HMK 142. Madde: Hak Düşürücü Süre ve Zamanaşımı İtirazlarının İncelenmesi

Ön inceleme duruşması tamamlandıktan sonra hâkim, tahkikata başlamadan önce hak düşürücü süreler ile zamanaşımı hakkındaki itiraz ve def’ileri inceleyerek karara bağlar.

HMK 142. madde nedir?

HMK 142, hak düşürücü süreler ile zamanaşımı hakkındaki itiraz ve def'ilerin ne zaman inceleneceğini düzenler. Bu düzenleme, dava daha derinlemesine incelenmeden önce bu ön nitelikteki savunmaların değerlendirilmesini amaçlar.

İnceleme zamanı

Maddeye göre ön inceleme duruşması tamamlandıktan sonra, hâkim tahkikata başlamadan önce, hak düşürücü süreler ile zamanaşımı hakkındaki itiraz ve def'ileri inceleyerek karara bağlar.

Neden tahkikattan önce?

Hak düşürücü süre veya zamanaşımı savunması yerindeyse, uyuşmazlığın esasını tümüyle incelemeye (tahkikata) gerek kalmadan dava sonuçlanabilir. Böylece gereksiz delil toplama ve yargılama uzaması önlenir; usul ekonomisi sağlanır. Bu savunmalar genellikle cevap dilekçesinde (HMK 129) ileri sürülür.

Resmi kaynak: Madde metni

Sık Sorulan Sorular

Zamanaşımı itirazı ne zaman incelenir?

HMK 142 uyarınca ön inceleme duruşması tamamlandıktan sonra, hâkim tahkikata başlamadan önce hak düşürücü süreler ile zamanaşımı hakkındaki itiraz ve def’ileri inceleyerek karara bağlar.

Zamanaşımı yerindeyse dava tahkikata geçmeden bitebilir mi?

Evet. HMK 142 bu itirazların tahkikattan önce karara bağlanmasını öngörür; zamanaşımı veya hak düşürücü süre savunması yerinde bulunursa, esasa girmeden dava sonuçlanabilir ve usul ekonomisi sağlanır.