Danıştay Danıştay 15. Daire Başkanlığı E.2014/96 K.2017/6213

Davanın Özeti

Seyahat acentelerinin özel durumunun göz önünde bulundurulmadığı, değişiklik yapılırken kendilerinden görüş alınmadığı, yapılan tanımlamaların kavramların özüne ve kullanım amacına aykırılık teşkil ettiği, 02.08.2013 tarih ve 28726 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Bazı kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 13. Maddesindeki otomobil ve otobüs tanımlarının Anayasa'ya aykırı olduğu ileri sürülerek ilgili kısımların iptali istemiyle itiraz yolu ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulması, bu talebin kabul edilmemesi halinde ise 18.09.2013 tarih ve 2013/KDGM-13/YOLCU sayılı Genelge'nin iptali istenilmektedir.

Savunmanın Özeti : 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nda otomobil, minibüs ve otobüs tanımlarında değişiklik yapıldığı, yapılan değişikliğe yetki belgesi sahiplerinin uyumunu kolaylaştırmak ve mağduriyetleri engellemek amacıyla dava konusu Genelge'nin yayımlandığı, dava konusu Genelge'de D2 yetki belgesi sahiplerine araçlarını mevzuata uygun hale getirmeleri için 30.06.2015 tarihine dek süre verilmişken 10.10.2013 tarihli Genelge ile sürenin 31.12.2016 tarihine dek uzatıldığı ve dava konusu Genelge'nin yürülükten kaldırıldığı, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.

Tetkik Hakimi Düşüncesi : Dava konusu Genelge'nin 10.10.2013 tarihli Genelge ile yürürlükten kaldırıldığı, davacı tarafından 25.03.2014 tarihinde sunulan dilekçe ile yeni işlem nedeni ile davanın konusuz kaldığını beyan ettiği görüldüğünden dava konusu Genelge hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

Danıştay Savcısı :

Düşüncesi : Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Karayolu ve Düzenleme Genel Müdürlüğü'nün 18.09.2013 tarih ve 13715 sayılı Genelgesinin iptalini istemektedir.

Dava konusu düzenleme, Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Karayolu ve Düzenleme Genel Müdürlüğü'nün 10.10.2013 tarih ve 14823 sayılı Genelgesi ile yürürlükten kaldırıldığından dava konusuz kalmıştır.

Açıklanan nedenlerle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onbeşinci Dairesi'nce, davacının Anayasa'ya aykırılık iddiası ciddi görülmeyerek, tetkik hakiminin açıklamaları dinlenildikten sonra gereği görüşüldü:

Dava, 18.09.2013 tarih ve 2013/KDGM-13/YOLCU sayılı Genelge'nin iptali istemiyle açılmıştır.

Dava dosyasının incelenmesinden; dava konusu Genelge'nin dava açıldıktan sonra, 10.10.2013 tarih ve 2013/KDGM-14/YOLCU sayılı Genelge ile yürürlükten kaldırıldığı anlaşılmaktadır.

İptal davasına konu işlemlerin tesis edildikleri tarihteki durumları itibariyle hukuksal değerlendirmeye tabi tutulacakları, İdare Hukukunun ve İdari Yargılama Usulünün bilinen ilkelerinden olmakla birlikte, dava aşamasında iken idari işlemin usulüne uygun olarak geri alındığı veya yürürlükten kaldırıldığı durumlarda, iptal hükmüne konu olabilecek idari işlemin varlığından söz etmek olanaklı değilse de özellikle belli süreyle de olsa uygulama işlemlerine dayanak alınan düzenleyici işlemler yönünden hukuka uygunluk denetiminin yapılması, iptal davasının “Hukuk Düzeni”nin korunması yolundaki gerçek amacına uygun olandır.

Ancak, dava konusu düzenlemenin yürürlükten kaldırılması ve bu karara bağlı olarak tesis edilen herhangi bir bireysel işlemin dava konusu edilmemesi karşısında, dava konusu idari işlemin yürürlükte bulunduğu süre içinde davacı yönünden gerçekleşmiş bir menfaat ihlalinden söz edilemeyeceği, davacının bu maddeler uyarınca menfaatinin ihlaline yol açan bir bireysel işlemin tesisi halinde, ilgilinin bireysel işlemi ile birlikte iş bu dava konusunu oluşturan düzenlemelerin iptalini isteyebileceği sonucuna varılmıştır.