HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU · NO. 6100
HMK 5. Madde: Yetkinin Belirlenmesinde Genel Kural
HMK 5. madde nedir?
HMK 5, hukuk davalarında yetkinin belirlenmesindeki genel kuralı ortaya koyar. Maddeye göre; mahkemelerin yetkisi, diğer kanunlarda yer alan yetkiye ilişkin hükümler saklı kalmak üzere, bu Kanundaki hükümlere tabidir. Yani bir davanın hangi yerdeki mahkemede açılacağı öncelikle Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre belirlenir.
Kapsamı
- Yetki, davanın hangi yerdeki (ildeki) mahkemede görüleceğini ifade eder,
- Diğer kanunlarda özel yetki hükümleri varsa (örneğin tüketici, iş, icra mevzuatı), o hükümler saklıdır ve öncelikle uygulanır,
- Özel bir düzenleme yoksa yetki, HMK'nın genel yetki (HMK 6) ve özel yetki kurallarına göre belirlenir.
Görev ile farkı
Yetki, davanın hangi yerde görüleceğini; görev ise hangi tür ve derece mahkemede görüleceğini belirler. Yetki çoğu davada kesin değildir ve dava şartı olarak yalnızca kesin yetki hâllerinde resen incelenir; kesin olmayan yetkiye ise davalının ilk itiraz olarak itiraz etmesi gerekir.
Resmi kaynak: Madde metni
Sık Sorulan Sorular
HMK 5 uyarınca mahkemelerin yetkisi, diğer kanunlardaki yetki hükümleri saklı kalmak üzere Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine tabidir. Yani davanın hangi yerdeki mahkemede açılacağı öncelikle HMK'ya göre belirlenir.
Evet. HMK 5, diğer kanunlarda yer alan yetkiye ilişkin hükümleri saklı tutar; bu özel yetki düzenlemeleri öncelikle uygulanır. Özel bir hüküm yoksa HMK'nın genel ve özel yetki kuralları geçerli olur.
Bu maddeyle ilgili hukuki destek mi arıyorsunuz?
Somut olayınızı değerlendirmek, savunma veya dava stratejisi için büromuzla iletişime geçin.