Danıştay 9. Daire E.2020/4691 K.2022/4395

Dava konusu istem: Davacı şirket adına, kat karşılığı inşaat sözleşmesi kapsamında inşaatını tamamladığı binadan kendisine düşen bağımsız bölümlerin satışından elde etmiş olduğu hasılatın bir kısmını kayıt ve beyan dışı bıraktığı yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2015 yılına ilişkin olarak re'sen tarh edilen kurumlar vergisi ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, inceleme elemanınca dairelerin satış bedeli tespit edilirken hiçbir alıcının ifadesine başvurulmadığı, şirketin banka hesap hareketlerinin incelenmediği, sadece ekspertiz raporlarının karşılaştırmada veri olarak dikkate alındığı,

diğer taraftan her dairenin cephesi, konumu, kat sayısı gibi unsurlarının farklılık arz ettiği gözetilerek rayiç bedelin tespitine yönelik olarak Belediyeden imar durumu tespiti, çevredeki emlakçılardan veri istenmesi vb. gibi herhangi bir yola başvurulmadığı anlaşıldığından,

taşınmazların teslim edildiği yıla ait Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca yayımlanan yapı yaklaşık birim maliyetleri esas alınarak yeterli araştırma yapılmaksızın bulunan fark matrahın eksik incelemeye dayalı olduğu sonucuna varıldığından bir kat vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, cezalı tarhiyatın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince, Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca yayımlanan yapı yaklaşık birim maliyetleri esas alınarak yeterli araştırma yapılmaksızın bulunan fark matrahın eksik incelemeye dayandığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, dava konusu 2015 yılına ilişkin vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisi, davacı şirketin 2016/Aralık döneminde faturasını düzenlediği 101 adet daireyi gerçekte 2015 yılında teslim ettiğinden bahisle tarh edildiğinden öncelikle söz konusu dairelerin davacı şirket tarafından 2015 yılında teslim edilip edilmediğinin irdelenmesi gerektiği, zira,

davacı şirketin 2016/Aralık döneminde satış faturasını düzenlediği daireleri, aynı fatura tutarları ile 2015 yılında satışını yaptığı kabul edildiğinde de 2015 yılı için kurumlar vergisi matrah farkı ortaya çıkacağı, vergi incelemesinde, davacı şirketin teslimini yaptığı konutların fiili teslim tarihi tespit edilirken daire bazında ilk elektrik ve su abonelik tüketim tarihlerinin esas alındığı, bu doğrultuda 101 adet dairenin ilk elektrik ve su abonelik tüketim tarihinin 2015 yılına tekabül etmesi ve enerji sarfiyatlarının farklı olması nedeniyle anılan dairelerin 2015 yılında teslim edilmiş olduğunun kabul edildiği,

şirket yetkilisi tarafından ise, incelemeye konu inşaatların 2013 yılında başladığının, o tarihlerde inşaatın yapıldığı alandaki binaların onuncu katından sonraki dairelerinin hava alanından kaynaklanan uçak iniş kalkışlarını olumsuz etkilemesi nedeniyle belediye tarafından yıkılmasına karar verilmesi üzerine inşaatın bir yıl kadar durduğunun ve 2016 yılında tamamlandığının, alıcıların talebi doğrultusunda ve sözleşme gereği inşaat tamamlanmadan dairelerin bağımsız elektrik ve su sayaçlarının bağlatıldığının,

bedelinin şirket tarafından ödendiğinin ve yapılan sarfiyatların da inşaatın tamamlanabilmesi amacıyla yapılan harcamalar olduğunun beyan edildiği görülmüş olup, vergi incelemesinde, enerji abonelikleri ile aboneliklere ilişkin ödemeler ve dairelerin fiili teslim tarihleri alıcı ifadelerine başvurulmak suretiyle tespit edilebileceği halde hiçbir alıcı ifadesine başvurulmadığı, teslim tarihi yönünden yapılan tek tespitin enerji başlangıç tarihi ile tüketim miktarı olduğu ve anılan hususun hukuken geçerli başka hiç bir veri ile desteklenmediği,

kaldı ki, bazı dairelere ait ilk su abonelik tarihi ile elektrik abonelik tarihlerinin birbirinden çok farklı tarihler olduğu dikkate alındığında, salt enerji abonelikleri dikkate alınarak dairelerin tesliminin 2015 yılında yapıldığının kabul edilmesi eksik incelemeye dayandığından,

davacı şirketin 2016/Aralık döneminde satış faturalarını düzenlediği 101 adet dairenin 2015 yılında teslim edildiğinden bahisle 2015 yılına ilişkin olarak hesaplanan matrah farkında hukuka uyarlık bulunmadığı ve davanın kabulü yolundaki Mahkeme kararında sonucu itibarıyla yasal isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun belirtilen gerekçeyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Savunma ve istinaf dilekçesindeki iddialarla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.