Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2022/1614 K.2022/2407

Dava konusu istem: ... Başkonsolosluğunda muavin konsolos olarak görev yapan davacı tarafından, 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 2. ve 3. maddeleri gereğince merkeze atanmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Cumhurbaşkanlığı kararının geri alınması talebiyle yaptığı başvurunun zımnen reddine ilişkin işlem ile merkeze atama işleminin dayanağı olarak gösterilen "Dışişleri Bakanlığı Memurlarının Yurtdışına Sürekli Görevle Atanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik"in 18. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinin iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay İkinci Dairesinin 30/12/2021 tarih ve E:2021/18796, K:2021/5358 sayılı kararıyla;

Davacı her ne kadar dava dilekçesinde, "Dışişleri Bakanlığı Atama İlkeleri Yönetmeliği'nin 18. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinin" iptali isteminde bulunmuşsa da, dava dilekçesi ve eklerinin incelenmesinden, dava konusu işlemin dayanağı olan ve bu davada iptali talep edilen düzenlemenin, "Dışişleri Bakanlığı Memurlarının Yurtdışına Sürekli Görevle Atanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik"in 18. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın, bu Yönetmelik hükmüne özgülenerek incelendiği,

Dava dosyasının incelenmesinden, ... Başkonsolosluğunda muavin konsolos olarak görev yapan davacının, ... tarih ve ... sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı'yla merkeze atandığı ve bu işlemin 25/02/2021 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, davacının bu işleme karşı 26/03/2021 tarihinde ...

İdare Mahkemesi kaydına giren dava dilekçesi ile dava açtığı, bu dava devam ederken 24/09/2021 tarihinde davacı tarafından, ... tarih ve ... sayılı merkeze atanma işleminin geri alınması talebiyle idareye başvuruda bulunulduğu, sözü edilen başvurunun yanıt verilmeyerek reddi üzerine ... tarih ve ... sayılı işlemin ve bu işlemin dayanağı olarak gösterilen "Dışişleri Bakanlığı Memurlarının Yurtdışına Sürekli Görevle Atanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik"in 18. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinin yürütülmesinin durdurulması ve iptali istemiyle 04/11/2021 tarihinde bakılmakta olan davanın açıldığının anlaşıldığı,

Davacı, 24/09/2021 tarihli başvurusu ile ... tarih ve ... sayılı işlemin geri alınmasını istediğine göre, bu başvurunun zımnen reddi üzerine anılan işleme karşı açılan davada, dava açma süresinin hesaplanmasında 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesi hükmünün göz önüne alınmasının mümkün olmadığı, aynı Kanun'un 7. ve 11. maddelerinin uygulanmasının gerektiği,

Davacının, 12/02/2021 tarihli bireysel işlemi, 25/02/2021 tarihinde tebellüğ etmek suretiyle öğrendiği, davacının bu işleme karşı dava açma süresi içinde doğrudan dava açabileceği gibi (nitekim 26/03/2021 tarihinde ... İdare Mahkemesi kaydına giren dava dilekçesi ile anılan işlemin iptali istemiyle dava açtığı), 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi uyarınca anılan işlemin geri alınması, iptal edilmesi ya da düzeltilmesi istemiyle idari dava açma süresi olan altmış gün içinde idareye başvuruda bulunup, sonucunda olumsuz yanıt alması ya da isteğinin zımnen reddi üzerine dava açabileceği,

Davacının, 25/02/2021 tarihinde tebellüğ ederek öğrendiği bireysel işleme karşı, 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesinde düzenlenen süreyi aşarak 24/09/2021 tarihinde yaptığı başvurunun yanıt verilmeyerek reddi üzerine açtığı davanın süre aşımı nedeniyle incelenmesine olanak bulunmadığı,

Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesi uyarınca ilanı gereken düzenleyici işlemlere karşı ilan tarihini izleyen günden itibaren dava açma süresinde dava açılabileceğinin düzenlendiği, dava konusu Yönetmelik'in, 30/07/2019 tarih ve 30847 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği, anılan Yönetmelik'e karşı 04/11/2021 tarihinde açılan davanın süresinde açıldığından söz etmenin mümkün olmadığı,

Diğer taraftan, 2577 sayılı Kanun'un 7. maddesinin 4. fıkrası uyarınca, ilanı gereken düzenleyici işlemlere karşı dava açma süresi geçtikten sonra dava açılabilmesinin, ancak anılan düzenleyici işlem uygulanarak kurulan bireysel işleme karşı yasal dava açma süresi içinde mümkün olduğu, anılan Kanun'un 11. maddesinde öngürülen süreler geçirildikten sonra yapılan başvurunun, geçmiş olan dava açma süresini canlandırmasına da hukuken olanak bulunmadığı gerekçesiyle, davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, Dışişleri Bakanlığı Memurlarının Yurtdışına Sürekli Görevle Atanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in yeniden düzenlenerek 17/08/2021 tarih ve 31571 sayılı Resmi Gazete'de yayımlandığı, 30/07/2019 tarihli eski Yönetmelik'in yürürlükten kaldırıldığı, hukuki menfaatleri ihlal edilmiş olan şahıslar tarafından, 18/08/2021 tarihinden itibaren işlemeye başlayan 60 günlük dava açma süresi içinde, anılan Yönetmelik'in ilgili hükümlerinin iptali için iptal davası açma hakkının doğduğu,

düzenleyici işlemin ilgili maddesinin iptaline yönelik dava açma süresi ihya olunca, 24/09/2021 tarihinde, 17/08/2021 tarihli yeni Yönetmelik'in 18. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinin kanunu aşan bir düzenleme olduğu ve buna bağlı olarak da merkeze atama işleminin yasal dayanağının bulunmadığı savıyla idareye başvuruda bulunduğundan, Yönetmelik'in 18. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinin iptali istemiyle dava açabilmesi için, mevzuat doğrultusunda işlemekte olan 60 günlük dava açma süresinin 38. günde durduğu,

idarece 30 günlük yasal cevap süresi içinde başvurusunun cevaplanmaması nedeniyle başvurusundan sonraki 30. gün olan 24/10/2021 tarihinden itibaren 60 günlük yasal dava açma süresinin yeniden işlemeye başladığı, dava tarihi olan 04/11/2021 gününün 49. gün olduğu, Dairece "hukuk aleminde var olmayan" bir düzenleyici işlem esas alınarak hüküm kurulduğu, 2577 sayılı Kanun'un 10. ve 11. maddelerinin geniş yorumlanması ve hukukilik denetimi yapılması gerektiği, kamu yararının bunu gerektirdiği, ayrıca, 17/08/2021 tarihinde yürürlüğe giren düzenleyici işlemin hukuki menfaati ihlal olunanın lehine bir hukuki durum meydana getirdiğinden,

yargısal denetimin önünün açılması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, Danıştay İkinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;

"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Öte yandan, davacı tarafından, 17/08/2021 tarih ve 31571 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Dışişleri Bakanlığı Memurlarının Yurtdışına Sürekli Görevle Atanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'le 30/07/2019 tarih ve 30847 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan aynı isimli Yönetmelik'in yürürlükten kaldırıldığı, böylelikle dava açma süresinin ihya olması nedeniyle yeni Yönetmelik'in 18. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinin kanunu aşan bir düzenleme olduğu ve buna bağlı olarak da merkeze atama işleminin yasal dayanağının bulunmadığından bahisle davalı idareye başvuruda bulunulduğu iddia edilmişse de, söz konusu başvuru dilekçesi ve dava dilekçesinde dava konusu edilen düzenleyici işlemin tarih ve sayısına yer verilmediği, hatta merkeze atanmasına ilişkin

bireysel işlemin dayanağı olan işlemin, Dışişleri Bakanlığı Atama İlkeleri Yönetmeliği'nin 18. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi olarak belirtildiği görülmüş olup, ancak işlemin dayanağının 30/07/2019 tarih ve 30847 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Dışişleri Bakanlığı Memurlarının Yurtdışına Sürekli Görevle Atanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 18. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi hükmü olduğu ve Dairece de uyuşmazlığın, usule uygun olarak bu Yönetmelik hükmüne özgülenerek incelendiği anlaşıldığından, davacının bu iddiasına itibar edilmemiştir.