Danıştay 9. Daire E.2021/1250 K.2023/3675

Dava konusu istem: Davacı tarafından; … Sulh Hukuk Mahkemesi Satış Memurluğu adına, 2013/Mayıs, Haziran dönemlerine ilişkin katma değer vergisi, vergi ziyaı cezası, gecikme faizi ile 2013/Haziran dönemine ilişkin damga vergisi tarhiyatlarının tahsili amacıyla düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin .. tarih ve E:…, K:.. sayılı kararıyla; dava konusu ödeme emrinin dayanağı ihbarnamelerin, … Sulh Hukuk Mahkemesi Satış Memurluğu'nun bağlı bulunduğu kamu tüzel kişisi olan Adalet Bakanlığı adına düzenlenmesi ve tebliğ edilmesi gerekirken, anılan Bakanlığın memuru konumunda olan ve ayrı bir tüzel kişiliği ve bütçesi bulunmayan satış müdürlüğü adına düzenlenerek tebliğ edilen, muhatapları yönünden usulüne uygun şekilde kesinleştirilmeyen amme alacağının dava konusu ödeme emri ile takibinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle, davanın kabulüne, dava konusu ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Katma değer vergisinin yansımalı vergi olması nedeniyle eksik alınan verginin ihale alıcısından talep edilebilme imkanının bulunması veya satış memurlukları ile icra müdürlüğünün tüzel kişiliğinin ve bütçesinin olmaması yahut kamu kurumu olması gibi hususların, verginin ödenmesi bakımından alacaklı vergi dairesine karşı muhatap alınmaları yönünden olumsuz bir etkisinin bulunmadığı,

müzayede yolu ile yapılan satışlar nedeniyle doğan katma değer vergisi ve damga vergisinin vergi dairesine doğru beyan edilmesi ve ödenmesi konusunda sorumluluklarının bulunduğu açık olan bu kurumlar adına veya kendilerine izafeten idari teşkilat içerisinde bağlı oldukları Adalet Komisyonu Başkanlıkları yahut merkez teşkilatı olarak Adalet Bakanlığı adına işlem tesis edilmesine yasal bir engel bulunmadığı gibi,

vergi ehliyeti bulunan ve vergi dairesine mükellef olarak beyannameyi vererek vergileri ödeyen kamu idarelerinin tüzel kişiliğinin bulunup bulunmadığına bakılmaksızın eksik ödenen vergiler yönünden yapılacak tarhiyat veya tahsil işlemlerinde muhatap alınmasında ve sözkonusu vergilendirme işlemleri ile ilgili tebliğlerin tebligata ilişkin mevzuata uygun şekilde kendilerine yapılmasında hukuka aykırılık bulunmadığı,

dava konusu ödeme emri içeriği vergi ve cezaların dayanağı ihbarnamelerin usulüne uygun şekilde Satış Memurluğuna tebliğ edilmesine rağmen dava edilmeksizin kesinleştiği, kesinleşen amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrine karşı ileri sürülen iddiaların ise tarhiyata karşı ileri sürülebilecek iddialar olması karşısında, davacının iddialarının 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 58. maddesinde ödeme emrine karşı ileri sürülebilecek itirazlar kapsamında bulunmadığı,

bu durumda dava konusu ödeme emrinin dayanağı ihbarnameler usulüne uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen dava edilmeksizin kesinleştiğinden dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

İhbarname gönderilmeden önce vergi incelemesi yapmaya yetkili olan kişiler tarafından yapılmış herhangi bir işlem bulunmadığı; bununla birlikte müzayede mahallerinde yapılan satışlar katma değer vergisinin konusuna girmekle birlikte 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunun 699. maddesi uyarınca Mahkemelerce açık artırmayla satışına hükmolunan paylı malların satışında Sulh Hukuk Mahkemesi satış memurluğunun katma değer vergisinin mükellefi olarak sayılmadığı, satış memurluğunun tek görevinin satışın kesinleştiğini vergi dairesine bildirmek olup verginin beyanından ve ödenmesinden sorumlu tutulacağına ilişkin yasal bir düzenlemenin bulunmadığı,

damga vergisinde ise resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların damga vergisini kişilerin ödeyeceğinin düzenlendiği; öte yandan satış memurluğunun tüzel kişiliğinin bulunmadığı, tüzel kişiliği bulunmayan bir idari birimin ihbarname ve ödeme emrine muhatap olarak gösterilmesinin yasal dayanaktan yoksun olduğu;

kaldı ki, dava konusu işleme esas incelemelerin vergi usul kanunu çerçevesinde yapılması gerekirken adalet müfettişinin ihbar mahiyetindeki, üstelik bilgi belge eksikliği bulunması halinde araştırma yapılması gerektiğinin hatırlatıldığı bir müzekkereyi esas almak suretiyle usule aykırı olarak eksik inceleme ile dava konusu işlemin tesis edildiği iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin ödeme emrinin katma değer vergisi ve ferilerine ilişkin kısmı yönünden kabul edilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.