Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2025/537 K.2025/816

Dava konusu istem: Davacı ile ... Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi arasında imzalanan doğal gaz alım-satım sözleşmelerinin bazı maddelerinin tadili amacıyla 2015, 2017 ve 2018 yıllarında imzalanan Protokollere istinaden ödenen toplam 1.960.603,78 TL damga vergisinin iadesi istemiyle yapılan düzeltme başvurusunun reddi üzerine yapılan şikayet başvurusunun reddine dair işlemin iptali ve ödenen tutarın tecil faiziyle birlikte iadesi istemiyle dava açılmıştır.

Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun bozma kararı üzerine verilen ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:

Vergi Dava Dairesi kararının, dava konusu işlemin yasal düzenlemeden sonraki 2017 ve 2018 yıllarına dair Protokoller üzerinden hesaplanan damga vergisine ilişkin hüküm fıkrası yargılama sürecinin önceki aşamasında kesinleştiğinden, bu aşamada uyuşmazlık, dava konusu işlemin 2015 yılına dair Protokol üzerinden hesaplanan damga vergisine dair kısmına ilişkindir.

Davacı ile ... Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi arasında imzalanan 31/12/2014 tarihli doğal gaz alım-satım Sözleşmesi ile bu Sözleşme'nin ayrılmaz bir parçası ve eki olan vergilendirme işlemine konu 10/11/2015 tarihli Protokol'ün birlikte incelenmesinden, Sözleşme'nin "Sözleşme Miktarı ve Çekiş Yükümlülükleri" başlıklı 4. maddesinin (1) numaralı fıkrasında, tesis bazında ölçüm sistemlerine göre aylık çekiş miktarları dağılımının; (2) numaralı fıkrasında, azami çekiş miktarının ve (3) numaralı fıkrasında asgari alım taahhüdü miktarının; 7. maddesinde de fiyatın belirlendiği; imzalanan ek Protokolle de Sözleşme'nin 4. maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkralarında düzenlenen aylık doğal gaz çekiş miktarlarına ilave yapıldığı anlaşılmaktadır.

Buna göre söz konusu Sözleşme'de şirket tarafından çekişi öngörülen doğal gaz miktarı Sözleşme'nin 4. maddesinin (1) numaralı fıkrasında, çekilecek doğal gaz için uygulanacak birim fiyatı da Sözleşme'nin 7. maddesinde belirlenmiştir.

Davacı tarafından da bu basit matematiksel hesaplama Sözleşme ve Protokol'de yazılı rakamlar dikkate alınarak yapılmış ve bu tutar üzerinden damga vergisi beyan edilmiştir.

İmzalandığı tarih itibarıyla hesaplanabilir belli parayı içeren Protokol'de öngörülen tutar üzerinden doğal gaz çekişinin yapılıp yapılmamasının, damga vergisine konu Protokol'ün belli para ihtiva etmesi hususuna etkisinin olmayacağı sonucuna ulaşılmaktadır.

Bu nedenle, çekişi öngörülen doğal gaz miktarı ile fiyatın çarpılması sonucunda Protokol'ün imzalandığı tarihte içerdiği bedel bulunabilecektir. Anılan kâğıdın belli para içermesi nedeniyle bu tutar üzerinden damga vergisine tabi tutulmasında kanuna aykırılık görülmemiştir.

Vergi Dava Dairesi bu gerekçeyle davayı reddetmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Uyuşmazlıkta Protokollere bağlanan işlemin bedelinin açıkça belirtilmediği gibi Protokollerin imzalandığı tarih itibarıyla bedelin matematiksel olarak belirlenebilmesinin de fiili olarak mümkün bulunmadığı, Danıştay tarafından 2016 yılından 2021 yılının sonuna değin istikrarlı şekilde mükellefler lehine verilen kararlarla oluşan içtihat dikkate alındığında dava konusu bu tip protokoller üzerinden alınan damga vergisinin Anayasa'ya aykırılık teşkil ettiği, yargı mercilerinden beklenen,

hukuki istikrar ve öngörülebilirlik adına 2016 yılının Aralık ayından 2021 yılına kadar olan dönemde akdedilen sözleşmeler için mevcut içtihat yönünde karar verilmesi gerektiği, aksi düşünülse dahi Protokollerin atıfta bulunduğu Sözleşme hükümlerinde herhangi bir değişiklikte bulunmaksızın yalnızca taraflarının ...'tan çekebileceği doğal gaz miktarının Protokoller ile artırıldığı, bu nedenle 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu'nun 14. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "Belli parayı ihtiva eden mukavelenamelerin değiştirilmesi halinde artan miktar aynı nispette vergiye tabidir.

(Ek cümle: 15/7/2016-6728/25 md.) Birinci fıkraya göre azami tutardan vergi alınan mukavelenamelerin, diğer hükümlerinde değişiklik olmaksızın sadece bedelinin artması durumunda, artan bedele ilişkin bu hüküm uygulanmaz.

Bunların devri halinde aslından alınan verginin dörtte biri alınır." düzenlemesi uyarınca Protokollerin atıf yaptığı Sözleşmeler üzerinden azami tutarda damga vergisi ödendiğinden dava konusu Protokollerin damga vergisine tabi olmaması gerektiği belirtilerek kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Vergi Dava Dairesi kararının, dava konusu işlemin yasal düzenlemeden sonraki 2017 ve 2018 yıllarına dair Protokoller üzerinden hesaplanan damga vergisine dair hüküm fıkrası, yargılama sürecinin önceki aşamasında kesinleştiğinden, bu aşamada uyuşmazlık, dava konusu işlemin 2015 yılına ait Protokol üzerinden hesaplanan damga vergisine ilişkin kısmı ile sınırlıdır.

10/11/2015 tarihli Protokol ile davacı şirketin ...'tan çekeceği doğal gaz miktarı artırılmıştır. 09/08/2016 tarih ve 29796 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 15/07/2016 tarih ve 6728 sayılı Kanun'un 25. maddesiyle 488 sayılı Kanun'un 14. maddesinin ikinci fıkrasına şu cümle eklenmiştir:

"Birinci fıkraya göre azami tutardan vergi alınan mukavelenamelerin, diğer hükümlerinde değişiklik olmaksızın sadece bedelinin artması durumunda, artan bedele ilişkin bu hüküm uygulanmaz."

Bu düzenleme ile yalnızca bedelin artması halinde artan tutar üzerinden ayrıca vergi alınmayacağı hüküm altına alınmıştır. Ancak uyuşmazlık konusu 10/11/2015 tarihli Protokol'de, atıf yapılan Sözleşme'de kararlaştırılan doğal gaz miktarına ilaveler yapılmıştır. Kaldı ki, Protokol'ün imzalandığı tarihte söz konusu ek cümle henüz 488 sayılı Kanun'un 14. maddesinde yer almamaktadır. Anılan ek cümlenin açıklayıcı nitelikte olduğu kabul edilse dahi, Protokol ile Sözleşme'de kararlaştırılan doğal gaz miktarına ilave yapılmış olması nedeniyle bu hükmün uygulanması mümkün değildir.

Açıklanan nedenlerle, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddiaların yerinde olmadığı görülmüş olup bozma kararı uyarınca verilen kararın yeniden bozulmasını gerektiren bir durum bulunmadığından, istemin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesinin (4) numaralı fıkrası uyarınca Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun bozma kararına uyularak verilen kararlara ilişkin temyiz incelemesinin, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılması gerekmektedir. Temyize konu karar, Kurulun bozma kararındaki esaslara uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.