Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/867 K.2021/970

2- ... - ... 3- ... - ...

DAVA

Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 21/10/2020

KARAR TARİHİ : 08/11/2021

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : ...

Davacı tarafından açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

05.05.2018 tarihinde gerçekleşen trafik kazasında sürücü belgesi olmayan ve alkollü olarak araç kullanan davalı ..., ...'a ait ... plaka sayılı araç ile seyir halinde iken virajda takla attığını ve kaldırımda yaya olarak bulunan müvekkillerinin üzerine devrilerek müvekkillerine çarptığını, meydana gelen trafik kazasında kaldırımda yaya olarak bulunan müvekkillerinin ağır yaralandığını, davacılardan ...'ın hayati tehlikesi olacak şekilde ve vücudunda kemik kırığının hayati fonksiyonlarını ağır (4) derecede etkisi olacak ve BTM ile giderilmeyecek şekilde yaralandığını.

Kaza nedeniyle müvekkilinin aşağına 2 adet platin takıldığını, müvekkilinin kaza nedeniyle sınavlara giremediğini ve eğitimine 1 yıl ara vermek zorunda kaldığını, davacılardan ...'ın hayati tehlikesi olacak şekilde ve vücudunda kemik kırığının hayati fonksiyonlarını ağır (4) derecede etkisi olacak ve BTM ile giderilmeyecek şekilde yaralandığını davacılardan ...'ın BTM ile giderilemeyecek şekilde yaralandığını, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsü ...'ın asli ve tam kusurlu olduğunu.

Kaza nedeniyle Adana C.Başsavcılığının 2018/... nolu dosya ile soruşturma başlatıldığını, kaza nedeniyle meydana gelen sakatlanma neticesinde oluşan maddi zarardın davalı sigorta şirketinden karşılanması amacıyla doğrudan doğruya 06.08.2020 tarihinde yazılı başvuruda bulunulduğunu, davalı sigorta şirketi tarafından müvekkiline herhangi bir ödeme yapılmadığını. belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı sigorta vekili mahkememize sunmuş olduğu dilekçesinde, sigortacılık kanunu gereği müvekkili kuruma başvuru şartının gerçekleşmediğini, müvekkili şirketin kaza tarihi itibariyle yalnızca sürekli iş göremezlik tazminatından sorumlu olduğunu, geçici iş göremezlik bakıcı ve tedavi giderleri sorumluluk kapsamında bulunmadığını beyan davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

Mahkememizin 2020/...

Esas sayılı dava dosyasında 27/01/2021 tarihli ön incelemeye davet tutanağında davacılara sigorta genel şartları çerçevesinde düzenlenmiş sağlık kurulu raporunu davalı sigorta şirketine ibraz edip etmediği, etmiş ise bir örneğini sunması, sağlık kurulu raporu sunmamış ise davacı vekiline sağlık kurulu raporunu temin ederek ibraz etmek üzere HMK'nun 114/2 ve 115/2 gereğince 4 haftalık kesin süre verilmesine, kesin süre içerisinde sağlık kurulu raporunu ibraz edilmemesi halinde davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verileceğinin ihtar edildiği, davacılardan ...

Yönünden dosyaya herhangi bir sağlık raporu ibraz edilmediği görülmekle dosyanın 2020/... Esas sayılı dosyadan davacının maddi ve manevi tazminat talebi yönünden tefrik edilmesine karar verildiği görüldü.

12.03.2003 tarih ve 25197 sayılı Resmi gazetede yayınlanan Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B. Hasar ve Tazminat başlıklı maddesinin B.1.-c fıkrasında; sigortacının talebi üzerine, olayın ve zararın nedeni ile hangi hal ve şartlar altında gerçekleştiğini ve sonuçlarını tespite, tazminat yükümlülüğü ve miktarı ile rücu hakkının kullanılmasına yararlı, elde edilmesi mümkün bilgi ve belgeleri gecikmeksizin vermek,

14.05.2015 tarih ve 29355 sayılı Resmi gazetede yayınlanan Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın;

A.1. AMAÇ başlıklı maddesinde;

Bu Genel Şartların amacı, 13.10.1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.

Bu Genel Şartlar ekleriyle bir bütündür. Bu Genel Şartlar ve sigorta teminat limitleri kaza tarihi itibariyle uygulamaya esas alınır.

B.1.1. Rizikonun Gerçekleşmesi Halinde Sigortalı ve/veya Sigorta Ettirenin Yükümlülükleri maddesinin c) fıkrasında;

Rizikonun gerçekleşmesinden sonra, sözleşme uyarınca veya sigortacının istemi üzerine, rizikonun veya tazminatın kapsamının belirlenmesinde gerekli ve beklenebilecek olan her türlü bilgi ile belgeyi sigortacıya makul bir süre içinde sağlamak, ayrıca, aldığı bilgi ve belgenin niteliğine göre, rizikonun gerçekleştiği veya diğer ilgili yerlerde sigortacının inceleme yapmasına izin vermekle ve kendisinden beklenen uygun önlemleri almak ile sigortacının talebi üzerine, olayın ve zararın nedeni ile hangi hal ve şartlar altında gerçekleştiğini ve sonuçlarını tespite, tazminat yükümlülüğü ve miktarı ile rücu hakkının kullanılmasına yararlı, elde edilmesi mümkün bilgi ve belgeleri gecikmeksizin vermek,

Yine, 14.05.2015 tarih ve 29355 sayılı Resmi gazetede yayınlanan Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartların B.2. TAZMİNAT VE GİDERLERİN ÖDENMESİ başlıklı maddesinde;

2.1. Sigortacı; hak sahibinin, kaza veya zararın tespit edilebilmesi için gerekli tüm belgeleri sigortacının merkez veya şubelerinden birine ilettiği tarihten itibaren sekiz işgünü içinde tazminatı hak sahibine öder. Sigortacının kendisine iletilen belgelere haklı olarak itiraz etmesi veya kendisinin hak sahibinden ya da başka bir kurumdan haklı olarak yeni bir belge talep etmesi halinde söz konusu süre yeni talep edilen belgenin sigortacının merkez veya şubelerinden birine iletilmesinden sonra başlar. Sigortacı hak sahibinden münhasıran hak sahibinin tazminat hakkını etkileyen bilgi ve belgeleri talep edebilir.

Yine aynı genel şartların 02.08.2016 tarih ve 29789 sayılı resmi Gazetede yayınlanan değişiklik ile Genel Şartlara 5. Madde ile Ek-6 eklendiği,

Ek:6 Tazminat Ödemelerinde İstenilecek Belgeler

başlıklı maddesinde de; cismani zararlarla ölüm halinde sigorta şirketinin isteyebileceği belgelerin düzenlendiği, buna göre;

Bedeni Zararlar

Sürekli Sakatlık

. 30/3/2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde düzenlenmiş sağlık kurulu raporu.

• Hak sahibi gerçek kişiler için: T.C Kimlik No.

• Kaza raporu.

• Mağdura ait son 3 aylık döneme ilişkin ücret belgesi.

• Hak sahibine ait banka hesap bilgileri.

Ölüm

• Kaza raporu.

• Veraset ilamı.

• Güncel vukuatlı nüfus kayıt örneği.

• Mağdura ait son 3 aylık döneme ilişkin ücret belgesi.

• Hak sahibine ait banka hesap bilgileri.”

Şeklinde düzenleme ile istenecek belgelerin neler olduğunun belirlendiği, günün değişen şartları ve gelişmeler neticesinde 20.03.2020 tarih ve 31074 sayılı Resmi Gazete'de Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında değişiklik yapılmasına dair genel şartların yayınlandığı, yine bu değişiklik içeren düzenleme ile Genel Şartların B.2.nci maddesinin 2.1.'inci fıkrası ilk paragrafının aynen muhafaza edildiği, Ek-6 Tazminat Ödemelerinde İstenecek Belgeler kısmında değişiklik ile yeni bir takım belgelerin sigorta şirketine ibrazının gerektiği, buna göre;

2. Bedeni Zararlar

A) Sürekli Sakatlık

• Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik doğrultusunda hazırlanan sağlık kurulu raporu,

• Epikriz Raporu,

• Genel adli muayene raporu,

• Tüm tetkik ve tedavilere ilişkin raporlar,

• Mağdura ait kimlik belgesi fotokopisi,

• Kaza raporu, varsa bilirkişi raporu veya keşif zaptı veya mahkeme kararı,

• Mağdura ait kaza tarihi itibarıyla son gelir durum belgesi,

• Hak sahibine ait banka hesap bilgileri (banka - şube adı, Iban numarası),

• Sağlık verilerine erişim, işleme ve aktarım konusunda mağdur tarafından verilen açık rıza beyanı

B) Ölüm

• Kaza Raporu, varsa Bilirkişi Raporu, keşif zaptı veya mahkeme kararı,

• Veraset ilamı,

• Ölüm belgesi ve ölü muayene otopsi raporu,

• Anne ve baba bilgisini de gösterir güncel vukuatlı nüfus kayıt örneği,

• Ölen kişiye ait kaza tarihi itibarıyla son gelir durum belgesi,

• Hak sahibine ait banka hesap bilgileri (banka - şube adı, Iban numarası).

Şeklinde istenilecek belgelerin sayısının ve niteliğinin değiştiği, güncel gelişmelere göre ilave belgelerin istendiği, bu belgeler arasında kaza tarihine göre değişiklik arz eden yönetmelik hükümleri dikkate alınarak düzenlenmiş sağlık kurulu raporunu istendiği,

sağlık kurulu raporunun mağdurun sigorta tarafından ödenilebilecek tazminatın hesaplanmasında ana kriter olduğu,12.03.2003 tarih ve 25197 sayılı Resmi gazetede yayınlanan Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının ve sonraki tarihlerde değiştirilen genel şartların tamamında hak sahibinin sigorta şirketine cismani zarar yada ölüm nedeniyle başvurusu halinde sunulması gereken bilgi ve belgelerin bulunduğu, nitekim Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi ile zarar görenin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası nedeniyle dava açmadan önce sigorta şirketine başvuru zorunluluğunun getirildiği,

aynı kanunun devam eden 99. maddesinde, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ile belirlenen belgeleri sigortacının merkez yada şubesine iletilmesi tarihinden sonra temerrütün gerçekleşeceğinin belirlendiği, bu hükmün sadece sigorta şirketinin temerrüte düştüğü tarihin belirlenmesi için değil bir takım belgelerin ibrazının yasal zorunluluk olarak da kanuni düzenleme içerdiğinin kabulünün yerinde olacağı, KTK'da böyle bir düzenleme yapılmazdan evvel de genel şartlarda belge ibrazının gerekliliğinin yer aldığı,

böyle bir düzenleme ile dava açmadan önce sigorta şirketine yazılı başvurunun dava şartı olarak kabul edilip, Karayolları Trafik Kanunun 99. madde ve genel şartlar tarafından belirlenen bilgi ve belgelerin sigorta şirketine müracaat aşamasında sunulması gerekliğinin dava şartı olarak değerlendirilmemesinin, kanunun ve genel şartların sistematiği bakımından uygun olmadığı,

zararın ve tazminatın miktarının belirlenmesi açısından zarar görenin maluliyetini gösterir sağlık kurulu raporunun bulunmaması halinde sigorta şirketinden zararın ve tazminatın miktarını belirlemesinin beklenemeyeceği, sigorta genel şartlarında belirlenen sağlık kurulu raporu, epikriz raporu, genel adli muayene raporu ve tüm tetkik ve tedavilere ilişkin raporların sunulması halinde ancak sigorta şirketinin zarar ve tazminatı belirleyebileceği, bu şartlar yerine getirilmeden yapılan yargılamalarda adil yargılanma süresinin aşıldığı,

uzun yargılama süreleri sonucunda yapılan maluliyet tespiti işleminin, davacının dava açmadan önce yapması gereken işlemlerin mahkemeler aracılığıyla yapılan maluliyet tespiti işlemleri olduğu, bu durumda sigorta şirketlerinin yargılama giderlerinden sorumlu tutulmasının da hakkaniyetle bağdaşmayacağı, kaza tarihi ile sigortaya müracaat tarihleri arasında uzun yılların geçmesi halinde kaza ile oluşan mâluliyet arasında illiyet bağının kurulmasında bazen zorlukların yaşandığı, halbuki, sağlık kurulu raporu ile bir takım tespitlerin yargılamadan önce tespitinin mümkün ve kolay olduğu,

nitekim Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarih ve 2019/40 esas, 2020/40 karar sayılı 09.10.2020 tarih ve 31269 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan kararında da belirttiği üzere; sigorta şirketine başvuru zorunluluğu kapsamında zorunlu mali zorunluluk sigortası genel şartlarında belirlenen belgelerin sigorta şirketine ibrazının gerekli olduğu, bu gerekliliğin zarara uğrayan kişiye ödenecek tazminatın sigorta şirketi tarafından belirlenebilmesinin işin doğası gereği olduğu,

söz konusu belgelerin bilim ve teknoloji alanındaki gelişmelere bağlı olarak değişebileceği, gerek bedensel zararlar gerekse mal varlığı zararının ispatı amacıyla düzenlenen belgeleri düzenlemeye yetkili kurumlar ya da düzenlenecek belgelerin niteliği zaman içinde değişebileceği gibi ispat için gereken belgelerin sayısının da değişebileceği dolayısıyla bu belgelerin genel şartlar ile belirlenmesi,

genel şartların ön görülme kapsamında olduğu gibi genel şartların haiz olduğu ikincil mevzuat hükümlerine de uygun düşeceği şeklindeki gerekçe ile motorlu taşıt işletilmesi sebebiyle kişinin uğradığı zararın bir an önce tazmin edilmesinin bu şartlar yerine getirilmekle mümkün olabileceği gerekçesiyle KTK 99 maddesinin 1.fıkrasındaki ibarenin, Anayasanın 5., 17. ve 35.maddelerine aykırı olduğuna ilişkin iptal başvurusunun reddedildiği,

tamamlanabilir dava şartı niteliğinde ki bir hususun eksik ya da hatalı yerine getirilmiş olması halinde eksiliği gidermek üzere kesin mehil verilmeksizin başvuru koşulunun yerine getirilmediği kabul edilerek usulden red kararı verilmesi yargıya ulaşılabilirliğe engel mahiyette olacağından davacıya sağlık kurulu raporunun sigorta şirketine ibrazı için süre verildiği ve verilen süre içerisinde eksikliğin yerine getirilmediği anlaşılmaktadır.

Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle. Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarih ve 2019/40 esas, 2020/40 karar sayılı 09.10.2020 tarih ve 31269 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan kararında.

2918 Karayolları Trafik Kanunun 99.maddesinin 1. Fıkrasında yer alan ''Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları ile Belirlenen Belgeleri'' ibaresinin iptaline ilişkin başvuruyu değerlendirmesinde özetle; sigorta şirketine başvuru zorunluluğu kapsamında zorunlu mali zorunluluk sigortası genel şartlarında belirlenen belgelerin sigorta şirketine ibrazının gerekli olduğu, bu gerekliliğin zarara uğrayan kişiye ödenecek tazminatın sigorta şirketi tarafından belirlenebilmesinin işin doğası gereği olduğu,

söz konusu belgelerin bilim ve teknoloji alanındaki gelişmelere bağlı olarak değişebileceği, gerek bedensel zararlar gerekse mal varlığı zararının ispatı amacıyla düzenlenen belgeleri düzenlemeye yetkili kurumlar ya da düzenlenecek belgelerin niteliği zaman içinde değişebileceği gibi ispat için gereken belgelerin sayısının da değişebileceği dolayısıyla bu belgelerin genel şartlar ile belirlenmesi,

genel şartların ön görülme kapsamında olduğu gibi genel şartların haiz olduğu ikincil mevzuat hükümlerine de uygun düşeceği şeklindeki gerekçe ile motorlu taşıt işletilmesi sebebiyle kişinin uğradığı zararın bir an önce tazmin edilmesinin bu şartlar yerine getirilmekle mümkün olabileceği KTK m.99-1.fıkrasındaki ibarenin, Anayasanın 5., 17. ve 35. maddeleri gereği devlete yüklenen pozitif yükümlülüklerle bağdaşmadığının söylenemeyeceği, dolayısıyla itirazın reddi gerektiği belirtilmiş olup,

Yargıtay Hukuk 17. Dairesinin 2018/3847 esas 2020/823 karar sayılı ilamında da KTK 97. Maddesinde zarar görenin dava açmadan önce sigorta şirketine başvurusunun gerekli olduğu, trafik sigortası genel şartlarının Ek-6.maddesinde ise başvuru sırasında eklenecek belgelerin neler olduğunun yazılı olduğu, bu belgeler arasında sağlık kurul raporunun da yer aldığı,

burada sayılanların başvuru sırasında eklenmesinin zorunlu olup olmadığının yorum yolu ile değiştirilemeyeceği, sağlık kurulu raporu eklenmeden yapılan başvurunun usulüne uygun olarak bir başvurudan söz edilemeyeceği, bu nedenle davalı sigorta aleyhine vekalet ücreti takdir edilmemesi gerektiği gerekçesi ile ilk derece mahkemesinin verdiği kararın düzeltilerek onanmasına karar verildiği,

Adana Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk 3. Dairesinin 27.01.2021 tarih ve 2020/... esas ve 2021/... karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere davacının dava açmadan önce davalı şirkete usulüne uygun şekilde tüm evraklar ile başvurulmamış olması nedeni ile HMK'nın 114/2 ve 115. maddeleri gereğince davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiği belirtilmiş olup (Adana Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk 3. Dairesinin 19.01.2021 tarih ve 2021/142 esas ve 2021/92 karar, aynı dairenin 22.12.2020 tarih ve 2020/137 E ve 2020/1677 K sayılı ilamı),

bu hususun HMK 114/2 gereğince diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler kapsamında yer aldığı, davacı vekiline kaza ve poliçe tarihi dikkate alınarak ilgili yönetmelik çerçevesinde düzenlenmiş sağlık kurulu raporunu davalı sigorta şirketine ibraz edip etmediği, etmiş ise bir örneğini sunması, sağlık kurulu raporu sunmamış ise davacı vekiline sağlık kurulu raporunu temin ederek ibraz etmek üzere HMK'nun 114/2 ve 115/2 gereğince kesin süre verildiği, kesin süre içerisinde sağlık kurulu raporunu ibraz etmediği anlaşılmakla davanın dava şartı yokluğundan reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... Hakim ... e- imzalıdır e- imzalıdır