Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/813 K.2022/612

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili firma ile dava dışı ... kredi ... A.Ş arasında 31/11/2017 tarihli kredi sözleşmesi imzalandığını ve bu kredi kapsamında ... plakalı araç satın alındığını, kredinin geri ödeme sürecinde müvekkili firma tarafından dava dışı 3.kişiye 43.495,41 TL ödeme yapıldığını ancak müvekkilin işlerinin bozulması üzerine ödemede sıkıntı yaşanmaya başladığını bunun üzerine dava dışı ... kredi ...

A.Ş tarafından 03/03/2020 tarihinde noterlik tarafından ihtarname gönderildiğini, bu miktarın ödenmesi durumunda dava dışı 3.kişi tarafından müvekkili firma aleyhinde bu kez Adana 10. İcra Müdürlüğünün 2020/... ve 2020/... esas sayılı dosyaları ile icra takiplerine başlatıldığını, söz konusu iki dosya derdest durumdayken dava dışı 3.kişi olan ... kredi ...

A.Ş tarafından davalı ...'e iş bu alacağın temlikname şeklinde sözleşme ile devredildiğini, davalı ... tarafından bu kez Adana 4. İcra Müdürlüğünde icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin davalıya takip talebinde ve ödeme emrinde belirtilen tutarda faiz borcunun olmadığının tespitine, sözleşmeden kaynaklanmayan bir faiz oranına dayalı açılan ve Adana 10. İcra Müdürlüğünün 2020/... ve 2020/... esas sayılı dosyaları ile derdest olan icra takibinin iptaline ve bu hususta ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafa usulüne uygun olarak tebligat yapılmış davalı davaya cevap vermemiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; menfi tespit talebine ilişkin olup, davacı firma ile dava dışı ... kredi ... A.Ş imzalanan 31/11/2017 tarihli kredi sözleşmesi ve bu kredi kapsamında satın alınan ... plakalı araç sebebiyle kredinin geri ödeme sürecinde davacı firmanın sıkıntı yaşaması nedeniyle davacı aleyhine başlatılan icra takibinden dolayı davacının davalıya takip talebinde ve ödeme emrinde belirtilen tutarda faiz borcunun olmadığının tespitine ve Adana 4.İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı takibinin iptaline karar verilmesi talep edilmiştir.

Açılan dava menfi tespit ve icra takibinin iptali istemine ilişkin olup, mahkememizin her iki talep yönünden de görevli olduğu kanaatine varılmıştır. (Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 2020/8479 Esas, 2022/1413 Karar sayılı ilamı vb.)

Adana 4. İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı takip dosyası dosyamız arasına alınmış olup yapılan incelemesinde; davalı ... tarafından, davacı ... Limited Şirketi aleyhine taşınır rehninin paraya çevrilmesi yolu ile 01/10/2020 tarihli 29.400,00 TL asıl alacak, 678,01 TL masraf, 49.650,00 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 79.728,01 TL'lik icra takibi başlatıldığı, rehin konusunun ... plakalı, ... seri numaralı, ... motor seri numaralı, 2017 model, ... marka, yeni ... 95 HP aracın olduğu anlaşılmıştır.

Adana 10.İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı takip dosyası dosyamız arasına alınmış olup yapılan incelemesinde; dava dışı ... Kredi ... A.Ş. tarafından, davacı ... Limited Şirketi aleyhine taşınır rehninin paraya çevrilmesi yolu ile 27/07/2020 tarihli toplam 26.245,17 TL'lik icra takibi başlatıldığı, rehin konusunun ... plakalı, ... seri numaralı, ... motor seri numaralı, 2017 model, ... marka, yeni ... 95 HP aracın olduğu anlaşılmıştır.

Adana 10.İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı takip dosyası dosyamız arasına alınmış olup yapılan incelemesinde; dava dışı ... Kredi ... A.Ş. tarafından, davacı ... Limited Şirketi ve dava dışı ... aleyhine ilamsız icra yolu ile 27/07/2020 tarihli toplam 26.245,17 TL'lik icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72. maddesi gereğince borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığını ispat için menfî tespit davası açabilir. Kural olarak, bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf, o vakıayı ispat etmeye mecburdur. İspat yüküne ilişkin bu genel kural, menfi tespit davaları için de geçerlidir.

Nitekim Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2020/5671 Esas, 2021/3553 Karar sayılı ilamında; "...Menfi tespit davasında ispat yükünün kural olarak alacaklı tarafta olduğu ancak bu kuralın uygulanabilmesi için borçlunun hukuki ilişkiyi inkar etmesinin ve borcun hiç doğmadığını ileri sürmesinin gerektiği, menfi tespit davasını açan borçlunun, kendisinden talep edilen alacağın ve bunun dayandığı hukuki ilişkinin hiç doğmadığını iddia etmeyip başka bir nedenle aradaki hukuki ilişkinin geçersiz olduğunu ya da sona erdiğini ileri sürmesi halinde ise ispat yükünün yer değiştirip borçluya ait olacağı.." belirtilmiştir.

Dosyaya ibraz edilen faiz hesaplamaları konusunda uzman nitelikli hesap bilirkişisi 13/08/2021 tarihli raporunda; dava dosyasındaki delil ve belgelerin ışığında yapılan incelemeler sonucunda, Davacı ... Ltd. Şti. ile dava dışı ... Kredi ...

AŞ arasında 30.11.2017 tarihli Ticari Kredi Sözleşmesi akdedilmiş ve bu kredi kapsamında ... plakalı araç satın alındığını, Kredi hesabının kat edildiği 03.03.2020 tarihi itibariyle borç bakiyesinin 23.791,61 TL olduğu hususunda ihtilaf bulunmadığını, Kredi sözleşmesine göre davacıdan olan alacağın tahsilinde %16,20 akdi faiz ve %21,12 temerrüt faizi talep edilebileceğinin tespit edildiğini, Adana 10. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı dosyası ile dava dışı ... Kredi ...

AŞ tarafından davacı ... Ltd.

Şti'ne karşı 23.791,61 TL asıl alacağın 421,12 faiziyle birlikte tahsili talebiyle 27.07.2020 tarihinde taşınır rehninin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatıldığını, Takip tarihi itibariyle davacının borcunun 23.791,61 TL asıl alacak, 1.993,88 TL akdi faiz ve 99,69 TL BSMV eklendiğinde toplamda 25.885,18 TL olduğunu, takip konusu alacağın davalı ...'e temlik edildiği 14.09.2020 tarihi itibariyle ise toplam borç tutarının 26.892,65 TL olduğu tespit edildiğini, Temlik edilebilecek alacak tutarı 26.892,65 TL olduğu halde 29.400,00 TL alacak temlik edildiğinden davacının,

temlik tarihi (14.09.2020) itibariyle fazladan istenen 2.507,35 TL için menfi tespit talebinde bulunabileceğini, davalı ... tarafından Adana 4. İcra Müdürlüğü nezdinde 49.650,00 TL alacak talep edildiği iddia edilmişse de dosyada ilgili takip dosyası mevcut olmadığından, takip tarihi ve alacak kalemleri bilinmediğinden değerlendirme yapılamadığını belirtmiştir.

İtirazlar üzerine dosya tekrar faiz hesaplamaları konusunda uzman nitelikli hesap bilirkişine gönderilmiş, hesap bilirkişisi 15/10/2021 tarihli ek raporunda; dava dosyasındaki delil ve belgelerin ışığında yapılan incelemeler sonucunda; davacı ... T.td. Şti. ile dava dışı ... Kredi ...

AŞ arasında 30.11.2017 tarihli Ticari Kredi Sözleşmesi akdedilmiş ve bu kredi kapsamında ... plakalı araç satın alındığını, Kredi hesabının kat edilıdiği 03.03.2020 tarihi itibariyle borç bakiyesinin 23.791,61 TL olduğu hususunda ihtilaf bulunmadığını, Kredi sözleşmesine göre davacıdan olan alacağın tahsilinde 7016.20 akdi faiz ve Y 21,12 temerrüt faizi talep edilebileceği tespit edildiğini, Adana 10. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı dosyası ile dava dışı ... Kredi ...

AŞ tarafından davacı ... Ltd.

Şti'ne karşt 23.791,61 TL asıl alacağın 421,12 faiziyle birlikte tahsili talebiyle 27.07.2020 tarihinde taşınır rehninin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatıldığını, Takip tarihi itibariyle davacının borcunun 23.791,61 TL asıl alacak, 1.993,88 TL akdi faiz ve 99,69 TL BSMV eklendiğinde toplamda 25.885,18 TL olduğu tespit edildiğini, takip konusu alacağın davalı ...'e temlik edildiği 14.09.2020 tarihi itibariyle ise toplam borç tutarının 26.892,65 TL olduğu tespit edildiğini, Temlik edilebilecek alacak tutarı 26.892,65 TL olduğu halde 29.400,00 TL alacak temlik edildiğinden davacının,

temlik tarihi (14.09.2020) itibariyle fazladan 2.507,35 TL talep edildiği tespit edildiğini, davalı ... tarafından davacı ... Ltd. Şti'ne karşı 01.10.2020 tarihinde Adana 4. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı dosyası ile tahsilde mükerrer olmamak kaydıyla 29 400,00 TL asıl alacak. 678,01 TL masraf, 49.650,00 TL işlemiş faiz olmak üzere 79.728,01 TL talep ettiğini, bu takipteki alacak kalemlerinin Adana 10. İcra Müdürlüğü'nün 2020/...

Esas sayılı dosyasına konu alacak (... plakalı araç kredisi) ile aynı olduğu anlaşıldığından davacı şirketin Adana 4. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı dosyasındaki takibe konu alacak bakımından da menfi tespit talebinde bulunduğunu belirtmiştir.

Dosya kapsamına alınan kök ve ek raporların uyuşmazlık konusunu karşılar mahiyette olmadığı anlaşılmakla, yapılan itirazlar da nazara alınarak dosya başka bir bilirkişiye tevdi edilmiş, hesap bilirkişisi 04/03/2022 tarihli raporunda, dava dosyası ve takip dosyasının incelenmesinden; davacı şirket ile dava dışı ... Kredi

... A.Ş. arasında düzenlenip imzalanan 30.11.2017 tarihli ticari kredi sözleşmesi ile ... plakalı araç davacı tarafından satın alındığını, kredi hesabının kat edildiği 03.03.2020 tarihi

itibariyle davacının borç bakiyesinin 23.791,61 TL olduğu,

söz konusu kredi sözleşmesine göre davacıdan olan alacağın tahsilinde %16,20 akdi faiz

hesaplanacağı, %21,12 temerrüt faizi talep edebileceğinin kararlaştırıldığı tespit edildiği,

Adana 10.İcra Müdürlüğü’nün 2020/... esas sayılı dosyasıyla dava dışı ... Kredi ...

A.Ş. tarafından davacı şirket aleyhine 23.791,61 TL asıl alacağın %21,12 faizi ile birlikte tahsili talebiyle 27.07.2020 tarihinde taşınır rehinin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığı, takip tarihi

itibariyle davacının asıl borcunun 23.791,61 TL olduğu, 1.993,88 TL akdi faiz borcunun ve

99,69 TL BSMV borcu ile birlikte toplam borcunun 25.885,18 TL olduğu, takip konusu alacağın davalı ...’e temlik edildiği tarih (14.09.2020) itibariyle takip

dosyasının toplam borç tutarının 26.892,65 TL olduğu, temlik edilebilecek alacak tutarının da

26.892,65TL olduğu halde davalı 29.400,00 TL’ye temlik yoluyla takip dosyasının devraldığı, bu

bağlamda temlik tarihi itibariyle davalının, davacıdan 2.507,35 TL fazla para talep ettiği için

davacının 2.507,35 TL menfi tespit talebinde bulunabileceği, davalı ... tarafından davacı şirket aleyhine Adana 4.İcra Müdürlüğü nezdinde başlatılan

2020/... esas sayılı takip dosyası için hesaplanan ve davacıdan talep edilen 49.650,00 TL işlemiş

faizin davacı şirket ile dava dışı ... Kredi ... A.Ş. arasındaki sözleşmede belirlenen

faiz oranının uygulanmadığı gibi hesaplanan faizin çok fahiş olduğu, temlik tarihinden (14.09.2020)

takip tarihine (01.10.2020) kadar davalının talep edebileceği faizin 268,21 TL olduğu, buna isabet

eden BSMV’nin ise; 13,41 TL olarak hesaplandığı, temlik tarihi itibariyle davalının asıl borcunun

26.892,65 TL olması nedeniyle davalı ...’ün davacıdan Adana 4.İcra Müdürlüğü’nün

2020/... esas sayılı takip dosyasından toplam alacağının (26.892,65+268,21+13,41=) 27.174,27 TL

olacağından bu takip dosyası ile davalı taraf davacıdan (4.İcra 2020/... Esas sayılı takip tutarı

79.728,01-27.174,27=) 52.553,74 TL fazla para talep ettiği, bu bağlamda davacının bu takip

dosyasından dolayı da 52.553,74 TL menfi tespit talebinin olabileceği belirtilmiştir.

Tüm dosya kapsamından, davacı firma ile dava dışı ... kredi ... A.Ş arasında 31/11/2017 tarihli kredi sözleşmesi imzalandığını ve bu kredi kapsamında ... plakalı araç satın alındığı, kredinin geri ödeme sürecinde davacının sıkıntı yaşaması sebebiyle davalı ... tarafından Adana 4. İcra Müdürlüğünde icra takibi başlatıldığı, ayrıca dava dışı ... Kredi ... A.Ş. tarafından davacı aleyhine başlatılan Adana 10. İcra Müdürlüğünün 2020/... ve 2020/... esas sayılı dosyalarında da alacağın kaynağının aynı olduğu, dosyaya ibraz edilen defter ve belgeler ile bunlara dayanılarak alınan hükme esas almaya elverişli 04/03/2022 tarihli bilirkişi raporunda; davacı şirket ile dava dışı ... Kredi

... A.Ş. arasında düzenlenip imzalanan 30.11.2017 tarihli ticari kredi sözleşmesi ile ... plakalı araç davacı tarafından satın alındığını, kredi hesabının kat edildiği 03.03.2020 tarihi

itibariyle davacının borç bakiyesinin 23.791,61.-TL olduğu,

söz konusu kredi sözleşmesine göre davacıdan olan alacağın tahsilinde %16,20 akdi faiz

hesaplanacağı, %21,12 temerrüt faizi talep edebileceğinin kararlaştırıldığı tespit edildiği,

Adana 10.İcra Müdürlüğü’nün 2020/... esas sayılı dosyasıyla dava dışı ... Kredi ...

A.Ş. tarafından davacı şirket aleyhine 23.791,61 TL asıl alacağın %21,12 faizi ile birlikte tahsili

talebiyle 27.07.2020 tarihinde taşınır rehinin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığı, takip tarihi

itibariyle davacının asıl borcunun 23.791,61 TL olduğu, 1.993,88 TL akdi faiz borcunun ve

99,69 TL BSMV borcu ile birlikte toplam borcunun 25.885,18 TL olduğu, takip konusu alacağın davalı ...’e temlik edildiği tarih (14.09.2020) itibariyle takip

dosyasının toplam borç tutarının 26.892,65 TL olduğu, temlik edilebilecek alacak tutarının da

26.892,65 TL olduğu halde davalı 29.400,00TL’ye temlik yoluyla takip dosyasının devraldığı, bu

bağlamda temlik tarihi itibariyle davalının, davacıdan 2.507,35 TL fazla para talep ettiği için

davacının 2.507,35 TL menfi tespit talebinde bulunabileceği, davalı ... tarafından davacı şirket aleyhine Adana 4.İcra Müdürlüğü nezdinde başlatılan

2020/... esas sayılı takip dosyası için hesaplanan ve davacıdan talep edilen 49.650,00 TL işlemiş

faizin davacı şirket ile dava dışı ... Kredi ... A.Ş. arasındaki sözleşmede belirlenen

faiz oranının uygulanmadığı gibi hesaplanan faizin çok fahiş olduğu, temlik tarihinden (14.09.2020),

takip tarihine (01.10.2020) kadar davalının talep edebileceği faizin 268,21 TL olduğu, buna isabet

eden BSMV’nin ise; 13,41 TL olarak hesaplandığı, temlik tarihi itibariyle davalının asıl borcunun

26.892,65 TL olması nedeniyle davalı ...’ün davacıdan Adana 4.İcra Müdürlüğü’nün

2020/... esas sayılı takip dosyasından toplam alacağının (26.892,65+268,21+13,41=) 27.174,27.TL

olacağından bu takip dosyası ile davalı taraf davacıdan (4.İcra 2020/... Esas sayılı takip tutarı

79.728,01-27.174,27=) 52.553,74 TL fazla para talep ettiği, bu bağlamda davacının bu takip

dosyasından dolayı da 52.553,74 TL menfi tespit talebinin olabileceği anlaşıldığından, rapor hükme esas alınarak davanın kısmen kabulü ile davacının Adana 4. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... esas sayılı icra takibinin iptaline yönelik talebinin kısmen kabulü ile.

(Adana 10.İcra Müdürlüğü'nün 2020/... esas sayılı dosyası ve Adana 10.İcra Müdürlüğü'nün 2020/... esas sayılı dosyaları ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) takibin 26.892,65 TL asıl alacak, 268,21 TL işlemiş faiz ve 13,41 TL BSMV olmak üzere toplam 27.174,27 TL üzerinden takip şartlarında devamına, (buna göre, davacının faiz alacağına yönelik menfi tespit talebinin kısmen kabulü ile, davalıya Adana 4. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... esas sayılı takip dosyasında mevcut 49.381,79 TL'lik işlemiş faiz alacağı nedeniyle borçlu olmadığının da tespitine,) fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar vermek gerekmiştir.

Öte yandan, davacı tarafça alacağın % 20'sinden az olmamak kaydıyla davalının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesi talep edilmiştir. Menfi tespit davası açmak zorunda bırakılan borçlunun tazminat talep edebilmesi için gerekli koşullar; bu yönde bir talep olması, borçluya karşı icra takibi yapılmış bulunması ile takibin haksız ve kötü niyetli olmasıdır. Başka bir ifadeyle.

İcra İflas Kanunu'nun 72/5. maddesi hükmüne göre, menfi tespit davasının davacı (borçlu) lehine sonuçlanması üzerine, alacak likit olsun veya olmasın, böyle bir alacağa dayalı takibin, haksız ve kötü niyetli olması halinde, istem varsa, davacı (borçlu) lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gereklidir.

Takibin haksız olması tek başına yetmemekte, ayrıca kötü niyetli olması da gerekmekte olup ispat yükü takibin kötü niyetli olduğunu iddia eden davacı (borçlu)’nun üzerindedir.

(Yargıtay 3.Hukuk Dairesi'nin 2021/4543 Esas, 2021/7504 Karar, Hukuk Genel Kurulunun 17/03/2010 tarihli ve 2010/19-123 E. 2010/154 K., 07/12/2011 tarihli ve 2011/13-576 E. 2011/747 K. ve 20/03/2013 tarihli ve 2012/19-778 E. 2013/250 K.) Dosya kapsamından, davalının kötüniyetli olduğu davacı tarafça ispat edilemediğinden davacının tazminat talebinin reddine, karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.