HMK 46. Madde: Hâkimlerin Sorumluluğunda Devlet Aleyhine Tazminat Davası Sebepleri

HMK 46. madde nedir?

HMK 46, hâkimlerin yargılama faaliyetinden doğan hukuki sorumluluğunda Devlet aleyhine tazminat davası açılabilecek sebepleri sayar. Hâkime karşı doğrudan değil, kural olarak Devlet aleyhine dava açılır ve bu ancak maddede sınırlı biçimde sayılan hâllerde mümkündür.

Dava açılabilecek sebepler

• Kayırma veya taraf tutma yahut taraflardan birine kin veya düşmanlık sebebiyle hukuka aykırı bir hüküm veya karar verilmiş olması,
• Sağlanan veya vaat edilen bir menfaat sebebiyle kanuna aykırı hüküm veya karar verilmiş olması,
• Farklı anlam yüklenemeyecek kadar açık ve kesin bir kanun hükmüne aykırı karar veya hüküm verilmiş olması,
• Duruşma tutanağında mevcut olmayan bir sebebe dayanılarak hüküm verilmiş olması,
• Tutanak veya kararların değiştirilmiş, tahrif edilmiş ya da söylenmeyen bir söz söylenmiş gibi gösterilmiş olması ve buna dayanılması,
• Hakkın yerine getirilmesinden kaçınılmış olması.

Ceza soruşturması şartı ve rücu

Tazminat davasının açılması, hâkime karşı bir ceza soruşturması yapılması ya da mahkûmiyet şartına bağlanamaz. Devlet, ödediği tazminat nedeniyle sorumlu hâkime ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder. Bu davanın açılacağı mahkeme HMK 47, dava dilekçesinin unsurları ise HMK 48 uyarınca belirlenir.