Danıştay 9. Daire E.2020/6140 K.2021/2386

Dava konusu istem: Davacının 1/2 hissesine sahip olduğu İzmir İli, Narlıdere İlçesi, …. pafta, … ada, … parselde bulunan taşınmazı için tahakkuk eden arsa vergilerinin zamanında ödenmemesi nedeniyle adına 2013/2. taksit, 2014-2018 yılları ve 2019/1. taksit arsa vergisi, kültür varlıkları koruma katkı payı ve gecikme zammının tahsili amacıyla düzenlenen … tarih ve … makbuz numaralı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının 1998 genel beyan döneminde ve 2006 yılında arazi bildiriminde bulunduğu, ancak uyuşmazlık konusu taşınmazda 26/12/2007 tarihinde yapılan yoklamada arazi olarak beyan edilen yer üzerinde zirai faaliyet yerine ticari işletmecilik yapıldığının tespit edilmesi üzerine taşınmaza ilişkin emlak vergisinin arsa olarak tarh ve tahakkuk ettirildiği, davacının 2008 ve 2010 yıllarında muhtelif tarihlerde taşınmazın arazi olarak vergilendirilmesi talebiyle yaptığı başvuruların reddedildiği ve dava konusu edilmediği,

nitekim 2008 ila 2013/1. taksit emlak vergisi borçlarının da arsa olarak ödendiği, 2014 yılına gelindiğinde ise davacının 2009 ila 2013 yılları için tahakkuk edip ödenen emlak vergisinin yasal faiziyle iadesi istemiyle düzeltme şikayet başvurusunda bulunduğu ve başvurunun reddine dair işleme karşı açtığı davanın, ….

Vergi Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla reddedildiği, öte yandan davacının 2014 yılında uygulanmak üzere arsa metrekare birim değerlerini tespit eden takdir komisyonu kararına karşı açtığı davanın ….

Vergi Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla süre yönünden reddine karar verildiği ve bu kararın Danıştayca onandığı, yine söz konusu taşınmazın 2013/2. taksit ile 2014 ve 2015 yıllarına ilişkin olarak tahakkuk eden emlak vergilerinin ödenmemesi üzerine davacı adına düzenlenen ödeme emrine karşı açtığı davada ise ….

Vergi Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği, davacının emlak vergisi borcunu ödememesi nedeniyle bu defa … gün ve 3629 sayılı 2013/2. taksit ile 2014 ila 2018 arası tüm yılları ve 2019/1. taksite ait emlak vergisi ile kültür varlıklarını koruma katkı payını içeren dava konusu ödeme emrinin tebliğ edildiğinin anlaşıldığı; gerek 26/12/2007 tarihli gerekse davacının talebi üzerine yapılan 03/06/2014 tarihli yoklamada, uyuşmazlık konusu arazinin tarımsal amaçlı kullanılmayıp ticari faaliyette kullanıldığının tespit edildiği,

bu tespitler ışığında davacıya ait taşınmazların arsa olarak vergilendirileceği hususunda davacının 21/01/2008 ve 18/06/2014 tarihli yazılar ile bilgilendirildiği, nitekim 2008-2014 yılları için tahakkuk eden arsa vergilerinin de davacı tarafından ödendiği,

buna karşın ilgili dönemde tahakkuk eden arsa vergisinin yasal süresi içerisinde ödenmediği veya dava konusu edilmediği görüldüğünden, kesinleşen 2013-2019 yılları emlak vergisi ile kültür varlıklarını koruma katkı payının tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık görülmediği ayrıca davacı tarafından, uyuşmazlık konusu taşınmazın yalnızca bir kısmının ticari faaliyette kullanıldığı, geriye kalan kısmında ise zirai faaliyet yürütüldüğü, bu bakımdan, söz konusu arazinin zirai faaliyet için kullanılan kısmının arazi olarak vergilendirilmesi gerektiği ileri sürülmüş ise de;

tarh, tahakkuk veya ceza kesme işlemlerindeki hukuka aykırılıkların bu işlemlere karşı süresinde açılacak idari davalarda ileri sürülebileceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu ödeme emri içeriği emlak vergilerinin alındığı taşınmazın 3. derece sit alanı olduğu, 7955 metrekare büyüklüğündeki taşınmazın 3976 metrekaresinde sulu tarım yapıldığı, … Sulh Hukuk Mahkemesi'nce yapılan keşif sonucu alınan rapor ile bu durumun tespit edildiği, Vergi Mahkemesince de keşif yapılması gerektiği, taşınmazın tarım yapılan kısmından arazi vergisinin alınacağı, ödeme emrinin taşınmazın tamamında ticari faaliyet yapıldığı kabul edilmek suretiyle düzenlendiği iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır. DANIŞTAY TETKİK ….'İN DÜŞÜNCESİ: Davalı idare tarafından; 2013/2, 2014/1,2 ve 2015/1,2 taksit arsa vergileri ve koruma katkı paylarına ilişkin olarak davacı adına … tarih ve … makbuz numaralı ödeme emrinin düzenlediği anlaşıldığından ve dava konusu ödeme emrinin bu dönemlere ilişkin kısmının mükerrer olduğu görüldüğünden, temyiz isteminin kısmen kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının 1/2 hissesine sahip olduğu İzmir İli, Narlıdere İlçesi, … pafta, … ada, … parselde bulunan taşınmazı için tahakkuk eden arsa vergilerinin zamanında ödenmemesi nedeniyle adına 2013/2. taksit, 2014-2018 yılları ve 2019/1. taksit arsa vergisi, kültür varlıkları koruma katkı payı ve gecikme zammının tahsili amacıyla düzenlenen … tarih ve … makbuz numaralı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu'nun 21. maddesinde, arazi vergisinin, ilgili belediye tarafından dört yılda bir defa olmak üzere takdir işlemlerinin yapıldığı yılı takip eden bütçe yılının Ocak ve Şubat aylarında, 29'uncu maddeye göre hesaplanan vergi değeri esas alınarak yıllık olarak tarh olunacağı, yapılan tarh ve tahakkuku takip eden yıllarda ise 29 uncu maddeye göre tespit edilen vergi değeri üzerinden hesaplanan arazi vergisinin, her bütçe yılının başından itibaren o yıl için tahakkuk etmiş sayılacağı düzenlemesine yer verilmiştir.

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 55. maddesinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı ifade edilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu ödeme emri içeriği 2016-2018 yılları ile 2019/1. taksit arsa vergisi, taşınmaz kültür varlıklarını koruma katkı payı ve gecikme zammına ilişkin hüküm fıkrası usul ve hukuka uygun olup, davacı tarafından ileri sürülen temyiz nedenleri kararın belirtilen hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının; dava konusu ödeme emri içeriği 2013/2. taksit ile 2014-2015 yılları arsa vergisi, taşınmaz kültür varlıklarını koruma katkı payı ve gecikme zammına ilişkin hüküm fıkrasına gelince;

Dosyanın ile Danıştay Dokuzuncu Dairesinin E:2020/1777 sayılı dosyasının birlikte incelenmesinden; davalı idare tarafından 2013/2. taksit, 2014 ve 2015 yılları arsa vergileri ve koruma katkı paylarına ilişkin olarak, davacı adına 05/01/2016 tarih ve 5414 makbuz numaralı ödeme emrinin düzenlediği, söz konusu ödeme emrinin iptali istemiyle açılan davanın … Vergi Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile reddedildiği, Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 24/12/2019 tarih ve E:2016/18103, K:2019/7406 sayılı kararıyla davacının temyiz isteminin reddine, 31/03/2021 tarih ve E:2020/1777, K:2021/2385 sayılı kararıyla da davacının düzeltme isteminin reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, dava konusu ödeme emrinin mükerrer olarak düzenlendiği sonucuna varılan dönemlere ilişkin kısmında ve davayı bu kısımlar yönünden reddeden vergi mahkemesine karşı yapılan istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.