Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2021/1373 K.2022/1661

Dava konusu istem: Davacı tarafından, gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlenen bir kısım faturaları gelir vergisi matrahını azaltacak şekilde gider olarak kayıtlara intikal ettirdiğinden bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden 2011 yılı için re'sen tarh edilen gelir vergisi ile verginin üç katı tutarında kesilen ve tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle artırılan vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.

... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:

Çocuk gündüz bakım (kreş) faaliyetlerinde bulunan davacının 2011 yılı hesaplarının incelenmesi üzerine düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi İnceleme Raporu'nda aşağıdaki tespitlere yer verilmiştir:

i. Mükellefe ait Dörtyol ilçesinde bulunan rehabilitasyon merkezinin büyüklüğü iki yüz elli metrekare olup bu iş yerinde yıl içerisinde yaklaşık yüz otuz beş öğrenciye on çalışan tarafından eğitim verilmektedir. İskenderun ilçesinde bulunan kreşin büyüklüğü ise yüz elli metrekare olup öğrenci kapasitesi yaklaşık kırk beş kişidir. Kreşin dört çalışanı bulunmaktadır.

ii. Mükellefin ... ve ...'den 2011 yılında aldığı faturaların iş yeri büyüklüğü ile orantısız ve afaki miktarlarda temizlik malzemesine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır. Örneğin, 02/08/2011, 12/08/2011, 01/09/2011, 05/09/2011 tarihli faturalarda bulunan kireç çözücü miktarı toplamı yaklaşık beş ton, tuz ruhu miktarı üç tondur.

iii. Mükellefin ilgili dönemde sahte belge düzenleyicisi olmayan başka firmalardan da yüklü ve afaki miktarlarda temizlik malzemesi alımlarının olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca mükellef tarafından "...Özellikle temizlik ürünlerinde yer alan faturaların miktarlarında abartılar olmuş olabilir." şeklinde beyanda bulunulmuştur.

iv. Mükellef tarafından söz konusu fatura ödemelerinin banka veya finans kurumu yoluyla yapılmadığı, nakden elden ödeme yapıldığı belirtilmiştir.

v. Mükellefin, ... ve ...'den herhangi bir mal veya hizmet alımının bulunmadığı, dolayısıyla faturalarda yer alan mal bedellerinin firma açısından gider kabul edilemeyeceği sonucuna varılmıştır.

Davacı hakkında düzenlenen vergi inceleme raporuyla ... ve ...'den alınan faturalara konu temizlik malzemesi miktarlarının işletme için afaki olduğundan bahisle davacının faaliyet yeri ve konusu itibarıyla ne kadar malzeme kullanabileceği yönünde hiçbir veri esas alınmadan anılan mükellefler hakkında yapılan tespitlerden hareketle söz konusu faturaların gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığına kanaat getirilmiştir.

Davacı hakkında yapılan incelemede söz konusu faturalar içeriği temizlik malzemesinin gerçekten alınıp alınmadığı yolunda hiçbir araştırma (fiili ve kaydi envanter incelemesi ve benzeri) yapılmamış, davacının faaliyet alanı dikkate alınıp fatura içeriği emtialar kullanılmadan veya hangi miktarda kullanılarak faaliyetin yürütülüp yürütülemeyeceği araştırılmamış, yürütülen işin niteliği ve büyüklüğüne göre yapılması normal ve zorunlu giderler dikkate alınmamıştır. Bu nedenle eksik inceleme ve varsayıma dayalı olarak düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden tarh edilen dava konusu vergi ziyaı cezalı gelir vergisinde hukuka uygunluk görülmemiştir.

Mahkeme bu gerekçeyle cezalı tarhiyatı kaldırmıştır.

Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Üçüncü Dairesinin 29/01/2019 tarih ve E:2015/14742, K:2019/479 sayılı kararı:

Davacının 2011 yılı hesaplarının incelenmesi sonucu düzenlenen 13/11/2014 tarih 2014-A-2361/83 sayılı Vergi İnceleme Raporu'nda vergilendirme dönemiyle ilgili yer verilen tespitlerin davacının maliyet kayıtlarını şüpheli hale getirdiği olayda, Vergi mahkemesince, faturalar içeriği emtianın işletmede kullanılıp kullanılmadığı, faaliyetin niteliğine ve büyüklüğüne göre orantılı olup olmadığı hususlarında elde edilecek bulgulara göre, faaliyet gösterilen sektördeki kârlılık oranı da gözetilerek matrahın hukuka uygunluğu incelenip değerlendirildikten sonra bir karar verilmesi gerekirken, aksi yöndeki gerekçeyle verilen Vergi Mahkemesi kararında hukuka uygunluk görülmemiştir.

Öte yandan Vergi Mahkemesince, bozma kararı üzerine verilecek kararda vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle artırılan kısmı hakkında da yapılacak yargılama sonucuna göre hüküm kurulacağı tabiidir.

Daire bu gerekçeyle kararı bozmuş; davacının karar düzeltme istemini ise reddetmiştir. ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararı: 2577 sayılı Kanun'un 2. maddesinin (2) numaralı fıkrası dikkate alındığında bozma kararında belirtilen ve olay tarihinde yapılması gereken incelemenin idari yargı mercileri tarafından yapılmasında hukuki olanak bulunmamaktadır. Ayrıca iş yerinin aradan geçen süreye rağmen nitelik ve nicelik itibarıyla inceleme tarihindeki özellikleri taşıması mümkün olmadığından, anılan incelemenin yapılmasında fiili imkansızlık da mevcuttur. Mahkeme, ilk kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeye ek olarak bu gerekçeyle ısrar etmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı adına düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden tarh edilen vergi ziyaı cezalı gelir vergisinin hukuka uygun olduğu belirtilerek ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, ısrar kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında, yerinde ve kararın bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından, istemin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçesi yukarıda açıklanan ısrar kararı, aynı hukuksal nedenler ve gerekçe ile Kurulumuzca da uygun bulunmuş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, kararın bozulmasını gerektirecek durumda görülmemiştir.

X - KARŞI OY

Dava konusu tarhiyatın dayanağı vergi inceleme raporunda uyuşmazlık konusu dönemde davacıya fatura düzenleyen ... hakkında … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu, ... hakkında … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu ile gerçek bir emtia tesimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın fatura düzenlediklerinin tespit edildiği belirtilmiştir. Olayda, ... ve ... tarafından düzenlenen ve yasal defterlere gider olarak kaydedilip davacı tarafından gelir vergisi matrahından indirim konusu yapılan faturaların toplam tutarı gelir vergisi matrahına eklenerek hesaplanan matrah farkı üzerinden dava konusu gelir vergisi tarhiyatının yapıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlığın çözümünde davacı tarafından kayıtlara geçirilen faturaların gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanıp dayanmadığının tespiti önem arz ettiğinden öncelikle ... ve ... hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda yer verilen tespit ve değerlendirmelerin Mahkemece incelenerek davacıya düzenlenen faturaların gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanıp dayanmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.

Mahkemece bu değerlendirmenin yapılmasının ardından ise anılan şirket tarafından davacıya düzenlenen faturaların gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna varılması durumunda faturalar içeriği emtianın işletmede gerçekten kullanılıp kullanılmadığı ve faaliyet gösterilen sektördeki kârlılık oranı da gözetilerek matrahın hukuka uygunluğu incelenerek bir karar verilmesi gerektiği açıktır.

Bu nedenle belirtilen inceleme yapılmaksızın davanın kabulü yolunda verilen ısrar kararında hukuka uygunluk görülmediğinden temyize konu kararın bozulması gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.