Danıştay 9. Daire E.2020/4734 K.2022/4309

Dava konusu istem: İnşaat faaliyeti ile iştigal eden davacı şirket adına, gayrimenkul satışından elde ettiği hasılatını eksik beyan ettiği yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2016/Nisan dönemine ilişkin re'sen tarh edilen katma değer vergisi ile tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ....

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; emsal bedel altında, muvazaalı taşınmaz satışı yapılmak suretiyle dönem hasılatının kayıt ve beyan dışı bırakıldığına ilişkin inceleme elemanı tarafından yapılan değerlendirmenin Mahkemelerince yerinde görüldüğü, taşınmazın gerçek emsal değerinin 1.469.390,00-TL olarak tespit edildiği, inceleme elemanı tarafından 29/06/2016 tarihli bilirkişi raporu ve 18/04/2017 tarihli takdir komisyonu kararında emsal bedeller hakkında internet üzerinden yapılan harici araştırmalarda tespit edilen bir kısım civar arsaların m² birim fiyatının done alındığı,

söz konusu taşınmazın 2016/Nisan döneminde yapılaşmaya kapalı olduğu, imar durumunun belirsiz olmasına karşın, 29/06/2016 tarihli bilirkişi raporunda, birtakım peşin kabullerle değerlendirme yapıldığı, 18/04/2017 tarihli takdir komisyonu kararında genel ifadelere yer verilip takdirin müstenidatına ilişkin bilgilere yer verilmediği,

emsal bedeller hakkında internet üzerinden yapılan harici araştırmalarda ise, söz konusu taşınmazla kıyas yapılabilecek eş değerde taşınmazın olmaması nedeniyle sağlıklı bir çıkarımda bulunmasının mümkün olmaması nedeniyle Mahkemelerince söz konusu veriler kullanılmak suretiyle emsal satış değeri olarak bulunan 1.469.390,00-TL bedelin yerinde olmadığı, vergi tekniği raporunda yer verilen Türkiye Finans Katılım Bankası Anonim Şirketinin ...

Gayrimenkul Değerleme Anonim Şirketine yaptırdığı 18/04/2016 tarihli ekspertiz raporuyla dava konusu taşınmaza dair yapılan incelemeler ve yapılan değerlendirmelerin daha sağlıklı ve itibar edilir bulunduğundan, taşınmazın gerçek emsal değerinin, 18/04/2016 tarihli ekspertiz raporunda belirtildiği gibi 1.000.000-TL olarak kabul edildiği, kabul edilen emsal satış değeri dikkate alınarak bulunan matrah farkı üzerinden hesaplanan katma değer vergisi ile bu tutar üzerinden kesilen tek kat vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı, bu tutarı aşan kısmın ise kaldırılması gerektiği; tekerrür hükümleri ile arttırılan kısım yönünden;

tekerrüre esas alınan ilk cezanın 2014 yılında kesinleştiği, dava konusu cezalı tarhiyatın 2016 yılına ilişkin olduğu görüldüğünden tek kat tutarında kesilen dava konusu vergi ziyaı cezasına tekerrür hükmünün uygulanmasının yerinde olduğu gerekçesiyle davanın kısmen reddine, dava konusu cezalı katma değer vergisinin, Mahkeme kararı ile kabul edilen emsal satış değeri dikkate alınarak bulunan katma değer vergisi ile bu tutar üzerinden tekerrür hükümleri uygulanarak kesilen tek kat vergi ziyaı cezası kısmı yönünden onanmasına, kısmen kabulüne, fazlaya ilişkin kısmın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

DAVACININ İDDİALARI

Tarhiyata dayanak olan raporda emsal bedel belirlenirken hayali hesaplamaların ve varsayımların yer aldığı, söz konusu arsa boş ve imara kapalıyken, civarda yer alan imarlı ve üzerinde bina bulunan arsaları emsal gösterilerek hesaplama yapıldığı, alış ve satış faturalarının yaklaşık dört ay sonra düzenlendiği, yapılan takdirler yerinde olsa dahi hesaplanan katma değer vergisinin yüksek olduğu iddialarıyla kararın aleyhe ilişkin kısmının bozulması istenilmektedir.

DAVALININ İDDİALARI

Mahkemece matrah takdiri yapılırken tek doneye göre değerlendirme yapıldığı, takdir komisyonu tarafından matrah belirlenirken Türkiye Finans Adana Şubesi ... Gayrimenkul Değerleme A.Ş. tarafından yapılan ekspertiz çalışmasının yanında pek çok doneye göre değerlendirme yapıldığı iddiasıyla kararın aleyhe ilişkin kısmının bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI

Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.