Danıştay 9. Daire E.2021/2222 K.2022/5746

Dava konusu istem:Davacı tarafından, İstanbul ili, Beykoz İlçesi, … Mahallesi, … Caddesi, … Pafta, … Ada, … parselde kayıtlı taşınmazın satın alınması sırasında ödenen 1.320.000,00-TL tutarındaki tapu harcı tahakkukunun iptali ve ödenen tutarın faiziyle iadesi istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla;492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 59/m maddesinde, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamındaki tescilli taşınmaz kültür varlıklarının devir ve iktisabına ilişkin işlemlerin harçtan müstesna olduğu hükmüne yer verildiği,

2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nun 21.maddesinde de, tapu kütüğüne "korunması gerekli taşınmaz kültür varlığıdır” kaydı konulmuş olan taşınmaz kültür varlıkları ile arkeolojik sit alanı ve doğal sit alanı olmaları nedeniyle üzerlerinde kesin yapılanma yasağı getirilmiş taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları olan parsellerin her türlü vergi, resim ve harçtan muaf olduğu hükmünün yer aldığı,2960 sayılı Boğaziçi Kanunu'nun 2. maddesinde, "öngörünüm bölgesi"nin Boğaziçi sahil şeridine bitişik olan ve 22/7/1983 tarihli 1/1000 ölçekli imar uygulama planında gösterilen bölge olarak tanımlandığı,

17. maddesinde de, bu Kanun hükümlerine göre yapı hakkı verilmeyip ticari geliri de olmayan arsalar ile üzerinde kültür ve tabiat varlığı bulunan arsaların emlak vergisinden muaf olduğunun belirtildiği; mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, taşınmazlarıın ivaz karşılığı devir işlemlerinde alıcı ve satıcının ayrı ayrı tapu harcı ödemesi gerektiği, Boğaziçi Öngörünüm Bölgesinde yer alan ve hakkında korunması gerekli kültür varlığı kararı alınan taşınmazlar ile sit alanında yer alıp üzerinde taşınmaz yapılmasına yönelik kısıtlama getirilen parsellerin devir işlemlerinin tapu harcından muaf tutulduğu sonucuna ulaşıldığı;

uyuşmazlığın çözümünün, devri yapılan taşınmazın tapu harcından muaf olup olmadığının tespitine, bunun içinde Boğaziçi Öngörüm Bölgesinde yer almakla birlikte hakkında "korunması gerekli kültür varlığı" kararının alınıp alınmadığı hususlarının açıklığa kavuşturulmasına bağlı bulunduğu, ara karara Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Kurulu tarafından verilen cevabi yazıda söz konusu taşınmazın Gayrimenkul Eski Eserler ve Anıtlar Yüksek Kurulu'nun ...tarih ve ... sayılı kararı ile doğal ve tarihi sit alanı olarak tespit ve ilan edilen "Boğaziçi Sit Alanında" yer aldığı,

aynı Kurul'un ... tarih ve ... sayılı kararı ile de Boğaziçi Sahil Şeridi ve Öngörünüm Bölgesi içerisinde kaldığı, ancak, taşınmaz hakkında "korunması gerekli kültür varlığı" olarak tescil kararı bulunmadığının bildirildiği;bu durumda, boğaziçi doğal sit alanı içerisinde ve öngörünüm bölgesinde yer alan taşınmaz hakkında korunması gerekli kültür varlığı kararı bulunmadığından tapu harcına ilişkin muafiyet hükümlerinden faydalanılamayacağı, devir işlemi nedeniyle yapılan tahakkuk ve tahsil işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu, kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek davacı istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu taşınmazın, doğal ve tarihi sit alanı ilan edilen bölgede yer aldığı,2863 sayılı Kanun'un 21.maddesinde belirtilen istisnadan faydalanılabilmesi için taşınmazın tapu kaydında kültür varlığı şerhi bulunmasının şart olmadığı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.