Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2025/320 K.2025/924

Dava konusu istem: Serbest muhasebeci mali müşavir olan davacı adına, mali müşavirlik hizmeti verdiği ... Otomotiv Lojistik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin 2016 yılının Şubat dönemine ilişkin katma değer vergisi, vergi ziyaı cezası ve gecikme faizinden oluşan borçlarının tahsili amacıyla müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

Davacının bağlı olduğu vergi dairesince düzenlenen dava konusu ödeme emrinde yetki yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle ödeme emrinin iptali yolunda verilen mahkeme kararına yöneltilen istinaf isteminin reddine ilişkin Vergi Dava Dairesi kararının, Danıştay Dördüncü Dairesince dava konusu ödeme emrinin davacının bağlı bulunduğu vergi dairesince düzenlenmesi hukuka uygun olduğundan uyuşmazlığın esası diğer yönlerden incelenerek yeniden bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulması üzerine bozma kararına uyduğunu belirten ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 227. maddesinin ikinci fıkrasına göre serbest muhasebeci mali müşavirlerin müşterek ve müteselsil sorumluluğundan söz edilebilmesi için imzaladıkları beyannamelerde yer alan bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını teşkil eden belgelere uygun olmaması ve bunun neticesinde vergi kaybı meydana gelmiş olması gerekmektedir.

Olayda, davacının mali müşavirlik hizmeti verdiği mükellef hakkında yapılan vergi incelemesi sonucunda tarh edilen vergi ve kesilen ceza, mükellef adına verilen beyannamelerde yer alan bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını oluşturan belgelere uygun olmamasından değil mükellef hakkında gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayalı olmaksızın komisyon geliri karşılığında fatura düzenlediği yolundaki saptamalardan kaynaklanmaktadır.

Bu durumda dava konusu ödeme emri içeriği kamu alacakları, verilen beyannamelerde yer alan bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını oluşturan belgelere uygun olmadığı yolunda yapılan bir tespite dayanmadığından bu alacakların tahsili amacıyla davacı adına müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen ödeme emrinde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Vergi Dava Dairesi, bozma kararına uyarak bu gerekçeyle istinaf istemini reddetmiştir.

Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 04/07/2024 tarih ve E:2024/1827, K:2024/3874 sayılı kararı:

3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'nun 1. maddesinin birinci fıkrasında, Kanun'un amacının, işletmelerde faaliyetlerin ve işlemlerin sağlıklı ve güvenilir bir şekilde işleyişini sağlamak, faaliyet sonuçlarını ilgili mevzuat çerçevesinde denetlemeye, değerlendirmeye tabi tutarak gerçek durumu ilgililerin ve resmî mercilerin istifadesine tarafsız bir şekilde sunmak üzere serbest muhasebeci mali müşavirlik ve yeminli mali müşavirlik meslekleri ve hizmetlerine dair esasları düzenlemek olduğu açıklanmıştır.

3568 sayılı Kanun'un 2. maddesinin (A) işaretli fıkrasının (a) işaretli bendinde, muhasebecilik ve mali müşavirlik mesleğinin konusunun, gerçek ve tüzel kişilere ait teşebbüs ve işletmelerin genel kabul görmüş muhasebe prensipleri ve ilgili mevzuat hükümleri gereğince defterlerini tutmak, bilanço, kâr-zarar tablosu ve beyannameleri ile diğer belgelerini düzenlemek ve benzeri işleri yapmak olduğu hükme bağlanmıştır.

213 sayılı Kanun'un mükerrer 227. maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde, vergi beyannamelerinin 3568 sayılı Kanun'a göre yetki almış serbest muhasebeci, serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavirler tarafından da imzalanması mecburiyetini getirme, bu mecburiyeti beyanname çeşitleri, mükellef grupları ve faaliyet konuları itibarıyla ayrı ayrı uygulatma ve söz konusu uygulamalara ilişkin usul ve esasları belirleme hususlarında Maliye Bakanlığına yetki verilmiş, ikinci fıkrasında beyannameyi imzalayan meslek mensuplarının,

imzaladıkları beyannamelerde yer alan bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını teşkil eden belgelere uygun olmamasından dolayı ortaya çıkan vergi ziyaına bağlı olarak salınacak vergi, ceza, gecikme faizlerinden mükellefle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı hükme bağlanmıştır.

Uyuşmazlığın çözümü için, işbu dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler ile ... Otomotiv Lojistik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmayan fatura düzenleme fiiline iştirak ettiğinden bahisle davacı adına kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle açılan davaya ilişkin dosyada (anılan dava, temyiz kanun yolu bakımından Danıştay Dördüncü Dairesinin E:2021/1495 sayılı esasına kayıtlıdır) yer alan bilgi ve belgelerin birlikte incelenmesi gereklidir.

Asıl borçlu şirket hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda şu tespitlere yer verilmiştir:

i. Şirketin mükellefiyeti 31/12/2016 tarihinde vergi dairesince resen terk ettirilmiştir.

ii. Şirket müdürü, yerleşim yeri adresinde kendisine yapılan tebligatla istenen bilgi ve belgeleri inceleme elemanına ibraz etmemiştir.

iii. Şirket hakkında yapılan yoklamalarda, şirkete ilgili adreste ulaşılamamıştır.

iv. Şirketin iş yerinde fiilen çalışanın bulunmadığı, herhangi bir emtiaya sahip olmadığı ve deposunun mevcut olmadığı tespit edilmiştir.

v. Şirket tarafından beyan edilen katma değer vergisi matrahının toplamı 328.851.120,00 TL olmasına karşın ödenecek vergi hesaplanmamıştır.

vi. Şirket, beyan edilen katma değer vergisi matrahını elde edebilecek ticari kapasiteye sahip değildir.

vii. Şirket tahakkuk eden vergileri ve diğer kamu alacaklarını ödememiştir.

viii. Şirketin alışlarının %99,9'u; satışlarının %22'si hakkında olumsuz tespitler (ilgili firmalar hakkında sahte belge düzenleme nedeniyle vergi tekniği raporlarının düzenlenmesi) bulunmaktadır. Şirket satışlarının %77'sini ise haklarında sahte belge düzenleme yönünden vergi incelemesi devam eden firmalara yapmıştır. Bu mükellefler sahte belge düzenleme organizasyonu kapsamında incelenen 173 mükellef arasındadır.

ix. Şirket, banka hesaplarını kullanarak herhangi bir işlem gerçekleştirmemiştir.

x. Sahte belge düzenleme organizasyonu kapsamında bulunan firmaların yöneticisi veya çalışanı olan kişiler, aynı zamanda ... Otomotiv Lojistik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin de çalışanıdır.

xi. Şirketin 2016 yılına ait beyannameleri ve bildirimleri, serbest muhasebeci mali müşavir olan ... (davacı) tarafından verilmiştir.

xii. Adı geçen kişi, sahte belge düzenleyicisi olduğu yolundaki tespitler nedeniyle haklarında vergi tekniği raporları düzenlenen birçok mükellefe mali müşavirlik hizmeti vermiştir.

xiii. Tespit edilen organizasyon dahilindeki firmaların çalışanı olan ... inceleme elemanına; firmalar Ankara'da kurulduktan sonra, matbaadan alınan faturalar, sevk irsaliyeleri, imza sirküleri, kaşeler ve diğer belgelerin ...'in çalışanı ...'in yaşadığı ve aynı zamanda şirketin iş yeri adresine; bu adresten Hatay'a gönderildiği, faturaların Hatay'da düzenlendikten sonra beyanname verme döneminde e-posta yoluyla, sonrasında kargo aracılığıyla ...'a gönderildiği şeklinde açıklamalarda bulunmuştur.

xiv. Bu tespitler ışığında, şirketin, sahte belge düzenleme organizasyonu içinde bulunan firmalara fatura düzenlemek amacıyla kurulduğu, 01/01/2016 tarihinde itibaren gerçek bir ticari faaliyetinin olmadığı ve bu tarihten itibaren düzenlediği faturaların gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna varılmıştır. Ayrıca davacının ... Otomotiv Lojistik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmayan faturaları düzenleme fiiline iştirak ettiği tespit edilmiştir.

Davacı hakkında düzenlenen görüş ve öneri (sorumluluk) raporunda da, anılan vergi tekniği raporunda yer alan tespitlere benzer tespitlere yer verilmiştir. Ayrıca görüş ve öneri raporunda, davacının sahte fatura düzenleyen mükelleflerle çalışmayı meslek haline getirdiği, asıl borçlunun sahte fatura düzenleme fiiline doğrudan iştirak ettiği, mesleğinin yasal gereklerine ve etik kurallarına aykırı davrandığı, şirketin sahte fatura düzenlediğini bildiği hâlde beyanname vermeye devam ettiği ve şirketin bu eylemi gerçekleştirmesini kolaylaştırdığı tespit edilmiş ve bu tespitler ışığında asıl borçlu şirket adına resen tarh edilecek vergi, kesilecek ceza ve hesaplanacak gecikme faizinden davacının müteselsilen sorumlu tutulması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Uyuşmazlığın çözümünde ayrıca şu hususların da dikkate alınması gerekmektedir:

i. Davacı, otuz yılı aşkın mesleki deneyime sahiptir.

ii. Sahte belge düzenleme organizasyonu dahilinde hareket eden ve aralarında ... Otomotiv Lojistik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin de bulunduğu yirmi dokuz farklı mükellefe mali müşavirlik hizmeti vermiştir.

iii. Bu mükelleflerden bazıları aynı adreste faaliyet göstermektedir.

Olayda, davacının sahte belge düzenleme organizasyonu içinde olan firmaların sahte fatura düzenleme faaliyetlerini başından beri bildiği, mesleki bilgisine dayanarak bu firmaların kurulması, mükellefiyet tesisi ve beyannamelerinin verilmesi gibi birtakım işlemleri yaparak bu şirketlerin sahte fatura düzenleme fiillerine doğrudan katıldığı, eylemin icrası noktasında davacının yaptığı bu katkının kesinleşmiş yargı kararlarıyla da kabul edildiği hususları birlikte dikkate alındığında anılan kamu alacaklarından davacının müteselsilen sorumlu tutulmasında hukuka aykırılık; aksi yöndeki temyize konu kararda hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Daire bu gerekçeyle temyize konu kararı bozmuştur.

... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararı:

Vergi Dava Dairesi, bir önceki kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar etmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından mali müşavirlik hizmeti verilen mükelleflerin büyük bir kısmı hakkında sahte belge düzenleme fiili yönünden olumsuz tespitler bulunmaktadır. Davacı tarafından, mükelleflerin düzenledikleri faturaların gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı bilinmektedir.

Diğer taraftan, davacının sahte belge düzenleme organizasyonu içinde yer aldığı hususu, düzenlenen vergi tekniği raporlarında ve sorumluluk raporlarında somut bir biçimde ortaya konulmuştur.

Davacı, mesleğinin gerektirdiği özen yükümlülüğüne aykırı davrandığından, asıl borçlu hakkında yapılan tespitler nedeniyle ortaya çıkan kamu alacağından müteselsilen sorumlu tutulması gerekmektedir.

Belirtilen nedenlerle dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığından ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile ısrar kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay Dokuzuncu Dairesinin yukarıda yer verilen kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının bozulması gerekmektedir.

X - KARŞI OY

Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında ısrar kararının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmadığından, istemin reddi gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.