HMK 203. madde nedir?
HMK 203, senetle ispat zorunluluğunun (HMK 200) istisnalarını, yani tanık dinlenebilecek hâlleri sayar. Kural olarak belirli değeri aşan hukuki işlemler senetle ispatlanır; ancak aşağıdaki hâllerde tanık dinlenebilir.
Tanık dinlenebilecek hâller
- Yakın hısımlar arası işlemler: altsoy ve üstsoy, kardeşler, eşler, kayınbaba, kaynana ile gelin ve damat arasındaki işlemler,
- İşin niteliğine ve tarafların durumuna göre, senede bağlanmaması teamül olarak yerleşmiş hukuki işlemler,
- Yangın, deniz kazası, deprem gibi senet alınmasında imkânsızlık veya olağanüstü güçlük bulunan hâllerde yapılan işlemler,
- Hukuki işlemlerde irade bozukluğu ile aşırı yararlanma (gabin) iddiaları,
- Hukuki işlemlere ve senetlere karşı üçüncü kişilerin muvazaa iddiaları,
- Bir senedin, beklenmeyen bir olay veya zorlayıcı bir nedenle yahut usulüne göre teslim edilen bir memur elinde ya da noterlikte kaybolduğu kanısını kuvvetlendirecek delil veya emarelerin bulunması hâli.
Neden önemli?
Bu istisnalar, senet almanın hayatın olağan akışında beklenemeyeceği durumlarda hak kayıplarını önler. Tanığın nasıl gösterileceği için HMK 240 hükmüne bakılır.