Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2020/2013 K.2021/1028

Dava konusu istem: İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Resim İş Öğretmenliği Bölümünden mezun olan davacının, lisans diplomasına "Anabilim Dalı/Ana Sanat Dalı:Grafik Ana Sanat Dalı" ibaresinin eklenmesi için yaptığı başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla;

Davacının diploma ve geçici mezuniyet belgesi ekinde yer alan not belgeleri ile ara karına istinaden gönderilen bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Resim İş Öğretmenliği Bölümü'nde özel alan derslerini Grafik Eğitimi Ana Sanat Dalından aldığı açık olduğundan, diplomasına "Grafik Ana Sanat Dalı" ibaresinin eklenmesi gerektiği, diplomasında "Grafik Ana Sanat Dalı" ibaresine yer verilmesinin Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının 03/06/2005 tarihli kararına aykırı olarak diplomaya unvan yazılması anlamına gelmeyeceği gibi,

bu ibarenin yalnızca davacının mezun olduğu ana sanat dalının ortaya konulmasına hizmet edeceği açık olduğundan, idarece ana sanat dalı ibaresinin unvan olarak algılanmak suretiyle reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık olmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 08/02/2019 tarih ve E:2013/10762, K:2019/829 sayılı kararıyla;

Davacının, 17/07/1998 tarihinde Eğitim Fakültesi Resim İş Eğitimi Bölümünden mezun olduğu, diplomasına eklenmesini istediği Grafik Ana Sanat Dalı ibaresinin, Milli Eğitim Bakanlığı Talim Terbiye Kurulunun 20/02/2014 tarihli atamaya esas olan alan kararına göre, Güzel Sanatlar Fakültesi'nin ilgili bölümleri tarafından kullanıldığının anlaşıldığı, dolayısıyla sadece Grafik Bölümü mezunu öğrencilerine grafiker unvanının verilebileceği açık olduğundan, dava konusu işlemin iptali yönündeki Mahkeme kararında hukuki isabet görülmediği;

Diğer yandan, İnönü Üniversitesinin fakülte şemaları incelendiğinde Grafik Tasarım Bölümünün Güzel Sanatlar ve Tasarım Fakültesinin bir alt dalı olduğunun görüldüğü sonucuna varılarak … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi ısrar kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dava konusu işlemin iptali yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacının iddia ettiği gibi talebinin "unvan" istemi olarak yorumlanarak reddedilmediği, özel eğitim alanı ya da ana sanat dallarına ilişkin olarak diplomalara herhangi bir ekleme yapılmasına olanak bulunmadığından talebinin reddedildiği; diplomaların diplomanın ait olduğu fakülte, bölüm ya da programın kurulmasına ya da yapılandırılmasına esas olan kararlar ve Yükseköğretim Kurulu kararları uyarınca hazırlandığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, temyiz isteminin reddi ile ısrar kararının onanması gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Malatya İdare Mahkemesi ısrar kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı, İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Resim İş Öğretmenliği Bölümünden 1998 yılında mezun olmuş, dava açma tarihi itibarıyla Yalova ilinde öğretmen olarak görev yapmakta ve ... Lisesinde Grafik derslerine görevlendirme suretiyle girmekte iken, alan değişikliği yaparak meslek liseleri Grafik Öğretmenliği Alanına geçmek için yaptığı başvuru üzerine, Milli Eğitim Bakanlığınca davacının "Grafik Ana Sanat Dalı" mezunu olduğunu belgelendirmesi istenilmiştir.

Davacı tarafından, geçici mezuniyet belgesinde Ana Sanat Dalının Grafik olarak belirtilirken diplomasında bu hususun belirtilmediği, lisans eğitimi sırasında özel alan derslerini "Grafik Ana Bilim Dalında" yaptığı, bu sebeple diplomasında da "Grafik Ana Sanat Dalı" ibaresine yer verilmesi için yapılan başvuru, dava konusu … tarih ve … sayılı işlem ile.

Eğitim Fakültesi Resim İş Eğitimi Bölümünden mezun olan tüm öğrencilerin kullandığı unvanın Resim-İş Öğretmeni olduğu, "Grafik" unvanının Güzel Sanatlar Fakültesinin ilgili bölüm mezunları için kullanıldığı, üniversitede öğrenim görüldüğü dönemde öğrencilerin 3. ve 4. sınıfta açılan meslek derslerinin "Grafik" ve "Resim Ana Sanat Dalı" olarak ayrıldığı bu derslerin de not transkriptinde yer aldığı, geçici mezuniyet belgesinde belirtilen "Grafik Ana sanat Dalı" ifadesinin kapsamının alınan dersleri içerdiği, belirtilerek reddedilmiştir.

Bunun üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 43. maddesinde;

"Yükseköğretim, harca tabi olup bu kanunda belirlenen amaç ve ana ilkelere göre aşağıdaki şekilde düzenlenir.

a) Yükseköğretim kurumlarında, kuruluş özelliklerine ve ihtiyaçlarına göre yapılan eğitim - öğretim ve buna dayalı olarak verilen diplomalarla ilgili esaslar her üniversitece hazırlanacak öğretim ve sınav yönetmeliğinde belirtilir.

b) Aynı meslek ve bilim dallarında, eğitim - öğretim yapan üniversitelerde, eğitim - öğretim, metod, kapsam, öğretim süresi ve yıl içindeki değerlendirme esasları bakımından eş değer olması ve öğrenimden sonra kazanılan unvanların aynı ve elde edilen hakların eş değer sayılması hususu Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine; öğretmen yetiştiren birimler için belirtilen esasların tespiti Milli Eğitim Bakanlığı ile de işbirliği yapılarak, Yükseköğretim Kurulunca düzenlenir..." hükümleri yer almaktadır.

Dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan 20/07/2010 tarih ve 27647 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren İnönü Üniversitesi Önlisans ve Lisans Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin "Diplomalar" başlıklı 26. maddesinde;

"(1) Üniversitenin fakülte, konservatuvar, yüksekokul ve meslek yüksekokullarından mezun olan öğrencilere aşağıda belirlenen diplomalar verilir:

a) Meslek yüksekokulu diploması: Üniversiteye bağlı bir meslek yüksekokulu ile ilgili eğitim-öğretim programında öngörülen tüm teorik ve uygulamalı dersleri, varsa staj ve bitirme çalışmalarını başarı ile tamamlayan öğrencilere ilgili dalda verilen diplomadır.

b) Önlisans diploması: Meslek yüksekokulu dışında, herhangi bir fakülte veya yüksekokulun eğitim ve öğretim programının ilk dört yarıyılındaki derslerden başarılı olan ve sonraki yıllarda Üniversiteden ayrılan öğrencilere, Yükseköğretim Kurulunca belirlenen esaslara göre verilen diplomadır.

c) Lisans diploması: Üniversiteye bağlı öğrenim süresi dört yıl olan fakülte ve yüksekokullardaki tüm teorik ve uygulamalı dersleri, varsa staj ve bitirme çalışmalarını başarı ile tamamlayan öğrencilere ilgili dalda verilen diplomadır.

ç) Yüksek lisans diploması: Üniversiteye bağlı öğrenim süresi beş yıl olan Diş Hekimliği ve Eczacılık Fakültelerindeki tüm teorik ve uygulamalı dersleri, varsa staj ve bitirme çalışmalarını başarı ile tamamlayan öğrencilere ilgili dalda verilen diplomadır.

(2) Öğrencinin kayıtlı bulunduğu birimden mezuniyetine, ilgili birimin yönetim kurulu karar verir." hükmü yer almaktadır.

Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının İnönü Üniversitesine muhatap 08/06/2005 tarih ve 11850 sayılı yazısında; Üniversitelerarası Kurul Başkanlığının diplomalara unvan yazılmaması konusundaki kararını bildiren 08/04/2005 tarih ve B.31.0.ÜAK.01/1971 sayılı yazısının Yükseköğretim Genel Kurul toplantısında incelendiği ve 2547 sayılı Kanun'un 2880 sayılı Kanun ile değişik 43/b maddesi uyarınca, 2005-2006 eğitim-öğretim yılından itibaren uygulanmak üzere diplomalara unvan yazılmaması, öğrenim görülen programın adı ve derecesinin belirtilmesinin uygun görüldüğü ifade edilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

2547 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca diplomalarla ilgili esaslar her üniversitece hazırlanacak öğretim ve sınav yönetmelikleri ile düzenlenmekte olup, davalı İnönü Üniversitesi Rektörlüğünce düzenlenen ve dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan, İnönü Üniversitesi Önlisans ve Lisans Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin "Diplomalar" başlıklı 26. maddesinde, hangi tür diplomaların hangi mezuniyet durumunda olan öğrencilere verileceği düzenlenmiş olup, diplomalarda hangi hususların yer alacağına ilişkin herhangi bir kurala yer verilmemiştir. Bu durumda, somut olayda, konuya ilişkin mevzuat ve ilgili Yükseköğretim Kurulu kararları uyarınca diplomalarda yer alması gereken hususların belirlenmesi gerekmektedir.

Dosyanın incelenmesinden, davacının davalı idareye yaptığı başvurusunun diplomasına, geçici diplomasında yer alan ifadeyle paralel şekilde "Anabilim Dalı/Ana Sanat Dalı: Grafik Ana Sanat Dalı" ibaresinin eklenmesi isteminden ibaret olduğu anlaşılmaktadır. Davacının söz konusu isteminin temelini ise, halihazırda öğretmen olarak görevlendirme suretiyle grafik derslerine girmekte iken, alan değiştirerek, meslek liseleri Grafik Öğretmenliği Alanına geçebilmesi için diplomasına bu hususta eğitim aldığını ispatlamaya yönelik bir ibarenin konulması oluşturmaktadır.

Bu bakımdan, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının İnönü Üniversitesine muhatap … tarih ve … sayılı yazısında özetle; 2005-2006 eğitim-öğretim yılından itibaren uygulanmak üzere diplomalarda yalnız öğrenim görülen programın adı ve derecesinin belirtilmesinin uygun görüldüğü ifade edilmiştir.

Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının … tarih ve … sayılı yazısı uyarınca davacının diplomasına, mezun olduğu bölüm dikkate alındığında sadece öğrenim gördüğü programın adı ve derecesinin yazılabileceği açıktır.

Öte yandan, her ne kadar davacının geçici mezuniyet belgesinde Ana Sanat Dalı "Grafik" olarak belirtilmiş ise de, söz konusu belgede yer alan ibarenin "aldığı akademik unvan" kısmına yapılan bir açıklama olduğu, davacının almış olduğu özel alan dersleri sebebiyle yazıldığı göz önünde bulundurularak, diplomaların öğrencilerin aldığı derslere göre ayrı ayrı düzenlenemeyeceği hususu da dikkate alındığında, davacının diplomasına "Anabilim Dalı/Ana Sanat Dalı: Grafik Ana Sanat Dalı" ibaresinin eklenemeyeceğine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.

Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi ısrar kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.