Danıştay 9. Daire E.2021/4334 K.2023/873

Dava konusu istem: Davacı tarafından, 2019/Mart döneminde yatırım teşvik belgesi sahibine yaptığı teslimlerden doğan katma değer vergisinin nakden iadesi istemiyle yapılan başvurunun, inceleme sonucuna göre yerine getirileceğinden bahisle reddine dair tesis edilen … tarih ve … sayılı işlemin iptali ile verginin yasal faiziyle birlikte iadesi istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla; davacı tarafından uyuşmazlık konusu dönemde yapılan teslimler nedeniyle yüklenilen ve indirim yoluyla giderilemeyen katma değer vergisi iadesinin, doğrudan mal ve hizmet satın aldığı mükellef olan. İnşaat Otomotiv Ziraat Ürn.Çır.Tahmil Tahl. Taah. San.ve Tic.

Ltd.Şti'den olan alışlarından kaynaklandığı ve … tarih ve … sayılı YMM Katma Değer Vergisi İadesi Tasdik Raporu doğrultusunda nakden iadesinin talep edildiği, anılan şirketin mal alımı yaptığı mükelleflerin çoğunluğunun özel esaslar kapsamında olması nedeniyle davacıdan izah istendiği, verilen izahatta ilgili firmanın özel esaslar kapsamında bulunan mükelleflerden yapmış olduğu mal alımları ile ilgili kayıtlarda düzeltme yapılarak beyanlarından çıkarıldığının belirtildiği, buna karşılık bu alımların çıkarılmasıyla davacı şirketin gerçekleştirdiği malların teslimi ile yetersiz alt alımın oluştuğunun görüldüğü,

bu firmadan yapılan alımların firma tarafından taşındığının belirtilmesine karşın firma adına herhangi bir taşıtın da olmadığının tespit edildiği, dava tarihi itibarıyla 1. alt mükellef hakkında incelemenin devam ettiği, tüm bu hususlar gözetilerek önlem niteliğinde olmak üzere katma değer vergisi iadesinin ileride hazine zararı doğuracağı kuvvetle muhtemel olduğu sonucuna varıldığından, iade talebinin inceleme sonucuna göre yerine getirileceğinden bahisle reddine dair tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Uyuşmazlıkta, dava konusu işlemde iade talebinin reddedilme gerekçesi olarak Katma Değer Vergisi Uygulama Genel Tebliğinin 6. maddesine yer verilmişse de, anılan düzenlemede iade talebine ilişkin yapılan kontrollerde tespit edilen eksiklik veya olumsuzlukların mevzuata uygun şekilde düzeltilmemesi halinde iade talebinin vergi inceleme raporuna göre yerine getirileceğinin düzenlendiği,

somut olay ve dava konusu işlemde ise hangi eksiklik ve olumsuzlukların hangi mevzuata göre tespit edildiği ve cevaben verilen bilgi ve belgelerin yine hangi yasal mevzuat veya düzenlemeye göre yeterli bulunmadığı yolunda bir saptama içermediği, anılan işlemin bu haliyle idari işlemde bulunması gereken açıklık ve belirliliğe sahip olmadığı, iade isteminin hangi hukuki sebeplerle vergi incelemesine sevk edildiğinin ortaya konulamadığı,

hal böyle olunca da yeminli mali müşavir iade tasdik raporunda ve davalı idarenin bilgi isteme yazılarına cevaben ibraz edilen bilgi ve belgelerinin hukuki yeterlilik durumu tartışılmaksızın iade talebinin yerine getirilmemesine ilişkin işlemde hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varıldığı, öte yandan, davalı idarenin muhtelif tarihli eksiklik yazılarına istinaden, yatırım teşvik belgesi eki makine ve teçhizat listesinin fotokopisi yerine satışı yapılan mallara ait fatura bilgileri ile belge sahibinin mühür ve imzasını içerir listenin davacı tarafından ibraz edildiği yine.

İnşaat Otomotiv Ziraat Ürn.Çır.Tahmil Tahl. Taah. San.ve Tic.

Ltd.Şti. hakkında olumsuzluklar bulunduğu belirtilmesine karşın davacı tarafından verilen izahatta anılan firmanın 20 işçi çalıştırdığı, kamu kuruluşlarına iş yaptığı, vergi borcu ve hakkında vergi incelemesi bulunmadığı, alınan malların taşımasının bu şirketçe üstlenildiği, bu şirketin piyasa ihtiyaçları ve talep doğrultusunda mal alım ve satımı yaptığı, faaliyet konusunun faturaya konu alımı da içerdiği yönünde beyanda bulunulduğunun görüldüğü,

bu durumda yeminli mali müşavir katma değer vergisi iadesi tasdik raporunda sunulan bilgi ve belgelerin içerdiği eksiklik ve olumsuzluklar hukuken tanımlanmadan ve somutlaştırmadan, iade talebinin inceleme sonucuna göre yerine getirileceğinden bahisle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı,

dava dilekçesindeki yasal/kanuni faiz talebi ile hangi kanunda düzenlenen faizin kastedildiği sorununun, özel hükmün genel hükme göre uygulama önceliğinin bulunması ilkesi dikkate alınarak çözülmesi nedeniyle ulaşılan sonucun idare hukukunun yerleşik içtihatlarından biri olan "taleple bağlılık" ilkesine aykırılık teşkil ettiğinden söz edilemeyeceği, davacının iade başvurusu üzerine eksikliklerin giderilmesi için en son 11/12/2019 tarihinde belge sunduğu, bu tarihten itibaren üç ay içerisinde işlem yapılmadığından,

üç aylık sürenin bitiminden itibaren ödemenin yapıldığı tarihe kadar Vergi Usul Kanununun 112/5. maddesi uyarınca tecil faizi oranında hesaplanacak faiziyle birlikte katma değer vergisinin iadesi gerektiği sonucuna varıldığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, Vergi mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, iade tutarının 11/12/2019 tarihinden sonraki üç aylık sürenin bitiminden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacıdan, muhtelif tarihli eksiklik yazıları ile izahat istendiği, yapılan izahatların yeterli yeterli görülmemesi ve hazine zararının oluşmaması için iade talebinin incelemeye sevk edildiği, iade talibinin inceleme sonucuna göre yerine getirileceğinden bahisle tesis edilen dava konusu işlemde bu nedenlerle hukuka aykırılık bulunmadığından, usul ve yasaya aykırı olduğu iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'IN DÜŞÜNCESİ: Bölge İdare Mahkemesi kararının katma değer vergisinin iadesine ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olduğundan davalının bu kısma yönelik temyiz isteminin reddi gerektiği, faize yönelik temyiz isteminin ise mali idarenin hukuka aykırı işleminden uğranılan zararın davacı tarafından faiz adı altında hesaplanacak kanuni faiziyle iadesinin talep edilmesi nedeniyle talebe bağlılık ilkesi uyarınca talep sonucundan fazlasına karar verilemeyeceğinden, Bölge İdare Mahkemesince tecil faizi oranında hesaplanacak faize hükmedilmesi bozma sebebi ise de, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, istemin kabulüyle Bölge İdare Mahkemesi kararının faize ilişkin kısmının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.