Danıştay 9. Daire E.2020/4567 K.2022/4889

Dava konusu istem: … Petrol Turizm İnşaat Gıda Meşrubat ve Market İş. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin ödenmeyen vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacının taşınmazı üzerine uygulanan haciz işleminin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davalı idare tarafından haciz konulduğu tarihte davacının haczedilebilecek tek meskeninin kaldığı, mesken olarak kullanılan konutun haczinde diğer taşınır ve taşınmaz malların haczinden farklı olarak borçlunun lehine ailenin ve konut hakkının korunmasını esas amaç olarak kabul edildiği,

6183 sayılı Kanunun 70. maddesinin 11. bendine göre, ikamet ettiği evin haline münasip bir evden fazla değerinin bulunup bulunmadığının idarece değerlendirilmesi gerektiği, davacı hakkında Mahkemelerince yapılan TAKBİS sorgulamasından, adına kayıtlı bulunan tek gayrimenkulün hacze konu taşınmaz olduğunun görülmesi üzerine ara kararla, dava konusu taşınmaz üzerine haciz işlemi uygulanırken taşınmazın davacının haline münasip evi olup olmadığı yönünde herhangi bir inceleme ve araştırma yapılıp yapılmadığının davalı idareden sorulduğu, verilen cevapta internet üzerinden araştırma yapıldığı,

dubleks meskenlerin piyasa değerlerinin 800.000,00 TL'den başladığı, ancak haline münasip 2+1 bir evin piyasa değerinin 330.000,00 TL'den başladığı bu nedenle davacı adına kayıtlı dubleks meskenin, haline münasip bir ev olarak kabul edilmediği ve haciz tatbik edildiğinin beyan edildiği, buna göre, haczin konulduğu tarihte davalı idarece, borçlunun kişisel durumu, aile yapısı, evinin niteliği ve değeri dikkate alınmak suretiyle, evin borçlunun ve ailesinin ihtiyaçlarını karşılayacak veya aşan nitelikte olup olmadığı, haline münasip bir evden fazla değerinin bulunup bulunmadığı yönünde detaylı bir araştırma yapılmaksızın haciz konulduğu,

bu durumda, dava konusu taşınmaz üzerine haciz işlemi uygulanmadan önce, taşınmazın davacının haline münasip evi olup olmadığı, taşınmazın değeri ve satılıp paraya çevrilmesi durumunda aynı bölgeden sosyal statüsüne uygun bir ev alabilecek tutar bırakıldıktan sonra amme alacağının tahsili için bir tutar kalıp kalmayacağı hususlarında yeterli bir inceleme ve araştırma yapılmaksızın tesis edilen dava konusu haciz işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu haciz işleminin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu haczin dayanağı olan … Petrol Turizm İnşaat Gıda Meşrubat ve Market İş. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerine karşı açılan davada; …. Vergi Mahkemesince, davanın kısmen reddi, kısmen karar verilmesine yer olmadığı yolunda verilen, … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın redde ilişkin kısmına karşı yapılan istinaf başvurusunun Dairelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla kabul edildiği ve anılan Mahkeme kararı kaldırılarak davanın kabulüne karar verildiği anlaşıldığından bu ödeme emirlerine dayanılarak uygulanan dava konusu haciz işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Haciz konulan gayrimenkulün bahçeli, kagir, ikiz dubleks zemin ve birinci kattan oluşan bağımsız bölüm mesken olduğu, ayrıca davacının gayrimenkul alım satım hareketleri incelendiğinde dava konusu gayrimenkulün ikizi olan dubleksin davacının eşinin kardeşine 11/12/2018 tarihinde devredildiği, yine davacının ortağının kardeşine 28/12/2018 tarihinde gayrimenkul, ayrıca 10/12/2018 tarihinde taşıt devredildiğinin tespit edildiği, borçlunun evinin haline münasip evi olamayacağı dolayısıyla dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge İdare Mahkemesince; dava konusu haciz işleminin dayanağı olan ödeme emrine karşı açılan davada ….

Vergi Mahkemesi tarafından davanın kısmen reddi, kısmen karar verilmesine yer olmadığı yolunda verilen, … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın redde ilişkin kısmına karşı yapılan istinaf başvurusunun Dairelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla kabul edilerek Mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verildiği, bu sebeple anılan bu ödeme emirlerine dayanılarak uygulanan dava konusu haciz işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmişse de; sözü edilen Bölge İdare Mahkemesi kararının Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 19/10/2022 tarih ve E:2020/4543 K:2022/4884 sayılı kararıyla;

asıl borçlu şirket tarafından yapılan 7143 sayılı Yasa uyarınca taksitlendirme talebinde bulunulmasının alacağın kesinleşmesi, zamanaşımının kesilmesi, mevcut borcun vadesinin değişmesi, yapılandırma anına kadar muaccel olan borcun artık yeni bir ödeme planı ve taksitlendirme tarihleri itibari ile vadesi olması gibi hukuki sonuçlar doğurduğu ve yeni bir hukuki durum ortaya çıktığı, yapılandırma sırasında borçlu şirketle ilişkisi bulunmayan davacının yapılandırılan borçlar nedeniyle sorumlu tutulması mümkün bulunmamadığı,

yapılandırmanın ihlal edilmesi nedeniyle iptal edilmiş olmasının da belirtilen duruma ilişkin olarak herhangi bir değişikliğe yol açmayacağı, bu nedenle; davanın kısmen reddine ilişkin Vergi Mahkemesi kararına yönelik davacı istinaf istemini kabul edip Mahkeme kararının redde ilişkin kısmını kaldırarak davayı yukarıda yazılı gerekçeyle kabul eden Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla usule ve yasaya aykırılık görülmediği gerekçesiyle onandığından bu ödeme emrine dayanılarak uygulanan dava konusu haciz işleminde de bu gerekçeyle hukuka uygunluk bulunmadığından Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla usul ve yasaya

aykırılık görülmemiştir.