Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2023/2717 K.2024/807

Dava konusu istem: İstanbul ili, Beykoz ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda bulunan yapıda ... tarih ve ... sayılı yapı tatil tutanağı ile tespit edilen ve ruhsata bağlanamayan aykırılıkların 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu'nun 13. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi uyarınca yıktırılmasına ilişkin İstanbul Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda hazırlanan rapor ile dosyadaki diğer bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda bulunan ... ve ... no'lu binalarda ruhsata aykırı yapılaşmanın olduğu ve bu durumun yapı tatil tutanağı ile tespit edildiği, fiili durumun da yapı tatil tutanağıyla tespit edilen hususlarla örtüştüğü, bilirkişi raporu da dikkate alındığında işlem tarihinde binada ruhsata aykırı olarak imara aykırı yapılaşmanın yapıldığı açık olsa da;

davacı tarafça yapı tatil tutanağında belirtilen ruhsatsız ve kaçak uygulamalara ilişkin tadilat ve güçlendirme projesi sunulduğu, bu projenin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Boğaziçi İmar Müdürlüğünce ve İstanbul 6 Nolu Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun kararı ile uygun bulunduğu; buna istinaden hazırlanan tadilat ve güçlendirme ruhsatının da onay aşamasında olduğu, dolayısıyla yapı tatil tutanağında belirtilen aykırılıkların ruhsata bağlanma ihtimalinin ortaya çıktığının görüldüğü,

bu durumda, yapı tatil tutanağıyla tespiti yapılan ve dava konusu encümen kararıyla yıkım kararı verilen imara aykırı yapılaşmaların ruhsata bağlanma ihtimali belirdiğinden tadilat ruhsatı kapsamında kalan yerler için yıkım kararı verilmesine yönelik dava konusu encümen kararında (gelinen bu aşamada) kamu yararı bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı;

kaldı ki dava konusu encümen kararında yapılaşmanın ruhsata bağlanmasının mümkün olmadığının belirtildiği ve bu nedenle de süre verilmediği halde, aykırılıkların yasal hale getirilmesi amacıyla davacı şirketin yaptığı tadilat talebinin uygun bulunmuş olmasının, yapı tatil tutanağında ve encümen kararındaki tespiti de tartışmalı hale getirdiği, dava konusu encümen kararında bu yönüyle de hukuka uygunluk bulunmadığı;

öte yandan onama süreci devam eden tadilat ve güçlendirme ruhsatı hakkında verilecek karar doğrultusunda idarece durumun yeniden değerlendirilerek ilk etapta uygun bulunan tadilat teklifinin sonradan onaylanmaması halinde buna göre yeniden bir işlem tesis edilebileceğinin de açık olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Altıncı Dairesinin 12/04/2023 tarih ve E:2021/6736, K:2023/3764 sayılı kararıyla;

3194 sayılı İmar Kanunu'nun 32. maddesine yer verilerek,

Hakkında yıkım kararı verilen ruhsata aykırı imalatların, dava devam ederken yıkılması veya ruhsatlandırılması gibi hallerde yıkım kararının uygulanma imkanı kalmadığından; böyle bir durumda, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi gerektiği,

Bakılan dosyanın ve Dairelerinin E:... sayılı dosyasının birlikte incelenmesinden; Dairelerinin E:... sayılı dosyası için UYAP üzerinden davacı vekili tarafından gönderilen elektronik imzalı 27/04/2021 tarihli temyize cevap dilekçesinin ekinde uyuşmazlığa konu imalatlara ilişkin ... tarih ve ... nolu tadilat-güçlendirme ruhsatının bir örneğinin dosyaya sunulduğunun görüldüğü,

Bu durumda, hakkında yıkım kararı verilen yapılara, dava devam ederken yapı ruhsatı veya yapı kullanma izni verilmesi gibi hallerde, sonradan gelişen bu durumun, işlem tarihi itibarıyla mevcut hukuki ve fiili duruma göre tesis edilmiş olan yıkım işlemini hukuka aykırı hale getirmesi olanaklı olmamakla birlikte sonradan ruhsata bağlanmış olan yapı hakkında daha önceden alınan yıkım kararının uygulanması olanaklı olmadığından, temyize konu İdari Dava Dairesince konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği sonucuna varıldığı gerekçesiyle ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusunun reddi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin mevzuat hükümlerine uygun olarak tesis edildiği, mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda dava konusu işlemin dayanağı yapı tatil tutanağındaki tespitlerin fiili durumla uyumlu olduğunun tespit edildiği, bu rapora istinaden davanın reddine karar verilmesi gerekirken dava konusu işlemin iptaline karar verilmesinde isabet bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, ısrar kararının hukuka ve usule uygun bulunduğu, davalı idare tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen sebeplerin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava daireleri ile bölge idare mahkemelerinin temyize tabi kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.