Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2020/2043 K.2021/1998

Dava konusu istem: Ankara ili, ...Jandarma Lojistik Hizmet Destek Komutanlığı 1. Hizmet Bölük Komutanlığı emrinde sözleşmeli jandarma uzman erbaş olarak görev yapan davacının, disiplinsizlik suçu işlediğinden bahisle sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin 30/12/2016 tarihli işlemin iptali ile özlük haklarının hakediş tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla;

Dosyada mevcut bilgi ve belgeler, idari tahkikat raporu ile alınan tanık ifadeleri, ceza yargılaması sonucu kurulan mahkumiyet hükmü bir arada değerlendirildiğinde ve askeri hizmetin niteliği ve özellikleri göz önünde bulundurulduğunda; 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu'nun amacından yola çıkarak Türk Silahlı Kuvvetlerinin erbaş kadrolarında devamlılık arz eden teknik ve kritik görevlerde, yetişmiş personel ihtiyacını karşılamak maksadıyla sözleşme yapılarak istihdam sağlanan bir görevde bulunan davacıdan istifade edilemeyeceğinin sabit olduğu, sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık olmadığı,

Diğer taraftan dava konusu işlem hukuka uygun bulunduğundan, davacının özlük haklarına ilişkin isteminin de reddi gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla;

Dosyada mevcut tüm bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, davacının, hakkında yapılan tahkikat raporunda öne sürülen disiplinsizlik fiil ve suçlarını işlediği sabit görülmekle birlikte, davacının olay günü ısrarla doktora muayene olmak istemesi,

davacının ruh halini ortaya koyan Jandarma Dispanseri hekimlerince tanzim edilen tutanak içeriği, sevk edilmesi üzerine Sincan Devlet Hastanesi ile Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesinin Psikiyatri Polikliniklerinden alınan 08/11/2016, 18/11/2016, 28/11/2016 ve 29/12/2016 tarihli psikiyatrik rahatsızlığı bulunduğuna dair toplamda 110 günü bulan (4 kez) sağlık raporlarının bulunduğu göz önüne alındığında, davalı idarece, davacının tam teşekküllü bir devlet hastanesine (veya anlaşmalı hakem hastaneye) sevkinin yapılarak işlediği suç ve eylemleriyle ilgili olarak suç işleme iradesinin bulunup bulunmadığı,

davacının bu suçları işlemesi sırasında psikiyatrik yönden rahatsızlığının bulunup bulunmadığı, psikiyatrik rahatsızlığı varsa, dava konusu işleme dayanak alınan suç ve eylemleri işlemesine neden olup olmadığı, akabinde askerliğe elverişli olup olmadığının ortaya konulması, idarece yaptırılan bu muayene, inceleme ve araştırmalar sonucunda davacının bu dava konusu suç ve eylemleri işlemesine,

kendisinde bulunan bir psikiyatrik rahatsızlığının neden olmadığı veya tetiklemediği tespiti yapılırsa, davacının sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin işlemin hukuka uygun olacağı, öte yandan, idarece yaptırılan bu muayene, inceleme ve araştırmalar sonucunda davacının bu dava konusu suç ve eylemleri işlemesine, kendisinde bulunan bir psikiyatrik rahatsızlığının neden olduğu,

başka bir deyişle, tıbben sağlık ve mental yapısı yönünden askerliğe elverişli olmadığı durumu ortaya konulursa da, 3269 sayılı Kanun'un 10. maddesindeki hakları da dikkate alınarak emeklilik hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağı yönünden bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekeceği,

Bu durumda, davalı idarece yukarıda bahsedilen prosedürlere başvurulmadan veya yerine getirilmeden doğrudan sözleşmesinin feshedilerek TSK'dan ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemde bu aşamada hukuka uyarlık bulunmadığı,

Bu nedenle, dava konusu işlemin iptali yerine, davanın reddi yolunda verilen Mahkeme kararında hukuki isabet görülmediği,

Öte yandan, iptal kararının davacının doğrudan yeniden görevine başlatılması sonucunu doğurmamakta olduğu, yukarıda açıklanan prosedür yerine getirildikten sonra davacının durumunun idarece yeniden değerlendirileceğinin açık olduğu,

Davacının durumu hakkında idarece yeniden değerlendirme yapılacağından, davacının özlük haklarının hak ediş tarihinden (ilişik kesilme tarihinden) itibaren yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemi yönünden bu aşamada bir karar verilmesinin mümkün olmadığı, sonucuna varılarak istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararı kaldırılmış ve dava konusu işlem hukuka aykırı bulunarak iptaline, yoksun kalınan parasal haklarının yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemi yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Onikinci Dairesinin 04/11/2019 tarih ve E:2019/3193, K:2019/8165 sayılı kararıyla;

Dosyada mevcut bilgi ve belgeler, idari tahkikat raporu ile alınan tanık ifadeleri, ceza yargılaması sonucu kurulan mahkumiyet hükmü bir arada değerlendirildiğinde ve askeri hizmetin niteliği ve özellikleri göz önünde bulundurulduğunda; 3269 sayılı Kanun'un amacından yola çıkarak Türk Silahlı Kuvvetlerinin erbaş kadrolarında devamlılık arz eden teknik ve kritik görevlerde, yetişmiş personel ihtiyacını karşılamak maksadıyla sözleşme yapılarak istihdam sağlanan bir görevde bulunan davacıdan istifade edilemeyeceğinin sabit olduğu gerekçesiyle ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak dava konusu işlemin iptali, yoksun kalınan parasal haklarının yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemi yönünden karar verilmesine yer olmadığı yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacı tarafından, göreve iadesiyle birlikte özlük haklarının ilişik kesme tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir. Davalı idare tarafından, davacının bahse konu disiplinsizlikleri işlediği 08/11/2016 tarihine kadar kendisine baskı uygulandığına dair bir dilekçesi ve başvurusu bulunmadığı gibi yine aynı tarihe kadar psikolojik tedavi gördüğüne dair bir belge de bulunmadığı, işlemin hukuka uygun olduğu, ısrar kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI

Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, iptaline karar verilmesini gerektiren bir husus bulunmadığı belirtilerek davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur. Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...DÜŞÜNCESİ

Temyiz istemlerinin reddi ile ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava daireleri ile bölge idare mahkemelerinin temyize tabi kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARŞI OY

X-...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı ısrar kararının Danıştay Onikinci Dairesinin 04/11/2019 tarih ve E:2019/3193, K:2019/8165 sayılı kararında yer alan gerekçe doğrultusunda bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.