Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2022/1063 K.2023/4

Dava konusu istem: Çizgi Film (Animasyon), Grafik, Grafik Resimleme ve Baskı, Grafik Tasarım Programlarının merkezi yerleştirme sınavına tabi tutulmasına ilişkin Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı kararı ile bu kararın iptali istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 01/12/2021 tarih ve E:2019/10278, K:2021/5856 sayılı kararıyla;

Anayasa'nın 131. maddesi ile 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 7. ve 45. maddeleri belirtilerek;

İdarelerin, normlar hiyerarşisine aykırı olmayacak şekilde, hizmet etkinliğinin sağlanması için gerekli önlemleri alma, bu kapsamda mevzuat değişikliği yapma hususunda takdir yetkisine sahip oldukları kamu hizmetlerinin hangi koşullar altında ve nasıl yürütüleceğini önceden saptamak her zaman mümkün olmadığı için, gelişen durumlara ayak uydurmak ve ortaya çıkan ihtiyaçları karşılayabilmek amacıyla düzenleyici işlemler üzerinde gerekli değişiklikleri yapma hususunda idarelerin takdir yetkisi bulunduğu;

İdareye tanınan bu takdir yetkisinin, idarenin keyfi olarak hareket edebileceği anlamına gelmeyeceği ve yargısal denetiminin, bu yetkinin hukuka, eşitlik ilkesine ve kamu yararına uygun olup olmadığı ile sınırlı olduğu;

Her ne kadar davalı idarece dava konusu düzenlemenin kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek yapıldığı ve bu konuda idarenin takdir yetkisi olduğu iddia edilmekte ise de; dosyada yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde davalı idarenin bu iddialarını destekleyen ve düzenlemenin yapılmasına esas teşkil eden gerekçelerin ve akademik gerekliliğin varlığını ortaya koyan verilerin veya bu yöndeki akademik çevrelerden alınmış bilimsel görüşler dikkate alınarak düzenleme yapıldığını gösteren bilgi ve belgelerin sunulmadığının görüldüğü;

Diğer yandan; dava konusu düzenlemeden önce ilgili bölümlere merkezi yerleştirme sınavı ile birlikte yetenek sınavı yapıldığı, dava konusu düzenleme ile Çizgi Film (Animasyon), Grafik, Grafik Resimleme ve Baskı, Grafik Tasarım Programlarına sadece merkezi yerleştirme sınavı ile öğrenci alınacağı, belirtilen alanların hayal gücü, çizim yeteneği ve görsel algıya dayalı bölümler olduğu, soyut düşünceyi somuta aktarma becerisinin bu alanlar için önemli olduğu, ancak merkezi yerleştirme sınavıyla düşünebilen ve fikirlerini çizerek ifade edebilen, hayalden çizim yeteneğiyle var olmayanı kurgulayarak var eden kişileri bulmanın mümkün olmadığı;

Bununla birlikte, merkezi sınav yoluyla yapılacak sınavda adaylar alan odaklı değerlendirilemeyeceği için, ilgili alanın nitelik yönünden de zayıflayacağı;

Bu nedenle, dava konusu Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı kararı ile bu kararın iptali istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, idarenin görev ve yetkisi kapsamında düzenleme yapıldığı, yeteneği ve analitik zekası güçlü olan öğrencilerin bu bölümlerde eğitim görmesinin ülkemizin de bu alanlarda ilerlemesini sağlayacağı, yalnızca yetenek sınavı olması halinde öğrencide çok yönlü düşünme açısından yetersizlik hissinin doğacağı, uluslararası eğitim standartlarında dava konusu alanların güzel sanatlar alanından farklı bir kodla sınıflandırıldığı, dava konusu işlem ile nesnel bir sıralama sağlanacağı, ayrıca her sene değişen jüri üyeleri nedeniyle adil olmayan sonuçların doğmasının engelleneceği, yeknesak bir uygulamanın sağlandığı,

diğer yandan Milli Eğitim Bakanlığı Talim Terbiye Kurulunun liselerdeki ders çizelgesine bakıldığında temel matematik, edebiyat, fizik, kimya gibi derslerin YKS derslerinin tüm liselerde ortak zorunlu dersler olduğu, ders farklılıkları nedeniyle hukuki güvenlik ve belirlilik ilkelerinin ihlal edildiğinin söylenemeyeceği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, Danıştay Sekizinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;

"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Her ne kadar temyize konu Daire kararında, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı kararının tümünün iptaline hükmedilmiş ise de; davacı tarafından dava dilekçesinde açıkça anılan kararın, Çizgi Film (Animasyon), Grafik, Grafik Resimleme ve Baskı, Grafik Tasarım Programlarının merkezi yerleştirme sınavına tabi tutulması yönüyle hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek iptalinin talep edildiği görüldüğünden, Danıştay Sekizinci Dairesinin iptal kararının bu programlar ile sınırlı olarak uygulanacağı tabiidir.

KARŞI OY

X- 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 6. maddesinin (a) fıkrasında, Yükseköğretim Kurulunun, tüm yüksek öğretimi düzenleyen ve yükseköğretim kurumlarının faaliyetlerine yön veren bir kuruluş olduğu.

7. maddesinin (b) fıkrasında, yükseköğretim kurumları arasında bu Kanun'da belirlenen amaç, ilke ve hedefler doğrultusunda birleştirici, bütünleştirici, sürekli, ahenkli ve geliştirici işbirliği ve koordinasyonu sağlayacağı, aynı maddenin (h) fıkrasında da üniversitelerin her eğitim-öğretim programına kabul edeceği öğrenci sayısı önerilerini inceleyerek kapasitelerini tespit edeceği, insangücü planlaması, kurumların kapasiteleri ve öğrencilerin ilgi ve yetenekleri doğrultusunda ortaöğretimdeki yönlendirme esaslarını da dikkate alarak öğrencilerin seçilmesi ve kabul edilmesi ile ilgili esasları belirleyeceği hüküm altına alınmıştır.

Yukarıda belirtilen Kanun hükümlerinden, Yükseköğretim Kurulunun üniversiteler arasında koordinasyonu sağlamakta ve her eğitim-öğretim programına ilişkin öğrencilerin seçilmesi ve kabul edilmesine ilişkin esasları belirlemek yetkisi bulunduğu anlaşılmaktadır.

Dava konusu Yükseköğretim Kurulu kararının, Çizgi film (Animasyon), Grafik, Grafik Resimleme ve Baskı, Grafik Tasarım Programlarına merkezi yerleştirme ile öğrenci alımına ilişkin olduğu ve idarece yukarıda aktarılan mevzuatta yer alan yetkiler çerçevesinde alındığı görüldüğünden, bu haliyle dava konusu işlemde üst hukuk normuna aykırılık bulunmamaktadır.

Diğer yandan, dava konusu karar ile her yükseköğretim kurumuna göre değişen ve subjektif bir değerlendirme içeren jüri üyeleri tarafından yetenek sınavı yapılması yerine merkezi sınavla öğrencilerin yerleştirilmesi ile nesnel bir sıralama yapılacağı ve adil olmayan sonuçların engelleneceği de dikkate alındığında; dava konusu işlemin kamu yararına da uygun olduğu anlaşılmaktadır.

Açıklanan nedenlerle, dava konusu Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı kararı ile bu kararın iptali isteminin reddi işleminde hukuka aykırı bir yön bulunmadığından, anılan işlemlerin iptaline ilişkin temyize konu Daire kararında hukuki isabet bulunmadığı ve kararın bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.