Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/825 K.2023/169

Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirket arasında 07.04.2003 tarihli acentalık sözleşmesi imzalandığını, diğer davalı ...’ın bu sözleşmeye kefil olarak katıldığını , sözleşme ile davalı şirketin davacı adına sigorta poliçesi düzenleme ve prim tahsil etme yetkisi verildiğini , sözleşmenin “B-şirkete intikal”yan başlıklı maddesine göre acentanın bir hafta süresince tahsil ettiği primleri komisyon ve ilgili vergiler düşüldükten sonra en geç ertesi haftanın son iş günü sonuna kadar davacıya aktarmak zorunda olduğunu,

buna rağmen davalı şirketin tahsil ettiği paraları bugüne kadar davacı şirkete aktarmadığı için acentalık sözleşmesinin 12.10.2005 tarihinde feshedildiğini, davacı şirket cari hesap dökümleri ve ticari kayıtlarına göre davalı şirketin yaklaşık 36.000,00 TL.sigorta primini intikal ettirmediğini beyanla şimdilik 35.539,82 TL.sigorta primi alacağının sözleşme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Şirketi temsilcisi; acentalık sözleşmesinin sözleşme içeriğine uygun biçimde fesih edilmediğini, fesihin Ticaret Sicil Gazetesinde tescil ve ilan edilmediğini, davacının iddia ettiği tarihten önce 13.08.2005 tarihinde bilgisayar ekranları kapatılmak sureti ile fiilen acentalık hizmetlerinin durdurulduğunu, bu tarihten sonra poliçe düzenlemelerinin imkansız hale geldiğini, yapılan tüm tahsilat ve primlerin davacıya intikal ettirildiğini, fakat taksitli prim tahsilatlarının yapılamadığını, bunun da davalının bilgisayarlarını kapatmasından kaynaklandığını, davacının cari hesap ekstresi düzenleyip kendisine tebliğ etmediğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememiz tarafından daha önce yapılan yargılama sonucu ... hakkındaki davanın açılmamış sayılmasına, davalı şirket yönünden ise davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Söz konusu karar davalı tarafından temyiz edilmekle Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 20.01.2012 tarihli kararı ile “davalı şirket tarafından bir kısım ödeme makbuzları dosyaya sunulmuş olmakla birlikte bilirkişinin bunları değerlendirip değerlendirmediği anlaşılmamaktadır.Bu ödeme belgelerinin borçtan mahsup edilip edilmediğini tarafların rejistro kayıtları da incelenme sureti ile rapor alınması gerekir iken eksik inceleme ile karar verilmiş olması” gerekçe gösterilerek bozulmuştur.

Tarafların beyanları alındıktan sonra bozma kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla bu karara uyulması yönünde karar verilmiş ve dosyanın mahkememizin 2012/... esasına kaydı yapılmıştır.

Mahkememizce 2012/...

Esas üzerinden yapılan yargılama sonunda 18/03/2014 tarihinde davanın reddine karar verilmiş, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine iş bu karar Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 03/12/2014 tarihli 2014/... esas 2014/... karar sayılı ilamı ile "kök raporda davacı alacağı olarak belirlenen 35.470,39TL'ye davalının yaptığı ödemeler düşüldükten sonra ulaşılmış olup, tekrar bu miktardan kök raporda belirtilen davalının yaptığı 33.968,59TL ödeme düşülerek kök ve ek rapor arasında çelişki yaratılmasının doğru olmadığı gibi ek raporda davalının,

dava konusu edilen 13/08/2005 tarihinden sonra düzenlenen poliçeleri düzenleyip düzenlenmediği de açıklığa kavuşturulmamıştır.

Bu itibarla mahkemece davacı alacağının tespiti bakımından, yeniden konusunda uzman bilirkişi heyetinden rapor alınıp oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar vermek gerekirken kök raporla çelişkili bulunan ek rapor hükme esas alınmak suretiyle yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru olmamıştır." gerekçesi ile bozularak dosya mahkememize gönderilmiş ve mahkememizin 2016/... esasına kaydı yapılmıştır.

Mahkememizce 2016/... Esas üzerinden yapılan yargılama sonunda 22/12/2017 tarihinde "İpoteğin paraya çevrilmesi yolu ile yürütülen icra takibi sırasında yapılacak tahsilatlar ile tahsilde tekerrür oluşturmamak kaydı ile. 7.299,43TL'nin 08/06/2006 tarihinden itibaren işleyecek %25 oranından başlayan değişen oranda avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir.

Taraf vekillerinin kararı temyiz etmesi üzerine Yargıtay 11.H.D.'nin 26/06/2019 tarih 2018/... E. 2019/...

K. Sayılı ilamı ile "Taraflar arasında düzenlenen acentelik sözleşmesi ekinde bulunan komisyon ücret cetveline göre tek bir komisyon oranı değil, her bir sigorta türü için uygulanacak farklı komisyon oranları belirlendiğinden, bu husus nazara alınarak önceki bilirkişi heyetinden ek rapor alınıp oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle davalı yararına bozulmasına" karar verilmiş ve dosya mahkememize gönderilmekle mahkememizin yukarıdaki esas numarasına kaydı yapılmıştır.

Mahkememizce usul ve yasaya uygun görülen Yargıtay 11.H.D.'nin 26/06/2019 tarih 2018/... E. 2019/... K. Sayılı ilamına uyulmasına karar verilmiş ve bozma ilamı doğrultusunda ek rapor tanzimi için dosya İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmiştir.

İstanbul 5.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... Tal. Sayılı dosyası ile aldırılan 03/02/2021 tarihli bilirkişi kurulu raporunda; taraflar arasında akdedilen "Acentelik Sözleşmesi" ile sözleşme ekinde bulunduğu belirtilen içinde bir sigorta türü için uygulanacak farklı komisyon oranlarının bulunduğu "Komisyon Ücret Cetvelinin" okunaklı fotokopilerinin sunulması halinde rapor düzenlenebileceği belirtilmiştir.

Bilirkişi ön raporunda eksikliği bildirilen belgelerin celbi ile dosya yeniden İstanbul 5.Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmiş ve 2020/... Tal. Sayılı dosya ile aldırılan 18/01/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda; davalı şirketin 27/03/2003 tarihinden acenteliğin kapatıldığı 13/08/2005 tarihine kadar iptaller eksi bakiyesi dahil toplam 103.239,10 TL prim üretmiş olduğu,

Davalının 27/03/2003-13/08/2005 tarihleri arasında iptaller düşüldükten sonra 16.942,06 TL komisyon hak etmiş olduğu,

Davalının davacıya yapmış olduğu ödemelerin ise 85.615,76 TL olduğu,

Buna göre 103.239,10 TL tutarındaki primden ödeme ve hak edişler çıkarıldıktan sonra davacının davalıdan talep edebileceği alacak miktarının 681,28 TL olduğu belirtilmiştir.

Dava, taraflar arasındaki acentalık sözleşmesinden doğan sigorta prim alacağının davalı acenteden tahsili istemine ilişkindir.

Somut olayda, taraflar arasındaki acentelik sözleşmenin “B-şirkete intikali”başlıklı maddesi uyarınca acentenin tahsil ettiği primlerin komisyon ve vergileri düşüldükten sonra ertesi haftanın son iş gününe kadar şirkete intikal ettirilmesi gerekmektedir. Yine 17.maddeye göre davacı sigorta şirketinin defterlerinin taraflar arasındaki ihtilaflarda münhasıran delil olacağı kararlaştırılmıştır. Acentelik sözleşmesi davacı tarafından 12.10.2005 tarihinde noter ihtarı ile fesih edilmiş ve ihtar 20.10.2005 tarihinde davalıya tebliğ edilmiştir. 21.11.2006 tarihinde bu fesih ticaret siciline tescil edilmiştir.

Taraflar arasındaki sözleşmenin 17.maddesi gereğince davacı sigorta şirketinin defter ve kayıtlarının taraflar arasındaki ihtilafta esas alınacağı hükmü uyarınca davacı kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonucu davalı şirketin 27/03/2003 tarihinden acentelik ekranının fiilen kapatıldığı 13/08/2005 tarihine kadar toplam 103.239,10 TL prim üretmiş olduğu, bu süre içerisinde iptallere isabet eden komisyonlar düşüldükten sonra davalının net 16.942,06 TL komisyon hak ettiği, davalının davacıya yapmış olduğu ödemelerin ise 85.615,76 TL olduğu anlaşıldığından bakiye olarak davacının 681,28 TL alacağının kaldığı anlaşılmıştır.

Davalının davacı tarafça gönderilen ve 02.06.2006 tarihinde tebliğ edilen 26.05.2006 tarihli ihtarname ile tanınan 5 gün süre sonunda temerrüde düştüğü ve temerrüt tarihinin 08.06.2006 tarihi olduğu, yine taraflar arasındaki sözleşme gereği ve taraflar arasında ticari bir iş yürütülmüş olması nedeni ile uygulanacak faiz türünün avans faizi olduğu değerlendirilerek, davalı şirket hakkında açılan davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...