine dava konusu tahakkuk ve tahsil işlemlerinin yapıldığı, akdedilen elektrik satış sözleşmesi ile eki protokollerin taraflar arasındaki elektrik enerjisi alım satımına ilişkin genel hatları belirlediği,

sözleşmenin anlaşma miktarı başlıklı 4. maddesinde miktar değişikliği, miktarın revize edilmesi hususlarının yer aldığı, anlaşma fiyatı başlıklı 5. maddesinde satış fiyatının TETAŞ (EÜAŞ) Yönetim Kurulu'nca belirlenmiş ve EPDK'ca onanmış toptan satış tarifesinde yer alan fiyat olacağı, ek protokollerde elektrik enerjisi miktar tablosu belirlenmişse de miktarın değişken olması, alım yapılacak enerjinin önceden belirlenmesinin mümkün olmaması sebebi ile revize edildiği, sözleşme tarihinde.

Yönetim Kurulu'nun belirlediği ve EPDK'nın onadığı herhangi bir satış tarifesinin bulunmadığı görülmüş olup sözleşmenin ve eki protollerin imza tarihinde elektrik alım miktarları ile fiyat tarifesi belirli olmadığından sözleşme bedelinin belirlenmesinin mümkün olmadığı,

vergiye tabi kağıttaki rakamların, bu kağıtta yer almayan üstelik zamana ve miktara göre değişebilecek bazı matematiksel hesaplamalar sonucu bulunacak değerin, yasanın aradığı anlamda belli para olarak kabulü mümkün bulunmadığından söz konusu sözleşme ve eki protokollerin nispi damga vergisine tabi olduğu belirtilerek tahakkuk ettirilen dava konusu damga vergisinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, ihtirazi kayıtla ödenen damga vergisinin ödeme tarihinden iadenin yapılacağı tarihe kadar işleyecek yasal faiziyle birlikte davacı şirkete iadesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Damga vergisine tabi bir kağıdın, nispi olarak vergilendirilebilmesi için, ya kağıda bağlanan işlem bedelinin (kağıdın içerdiği meblağın) kağıtta açıkça belirtilmiş olması, ya da bu bedelin matematiksel olarak hesaplanmasına olanak sağlayan rakamların kağıtta yer alması, yani "belli para" içermesi, bir başka deyişle;

kağıda bağlanan işlemin bedelinin açıkça belirtilmemiş olmasına karşın, bunun hesaplanmasına ilişkin olarak belli tutarların ifade edilmiş bulunması gerektiği, olayda 31/12/2012 tarihli sözleşme ile sözleşmenin 21. maddesi uyarınca sözleşmenin ayrılmaz bir parçası olan vergilendirme işlemine konu 31/01/2019 tarihli "Protokol"ün birlikte incelenmesinden; sözleşmenin 4. maddesinde, "işbu anlaşma çerçevesinde anlaşma süresi boyunca her bir ayın saatlik bazdaki her bir uzlaştırmasında satılacak Aktif Enerji miktarı, Ek A'da belirtilen miktar kadardır' hükmü ile sözleşme miktarının belirlendiği;

maddenin devamında, anlaşma miktarlarının, alıcının miktar değişikliği talebinde bulunması ve tarafların anlaşma miktarını değiştirme hususunda karşılıklı mutabakatının sağlanması koşulu ile anlaşma miktarına ait değişikliklerin, TETAŞ tarifelerinin Kurul'a sunulması ve karara bağlanması şartıyla revize edilebileceği; miktar değişikliklerinin ek protokol olarak düzenleneceği.

5. maddesinde de fiyatın, TETAŞ Yönetim Kurulunca belirlenmiş ve EPDK'ca onaylanmış toptan satış tarifesinde yer alan fiyatlar olarak belirlendiği. 31/12/2018 tarihli ek protokolle sözleşme süresinin bir yıl uzatıldığı; vergisi ihtilafa konu 31/01/2019 tarihinde imzalanan ek protokolle de 01/02/2019 saat 00:00- 31/12/2019 saat 24:00 arasında satılacak elektrik miktarının.

29/12/2018 tarih ve 30640 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Kurul Kararı ile de 01/01/2019 tarihinden itibaren geçerli olacak aktif elektrik enerji toptan satış tarifesinin belirlendiği, davacı şirketin satın alacağı elektrik miktarı sözleşmenin 4. maddesinde; elektriğin fiyatı da sözleşmenin 5. maddesi dolayısıyla EPDK'ca belli edildiğine göre, sözleşmenin içerdiği belli para, satın alınan elektrik miktarı ile EPDK'ca belirlenen fiyatın çarpılması sonucu bulunabileceğinden, anılan kağıdın belli para içerdiği açık olup, bu tutar üzerinden damga vergisine tabi tutulmasında kanuna aykırılık görülmediği,

kaldı ki; davacı şirketçe de sözleşmede yer alan bu verilerden hareketle yapılan matematiksel hesaplama ile sözleşme miktarı hesaplanarak, ihtirazi kayıtla beyanda bulunduğu, her ne kadar, Mahkemece; kağıtta yer almayan, üstelik zamana ve miktara göre değişebilecek bazı matematiksel hesaplamalar sonucunda bulunacak değerin belli para olarak kabul edilemeyeceği gerekçesiyle karar verilmişse de,

imzalandığı tarih itibarıyla "hesaplanabilir" belli parayı içeren sözleşme ve protokolde ileriye dönük olarak sözleşmenin uygulamasından kaynaklanacak hususların damga vergisi açısından vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi üzerinde etkisi söz konusu olmadığından, bu gerekçeye katılmanın olanaklı görülmediği gerekçesiyle; istinaf başvurusunun kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

488 sayılı Damga Vergisi Kanunu uyarınca bir kağıdın nispi damga vergisine tabi tutulabilmesi kağıda bağlanan işlem bedelinin kağıtta açıkça yer alması ya da işlem bedelinin matematiksel olarak hesaplanmasına olanak sağlayan rakamların kağıtta yer alması gerektiği, taraflar asında akdedilen sözleşme ve protokollerin içeriğinde davacı firma tarafından alımı gerçekleştirilecek elektrik enerjisinin miktarının belli olmadığı, imza tarihi itibariyle alımı yapılacak elektriğe uygulanacak birim fiyatının belirlenmediği,

protokolün imza tarihi itibariyle elektrik alım miktarı ile birim fiyatı belirli olmadığından protokolün ihtiva ettiği bedelin matematiksel olarak hesaplanabilir olmadığı, protokolün bedeli belirlenemediğinden damga vergisine tabi olmadığı, damga vergisi yükümlülüğünün olmadığına ilişkin benzer mahiyette yargı kararları olduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.