Danıştay 9. Daire E.2020/3694 K.2022/4574

Dava konusu istem: Davacı adına, bir kısım alışlarını sahte faturalarla belgelendirdiği yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2017 yılı için re'sen tarh edilen gelir vergisi ile tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle üç kat kesilen vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı adına, sahte fatura kullanması nedeniyle salınan 2017 yılının muhtelif dönemlerine ait vergi ziyaı cezalı katma değer vergisine karşı açılan dava neticesinde Mahkemelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davacının ilgili dönemde kayıt ve beyanlarına intikal edilen faturaların gerçek bir ticari ilişkiye dayanmadığı gerekçesiyle davanın kısmen reddine hükmedildiği;

davalı idarece, re'sen tarh nedeninin varlığı ortaya konulmasına karşın, gelir vergisi yönünden matrahın gerçeğe en yakın haliyle tespiti gerektiği, davacı hakkında tanzim edilen vergi inceleme raporu gereğince sahte faturaları yasal defterlere maliyet olarak intikal ettirdiği kabul edilmek suretiyle bulunan matrah farkı üzerinden dava konusu cezalı tarhiyat yapılmış ise de, davacının yaptığı iş dikkate alındığında, fatura içeriği emtianın alınıp alınmadığı,

bu emtia kullanılmadan söz konusu işlerin tamamlanıp tamamlanamayacağı, beyan edilen hasılatın elde edilip edilemeyeceği araştırılmadan, envanter incelemesi yapılmadan, yürütülen işin niteliğine ve büyüklüğüne göre yapılması normal ve zorunlu olan giderler ile sektördeki kârlılık oranları araştırılmadan, sahte faturalara isabet eden maliyetlerin reddedilerek davacı adına salınan tekerrürlü vergi ziyaı cezalı gelir vergisi tarhiyatında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, cezalı tarhiyatın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacı adına yapılan cezalı tarhiyatın dayanağı olarak gösterilen vergi inceleme raporunda; re'sen takdir sebebi olarak …,. Bilgisayar ve Hiz. Tic. Ltd. Şti. ve.

İthalat İhracat ve Ticaret Anonim Şirketinden alınan faturalara ve anılan firmalar hakkında sahte belge düzenlediğine ilişkin vergi tekniği raporları bulunduğuna dair tespite yer verilmesine karşın, mezkur firmaların sahte belge düzenleyicisi olduğunu ve söz konusu faturaların sahte olduğunu kanıtlayan tespitlere yer verilmediği,

dolayısıyla, tarhiyata yol açan re'sen takdir sebeplerinin, takdire dayanak alınan verilerin ve idarece yapılan tespitlerin davacının bilgisine sunulmadığı görüldüğünden, yeterli tespit içermeyen vergi inceleme raporuna dayalı olarak davacı adına yapılan cezalı tarhiyatta hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

İlgili dönemde sahte fatura kullandığı tespit edilen davacının, söz konusu faturalarda yer alan katma değer vergilerini indirmesi mümkün olmadığından, re'sen tarh edilen dava konusu vergi ve cezanın hukuka uygun olduğu iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına, sahte fatura kullandığından bahisle vergi inceleme raporuna dayanılarak, 2017 yılı için re'sen tarh edilen gelir vergisi ile bu vergi üzerinden tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle üç kat kesilen vergi ziyaı cezasının kaldırılması istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelerin gerçek mahiyetinin, yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği ve iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutat olmayan bir durumun iddia olunması hâlinde, ispat külfetinin, bunu iddia eden tarafa ait olduğu düzenlenmiştir.

Aynı Kanun'un 30. maddesinin 1. fıkrasında re'sen vergi tarhı, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkân bulunmayan hâllerde, takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi inceleme yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması şeklinde tanımlanmış, 34. maddesinde, ikmâlen ve re'sen tarh edilen vergilerin "ihbarname" ile ilgililere tebliğ olunacağı; 35. maddesinin 2. fıkrasında, takdir komisyonu kararı üzerine tarh edilen vergilerde kararın ve re'sen takdiri gerektiren inceleme raporunun birer suretinin ihbarnameye eklenmesi öngörülmüştür.

Yine aynı Kanun'un 134. maddesinde de vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, dava konusu cezalı tarhiyatın, davacı hakkında yapılan inceleme üzerine, ilgili yılda bir kısım mal ve hizmet alışlarını sahte fatura kullanarak belgelendirdiği ve bu faturalarda gösterilen tutarları maliyet hesaplarına alarak gelir vergisi matrahından düştüğü tespitinden hareketle, söz konusu faturalara isabet eden tutarların ilgili yıl maliyet hesaplarından çıkartılması suretiyle re'sen yapıldığı,

dava konusu ihbarnamede de dayanak olarak bu incelemeye istinaden düzenlenen vergi inceleme raporunun gösterildiği anlaşılmış olup vergi inceleme raporunda atıf yapılan, sahte belge düzenlediği iddia olunan şirketler hakkındaki detaylı tespitlerin yer aldığı vergi tekniği raporlarının davalı idarece, dava dosyasına sunulduğu ve vergi inceleme tutanağında davacının,

sahte belge düzenlediği iddia olunan şirketlerden yapmış olduğu alımlara ilişkin ifadesine de başvurularak savunmasının alındığı görüldüğünden ve davacı tarafından da söz konusu raporlar incelenerek haklılığını ortaya koymaya yönelik delillerin sunulmasının her zaman mümkün olması karşısında, Bölge İdare Mahkemesinin, davacı adına yapılan cezalı tarhiyatın dayanağı olarak gösterilen vergi inceleme raporunda, re'sen takdir sebeplerinin, takdire dayanak alınan verilerin ve idarece yapılan tespitlerin davacının bilgisine sunulmadığı yolundaki gerekçesinde isabet görülmemiştir.

Olayda, davacı adına re'sen tarh edilen dava konusu vergi ziyaı cezalı gelir vergisinin, davacının, envanter incelemesi yapılmadan, yürütülen işin niteliğine ve büyüklüğüne göre yapılması normal ve zorunlu olan giderler ile sektördeki kârlılık oranları araştırılmadan, sadece, sahte faturalara isabet eden maliyetler reddedilerek yapıldığı görüldüğünden, eksik inceleme üzerine salındığı anlaşılan dava konusu cezalı tarhiyatta isabet, davanın kabulü yolunda verilen Vergi Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunu yukarıda belirtilen gerekçeyle reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamaktadır.