Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2024/2661 K.2025/110

Dava konusu istem: Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğünün "Ceza İnfaz Kurumları ve Denetimli Serbestlik Müdürlüklerinde Koronavirüs Salgını Kapsamında Alınacak Tedbirler" konulu, ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali ile anılan işlem nedeniyle uğradığı manevi zarara karşılık 250.000,00 TL tazminatın hak ediş tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Dördüncü Dairesinin 02/04/2024 tarih ve E:2023/9455, K:2024/2328 sayılı kararıyla;

Dava konusu işlem yönünden yapılan incelemede;

Dava açıldıktan sonra dava konusu işlemin davalı idare tarafından uygulamadan kaldırıldığı,

Bu durumda, dava konusu işlem yürürlükten kaldırıldığından, konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine hukuken olanak bulunmadığı,

Davacının manevi tazminat istemi yönünden yapılan incelemede;

Manevi tazminat, malvarlığında meydana gelen bir eksilmeyi karşılamaya yönelik bir tazmin değil, manevi tatmin aracı olup, başka türlü giderim yollarının bulunmayışı veya yetersiz kalışının, manevi tazminatın parasal olarak belirlenmesini zorunlu hale getirmekte olduğu, manevi tazminata hükmedilebilmesi için kişinin fiziki yapısını zedeleyen, yaşama ve kazanma gücünün azalması sonucunu doğuran olayların meydana gelmesi veya idarenin hukuka aykırı bir işlem veya eylemi sonucunda ağır bir elem ve üzüntünün duyulmuş olması ya da şeref ve haysiyetin rencide edilmiş olması gerekmekte olduğu, uyuşmazlıkta anılan şartlar oluşmadığından, davacının manevi tazminat isteminin reddi gerektiği gerekçesiyle,

Dava konusu... tarih ve ... sayılı işlem yönünden karar verilmesine yer olmadığına, manevi tazminat isteminin reddine ve davanın açılmasına davalı idare sebebiyet verdiğinden ayrıca davacının adli yardım isteminin kabul edilmesi nedeniyle yargılama giderlerinin tahsil edilemediği dikkate alındığında, davadaki haklılık oranına göre toplam 933,90 TL yargılama giderinin yarısı olan 466,95 TL'nin davacıdan, diğer yarısı olan 466,95 TL'nin davalı idareden tahsili için kararın kesinleşmesinden sonra müzekkere yazılmasına, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 17.100,00 TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, aynı Tarife uyarınca 17.100,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 331. maddesi uyarınca davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde, hâkimin, davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre yargılama giderini takdir edeceğinin düzenlendiği, somut uyuşmazlıkta ise herhangi bir haklılık değerlendirmesi yapılmaksızın konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiğinden Daire kararının aleyhlerine hükmedilen yargılama giderine ilişkin kısmı ile davacının kendisini vekil ile temsil ettirmemesine rağmen davacı lehine hükmedilen vekalet ücretine ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyize konu Daire kararının yargılama giderlerine ilişkin kısmına yönelik temyiz istemi yönünden;

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;

"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın bu kısmı usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Daire kararının vekalet ücretine ilişkin kısmına yönelik temyiz istemine gelince;

Davalı idare tarafından, temyiz dilekçesinde, davacı vekil ile temsil edilmemiş olmasına karşın, lehine vekalet ücretine hükmedildiği, kararın bu yönüyle bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

Danıştay Dördüncü Dairesinin temyize konu kararı incelendiğinde, davanın kısmen ret, kısmen karar verilmesine yer olmadığına dair karar ile sonuçlandığı ve davacı vekil ile temsil edilmemesine rağmen davacı lehine de vekalet ücretine hükmedildiği anlaşılmaktadır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, temyiz incelemesi sonunda, Danıştayın; kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik ve yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayacağı hükmüne yer verilmiştir.

Bu durumda; davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yönelik söz konusu maddi hatanın yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği anlaşıldığından, 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin 1/b bendi hükmü uyarınca, temyize konu Daire kararının hüküm fıkrasındaki, "4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 17.100,00 TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, aynı Tarife uyarınca 17.100,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine," ibaresinin, "4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 17.100,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine," şeklinde düzeltilerek onanması gerekmektedir.