Danıştay 9. Daire E.2023/2627 K.2023/5315

2- (DAVACI) ... Çelik Nakliyat İnşaat Ticaret ve Sanayi A.Ş. VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacı adına, Etimesgut Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Demir Çelik Tic. A.Ş, ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Demir Çelik İnşaat Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti ile Aliağa Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Malzemeleri Taşımacılık Demir Çelik İnşaat ve Sanayi Ticaret Ltd.

Şti'nden aldığı faturaların sahte olduğu, kısmen sahte fatura düzenlemek suretiyle komisyon geliri elde ettiği ve 2016/Nisan, Mayıs ve Kasım dönemi önceki dönem devreden katma değer vergisi tutarlarının fazladan beyan edildiğinden bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re'sen tarh edilen 2016/Haziran-Aralık dönemlerine ilişkin üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ile 2016/Nisan-Haziran, Ağustos, Eylül dönemlerine ilişkin bir kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; cezalı tarhiyatın kısmen sahte belge düzenlemek suretiyle elde edilen komisyon gelirinden kaynaklanan kısmı yönünden; davacı şirket hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporunun değerlendirilmesinden, her ne kadar yapılan yoklamalarda mükellef kurumun faal olduğu, çalışanların bulunduğu ve mükellef kurum tarafından bir takım vergisel yükümlükler yerine getirilse de; yüksek matrah beyan edilmesine rağmen ödenecek katma değer vergisi beyan edilmemesi, 282.559,56 TL borcunu ödememesi, SGK kayıtlarına göre toplam 197.495,80-TL borcunun bulunması,

şirket adına gönderilen paraların kurum çalışanları veya karşı firma çalışanları tarafından aynı gün içinde nakit olarak çekilmesi, çalışanların bir kısmının sigorta girişlerinin gerçeği yansıtmaması, mal alışlarının yüksek oranında sahte belge düzenleyicisi firmalardan yapılması ile vergi tekniği raporundaki tüm tespitler bir arada değerlendirildiğinde şirketin 2016, 2017, 2018 yıllarında düzenlediği ve raporda 32. bölümde yer alan faturaların komisyon karşılığında düzenlendiği sonucuna varıldığından, davacı adına sahte kısmen sahte belge düzenlediğinden bahisle yapılan tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı,

cezalı tarhiyatın sahte fatura kullanımından kaynaklanan kısmı yönünden ise; davacı hakkında düzenlenen 26/06/2021 tarih ve ... sayılı vergi inceleme raporu ile davacıya fatura düzenleyen ... Malzemeleri Taşımacılık Demir Çelik İnşaat ve Sanayi Ticaret Ltd. Şti. hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporu, ... Demir Çelik İnşaat Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporu, ...

Demir Çelik Ticaret A.Ş. hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporundaki tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden; ... Malzemeleri Taşımacılık Demir Çelik İnşaat ve Sanayi Ticaret Ltd. Şti. ve ... Demir Çelik İnşaat Nakliye San. ve Tic. Ltd.

Şti'nin davacıya düzenlediği faturaların sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belgeler olduğu hususunun yeterli ve somut olarak ortaya konulamadığından söz konusu faturalara ilişkin katma değer vergisi indirimleri reddedilerek yapılan tarhiyatta hukuka uyarlık bulunmadığı; ...

Demir Çelik Ticaret A.Ş'nin davacıya düzenlediği faturaların sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belgeler olduğu sonucuna varıldığından söz konusu faturalara ilişkin katma değer vergisi indirimleri reddedilerek yapılan tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı, 2016/Nisan, Mayıs ve Kasım dönemi önceki dönem devreden katma değer vergisi tutarlarının fazladan beyan edilen tutarlarının düzeltilmek suretiyle yapılan cezalı tarhiyatta da hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, cezalı tarhiyatın ...

Malzemeleri Taşımacılık Demir Çelik İnşaat ve Sanayi Ticaret Ltd. Şti. ve ... Demir Çelik İnşaat Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti'den alınan faturalardan kaynaklanan kısmının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

DAVACININ İDDİALARI

Davacı şirketin düzenlediği tüm faturaların ve yaptığı tüm alımların gerçek olduğu ve incelemenin de usule uygun olarak yapılmadığı iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.

DAVALININ İDDİALARI

İdarece yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğu iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI

Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına, Etimesgut Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Demir Çelik Tic. A.Ş, ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Demir Çelik İnşaat Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Aliağa Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Malzemeleri Taşımacılık Demir Çelik İnşaat ve Sanayi Ticaret Ltd.

Şti'nden aldığı faturaların sahte olduğu, kısmen sahte fatura düzenlemek suretiyle komisyon geliri elde ettiği ve 2016/Nisan, Mayıs ve Kasım dönemi önceki dönem devreden katma değer vergisi tutarlarının fazladan beyan edildiğinden bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re'sen tarh edilen 2016/Haziran-Aralık dönemlerine ilişkin üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ile 2016/Nisan-Haziran, Ağustos, Eylül dönemlerine ilişkin bir kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinde, mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, faaliyetlerine ilişkin olarak kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebilecekleri belirtilmiştir.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelerin gerçek mahiyetinin yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği ve iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutad olmayan bir durumun iddia olunması halinde ispat külfetinin bunu iddia eden tarafa ait olduğu ifade edilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge İdare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Bölge İdare Mahkemesi kararının, cezalı tarhiyatın, kısmen sahte belge düzenlemek suretiyle elde edilen komisyon gelirinden kaynaklanan kısmı, ... Demir Çelik Tic. A.Ş. ile ... Malzemeleri Taşımacılık Demir Çelik İnşaat ve Sanayi Ticaret Ltd. Şti'den alınan faturalardan kaynaklanan kısmı ile 2016/Nisan, Mayıs ve Kasım döneminde önceki dönem devreden katma değer vergisi tutarlarının fazladan beyan edilen tutarlarının düzeltilmek suretiyle yapılan kısmına yönelik taraflarca ileri sürülen temyiz nedenleri kararın belirtilen hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının cezalı tarhiyatın ... Demir Çelik İnşaat Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti'den alınan faturalardan kaynaklanan kısmına yönelik davalı temyiz istemine gelince;

Yukarıda metni verilen madde hükümlerinin değerlendirilmesinden, yükümlülerin mal alışları nedeniyle yüklendiği katma değer vergilerinin, indirim ve iade konusu yapılabilmesi için faturaların gerçek bir mal alım satımı karşılığı düzenlenmesi gerekmektedir.

Vergilendirme işlemi yapılırken, Kanuna uygun olarak biçimlendirilen muamelelerin bu biçimselliğinin ötesine geçilerek, muamelenin tarafları arasında oluşan maddi ve hukuki ilişkinin gerçek mahiyetinin araştırılması gerekmektedir. Kanun, gerçek mahiyetin ortaya çıkarılmasında yemin hariç her türlü delile izin vermiştir. Bu deliller, tarafların ikrarı, vergiyi doğuran olayla ilişkisi doğal ve açık bulunan tanık ifadesi, muamelenin taraflarının ekonomik ve ticari konumları, işyerlerinin durumu, arandığında bulunup bulunamamasına ilişkin tespitler olabilir.

Gerçekleşmemiş teslim ve hizmetler dolayısıyla katma değer vergisi ödenmesi ve bunun sonucu olarak da bir vergi indirimi söz konusu olamayacağından, vergi indirimine dayanak teşkil eden faturaların gerçeği yansıtıp yansıtmadığı ortaya konulmalıdır.

Davacıya fatura düzenleyen ... Demir Çelik İnşaat Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporunda; "... Mah. ... Cad. No:...

Eimesgut/ANKARA" adresinde metallerin toptan satışı faaliyeti ile iştigal eden şirketin 04/05/2007 tarihinde iki ortakla ve 50.000,00 TL sermaye ile kurulduğu, şirketin12/03/2013 tarihinde ...'a devredildiği ve bu tarihten itibaren şirketin tek ortağı ve yöneticisinin ... olduğu, ...'un mükellef kurum dışında ... Demir Çelik Tic. A.Ş. ve ... Demir Çelik A.Ş.'nin de sahibi olduğu ve ... Demir Çelik Tic.

A.Ş. hakkında da vergi tekniği raporu bulunduğu, şirket sermayesinin 19/12/2014 tarihinde 1.000.000,00 TL'ye arttırıldığı, ancak ödenmiş sermaye olmadığı, mükellefle aynı adreste ...

Demir Çelik Ticaret A.Ş'nin faaliyet gösterdiği, 2013 yılı katma değer vergisi matrahının 120.899.712,92 TL, 2014 yılı katma değer vergisi matrahının 258.568.245,19 TL, 2015 yılı katma değer vergisi matrahının 482.674.430,35 TL, 2016 yılı katma değer vergisi matrahının 612.692.673,65 TL, 2017 yılı katma değer vergisi matrahının 93.176.372,10 TL olduğu, ilgili yıllarda sırasıyla 28.911,86 TL, 2.638,21 TL, 2.874,22 TL, 33.266,12 TL, 5.079,99 TL ödenmesi gereken katma değer vergisinin bulunduğu,

davacı şirket tarafından Form Ba ile bildirilen mal ve hizmet alışları toplamının katma değer vergisi hariç 2013 hesap döneminde 120.738.794,00 TL, 2014 hesap döneminde 258.945.252,00 TL, 2015 hesap döneminde 482.344.669,00 TL, 2016 hesap döneminde 612.641.163,00 TL, 2017 hesap döneminde 93.143.482,00 TL olduğu, şirket adına kayıtlı 7 adet römork bulunduğu, ancak bu römorkları çekecek motorlu taşıtının olmadığı, mal/hizmet alışı yapılan birçok mükellef hakkında vergi tekniği raporu bulunduğu,

2014 ve 2015 yıllarında şirket tarafından alış yapıldığı bildirilen ...'ın 2015/6-2016/11 dönemleri arasında davacı şirkette asgari ücretli olarak çalıştığı, ...'dan 2014 hesap döneminde 566 belge karşılığı 174.980.129,00 TL tutarında mal alındığının beyan edildiği, 2014-2015 yıllarında yaptığı satışların %100'ünün davacı firmaya yapıldığı,

...'ın ifadesinde, davacı şirketten olan alacağını alamadığı için battığını ve işini bıraktıktan sonra alacaklarını tahsil etmek için davacı şirkette çalışmaya başladığını, davacı firmada 2015 ve 2016 yılları arasında çalıştığını, banka tahsilat işlerini yaptığını, başka çalışanlarında olduğunu, isimlerini hatırlamadığını, verilen vekaletname uyarınca paraları çekip ilettiğini beyan ettiği, Form BS ile bildirilen mal ve hizmet satışları toplamının.

2013 hesap döneminde 120.889.687,00 TL, 2014 hesap döneminde 258.603.937,00 TL, 2015 hesap döneminde 482.720.693,00 TL, 2016 hesap döneminde 613.090.575,00 TL, 2017 hesap döneminde 93.211.359,00 TL olduğu, satış yapılan birçok firma hakkında vergi tekniği raporunun düzenlendiği, davacı şirkete ait defter/belgeler incelendiğinde inceleme yıllarında yapmış olduğu giderlerin kira, işçi ücreti ve yemek gideri olduğunun görüldüğü, faaliyeti ile alakalı olarak herhangi bir gider kaydına rastlanmadığı, çalışan olarak bildirilen ...'un çalıştığı dönemde 80 yaşında ve ...'un dedesi olduğu,

11/07/2018 tarihinde yapılan borç sorgulamasına göre 303.379,07 TL vergi ödediği, 2.770,00 TL vergi borcu bulunduğu, davacı şirketin Denizbank ve Garanti Bankası hesabından ödenen toplam 16.304.670,00 TL çekleri tahsil eden ...'ın ifadesinde;

"... firmasında çalıştığını, şoför olarak işe başladığını, patronunun ... olduğunu, tahsil ettiği çekleri ...'dan ve ...'dan aldığını, bankaya ikisinin gittiğini, bankadan parayı çektiğini, ...'ın yanında sürekli birilerinin olduğunu, paraları aldıktan sonra yanından ayrıldığını ve tanımadığı kişilerin yanına gittiğini, ...'a paraları verdikten sonra işyerine tekrar geldiğinde yanında hiç paranın olmadığını, çekilen paraları sorduğunda bu paralar bizim değil dediklerini, ...'u bankadan para çektikten sonra ...'ın yanında gördüğünü, ...'inde çek tahsilatı yaptığını, onunda sigortalı çalışan olduğunu" belirttiği,

...'in ise ifadesinde "Bir tanıdığı vasıtasıyla ...'la tanıştığı ve yanında işe girdiğini, kendisine şoför olarak çalışacağının ve arada sırada olan banka işlerini halledeceğini söylediğini, kendisinin de bu işleri fatura yatırma kredi kartı borcu ödeme gibi işler olduğunu düşünerek kabul ettiğini, paraları kendisinin tahsil ettiğini, ...'la birlikte bankaya gittiklerini, her şeyi onun ayarladığını, onun dediği yerlere TC'sini yazıp imza attığını, paraları vezneden ...'ın aldığını ve paraları tanımadığı kişilere verdiğini, kendisinin bu durumdan şüphelendiğini, ne olup bittiğini sorduğunda onlara olan borçların ödendiği cevabını aldığını,

bazen de çektikleri paralarla başka bankalara gittiklerini, kendilerini içeriye sokmadığını, paralarla girip parasız çıktığını, ancak paraları bankaya mı yatırdıklarını veya başka birine mi verdiklerini bilmediğini, bu konuyu sorduğunda ...'ın çektikleri paraları geri sahiplerine yatırıyoruz gibi şeyler söylediğini, çalıştıkları yerde hırdavat malzemeleri, fayans, klozet vb. malların olduğunu, ancak demir görmediğini, yaptıkları tahsilat oranında mal alışverişinin kesinlikle olmadığını, demir alışverişini hiç görmediğini, çek tahsilatlarını yaparken bu durumu sorduğunu, başkaca işlerinin olduğunun söylendiği,

işten çıktıktan sonra alacaklarını almak için gittiğinde battıklarını ve hepsinin kaçmış olduklarını öğrendiğini" beyan ettiği, davacı şirketin 2013 ilâ 2017 hesap dönemlerinde mal aldığı firmaların neredeyse tamamı hakkında sahte belge düzenleme nedeniyle rapor yazıldığı veya haklarında sahte belge düzenleme yönünden incelemesi bulunan ve incelemesi devam eden mükelleflerden oluştuğu tespitlerine yer verilerek, davacı şirket tarafından 01/01/2013 tarihinden itibaren düzenlenen satış faturalarının gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmayan komisyon karşılığı düzenlenen sahte faturalar olduğu belirtilmiştir.

Yukarıdaki tespitlerin değerlendirilmesinden, adı geçen şirketin fatura düzenlediği dönemlerde gerçek bir ticari faaliyetinin olmadığı, dolayısıyla davacıya düzenlenen faturaların gerçekte yapılan bir mal satın alımı veya hizmet ifasını yansıtmadığı sonucuna ulaşıldığından, dava konusu cezalı tarhiyatı kaldıran Vergi Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.

Nitekim, ... Demir Çelik İnşaat Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti. adına sahte fatura düzenlemek suretiyle komisyon geliri elde ettiğinden bahisle 2016 yılı için re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin Vergi Mahkemesi kararına karşı, davalı idare tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddeden, davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunu kabul ederek Vergi Mahkemesi kararının redde ilişkin kısmının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı, Danıştay Dördüncü Dairesi'nin 11/10/2022 tarih ve E:2021/4425, K:2022/5516 sayılı kararıyla bozulmuştur.