Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2023/824 K.2024/518

Dava konusu istem: Davacılara ait ... ili, ... içesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın 1/1000 ölçekli uygulama imar planında “ticari alan” olan işlevinin “akaryakıt istasyonu” olarak değiştirilmesi istemiyle yapılan plan değişikliği teklifinin kabulüne ilişkin ... Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının, taşınmazın “ticari alan” işlevi korunarak tadilen onaylanmasına ilişkin ... Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K... sayılı kararıyla.

3194 sayılı İmar Kanunu'nun 5. maddesindeki "nazım imar planı" ve "uygulama imar planı" tanımları ile 8. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinin birlikte değerlendirilmesinden, uygulama imar planlarının üst ölçekli planlara aykırı olamayacağı sonucuna varıldığı, yürürlükteki 1/5000 ölçekli nazım imar planında "akaryakıt istasyonu" olarak işaretli olduğu görülen taşınmazın 1/1000 ölçekli uygulama imar planında "ticari alan" işlevinin 1/5000 ölçekli nazım imar planında işaretli olduğu şekliyle "akaryakıt istasyonu" olarak değiştirilmesinin plan hiyerarşisinin gereği olduğu, bu yöndeki tadilat teklifinin kabulüne ilişkin ...

Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının uygun görülmeyerek parselin tadilat öncesi haline getirilerek anılan kararın tadilen onaylanmasına, yani 1/1000 ölçekli planda "ticari alan" işlevli olarak bırakılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, öte yandan davalı idarece savunmada ileri sürülen hususların ise yapılaşma koşullarıyla belirlenebilecek hususlar olduğu ve planlar arası uyumu bozmayı haklı göstermeyeceği, bu durumda dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Altıncı Dairesinin karar düzeltme aşamasında verilen 13/12/2021 tarih ve E:2018/393, K:2021/13727 sayılı kararıyla; 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 5. maddesinin dava konusu işlem tarihinde yürürlükte bulunan halindeki "nazım imar planı" ve "uygulama imar planı" tanımlarına yer verilerek,

Uyuşmazlık konusu taşınmaz üst ölçekli 1/5000 ölçekli nazım imar planında akaryakıt fonksiyonunda kalmakta ise de; bu taşınmazın yol boyunca uzanan eski ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda yapılan imar uygulaması sonucunda oluştuğu, söz konusu imar uygulaması sonucunda ... ada, ... parsel ve ... ada ... parsel sayılı taşınmazların da oluştuğu, taşınmazın üzerinde bulunan mevcut akaryakıt istasyonunun ... ada, ... sayılı parsel sayılı taşınmaz zamanında yapı ruhsatı alınarak inşa edildiği, buna müteakip yapı kullanma iznine bağlandığı,

ilerleyen süreçte yapılan mevcut akaryakıt istasyonun imar uygulaması neticesinde oluşan ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde kaldığı, bu taşınmazın yer aldığı imar adasının da imar uygulamasından önceki ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın bulunduğu (mevcut ... ada ... parsel, ... ada ... parsel ve dava konusu ... ada ... parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alan) alandan müteşekkil olduğu,

Bu itibarla, 1/5000 ölçekli nazım imar planında uyuşmazlık konusu taşınmazın da bulunduğu yapı adasındaki 3 adet parselin tamamının bir bütün olarak akaryakıt istasyonu kullanımında olduğu, buna karşın söz konusu yapı adasındaki 3 adet parselin yürürlükte bulunan 1/1000 ölçekli uygulama imar planında ticaret alanında kaldığı ve davacı tarafından yapılan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği isteminin tek parsel yönünden olduğu göz önüne alındığında,

bu haliyle davacı talebinin planların kademeli birlikteliği ilkesine aykırılık taşıdığı sonucuna ulaşıldığından 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği talebinin reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından davanın reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak .... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi ısrar kararının özeti:.... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu işlemin iptali yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, 2577 sayılı Kanun’un 3. maddesine uygun düzenlenmeyen dava dilekçesinin reddi gerekirken işin esasına girilerek hüküm kurulduğu, davanın yasal süresi içerisinde açılmadığı gözetilerek usulden reddine karar verilmesi gerektiği, mahkemece 1/5000 ölçekli nazım imar planında “akaryakıt istasyonu”nda kalan, yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi verilen taşınmazın ... ada, ... parsel, 1/1000 ölçekli uygulama imar planında “akaryakıt istasyonu”na alınması istenen taşınmazın ise ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz olduğu hususları göz ardı edilerek karar verildiği,

uyuşmazlık konusu taşınmazın Yönetmelik’te belirlenen asgari cephe genişliğini sağlamadığı, taşınmazın Petrol Piyasası Yönetmeliği, Karayolları Kenarında Yapılacak ve Açılacak Tesisler Hakkında Yönetmelik ve Mersin Büyükşehir Belediye Akaryakıt ve Servis İstasyonları Ruhsat ve Denetim Yönetmeliği’nde öngörülen asgari mesafe, cephe ve derinlik koşullarını sağlamadığı, dolayısıyla taşınmazın “akaryakıt istasyonu” olarak belirlenmesine yönelik 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği teklifinin reddi yolundaki dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacılar tarafından, ısrar kararının usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile İdare Mahkemesi ısrar kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARŞI OY

X- Temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 13/12/2021 tarih ve E:2018/393, K:2021/13727 sayılı bozma kararında yer alan gerekçe ile bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.