Ankara 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2020/276 K.2022/73

Mahkememizde görülmekte olan kullanmama nedeniyle markanın hükümsüzlüğü davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... ibaresinin 32. Sınıfta ''maden suları, kaynak suları, sofra suları, sodalar, tonikler'' emtialarında ... adına tescilli olduğu, ancak davalının markayı 32. Sınıftaki emtialar için 5 yıldır kullanmadığı, davalıya ait 2005/27483 tescil numaralı ... ibareli markanın kullanmama nedeniyle tamamen iptaline, mahkemenin aksi kanaatte olması durumunda markanın 32. Sınıftaki ''maden suları, kaynak suları, sofra suları, sodalar, tonikler'' emtiaları yönünden kısmen iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı cevap dilekçesiyle, davacı, davalı müvekkilin 2005/27483 tescil numaralı ''...'' ibareli markasının 5 yıl aralıksız kullanılmadığı veya kullanımına aralık verildiği iddiasında bulunmuş ise de, müvekkilinin bahse konu markanın marka ve patent hakkını elinde bulundurduğunu ve buna ilişkin büyük bir tesis inşa ettiğini, buna ilişkin mimari projelerinin bulunduğunu, bununla birlikte müvekkilinin bu proje ile ilgili olarak mimari çizim ile kalmadığını ve markasının faaliyeti için yüklü miktarda yatırım yaptığını, bu yatırımların üretim tesisi, idari bina ve kazan dairesinden oluştuğunu, davacı tarafından açılan işbu davanın,

araştırma yapılmaksızın ve müvekkilin yapmış olduğu bu denli büyük ve ciddi yatırımları göz önünde bulundurmaksızın açıldığı, davacının ileri sürmüş olduğu faaliyet yapılmadığına dair beyanların ise tamamıyla soyut iddialardan oluştuğunu, söz konusu markanın faaliyetinin tam teşekküllü halde işlevsel olması için büyük yatırımlar gerektiğini, müvekkilinin davaya konu olan markanın ULUSAL ölçekte hizmet verebilmesi için hiçbir masraftan kaçmadığını ve markayı her anlamda faaliyete sokmak için büyük bir çaba sarfettiğini, yatırım yaptığını,

son zamanlarda ülkemizin bulunmuş olduğu ekonomik dalgalanmalar neticesinde yatırımının büyük bir çoğunluğunu tamamlamış olan müvekkilinin iddia edildiği üzere faaliyetlerine ara vermediğini, yatırımlarına devam ettiğini, sunulan deliller neticesinde müvekkilin yatırımlarına devam ettiği ve ULUSAL ölçekte bir tesis kurma gayesinde olduğunu, bu nedenle davacı tarafın ileri sürmüş olduğu iddiaların soyut beyan niteliğinde kalması sebebiyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

YARGILAMA

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalıya ait ... markasının kullanmama nedeniyle iptal koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır. Davanın açılmasını müteakip davacının dava dilekçesi davalıya tebliğ olunmuş, davalı davaya cevap sunmuş, davalı ön inceleme duruşmasına katılmamış, sunulan deliller alınmış, tescil ve başvuru dosyaları ile alâkalı ticaret sicil kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip, sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.

GEREKÇE

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK)'nın 9/1.maddesinde yer alan “Tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde haklı bir sebep olmadan tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından marka sahibi tarafından Türkiye’de ciddi biçimde kullanılmayan ya da kullanımına beş yıl kesintisiz ara verilen markanın iptaline karar verilir” şeklindeki düzenleme ile kanun koyucu Markalar Sicilini kullanılmayan markalardan arındırma amacını gütmektedir.

Anılan yasal düzenlemeden önce, mülga 556 sayılı KHK’nın 42/1-c ve 14. maddesinde de en az beş yıldır kullanılmayan markaların, hükümsüzlük/iptal davaları ile sona erdirilmesinin hedeflendiği görülmektedir.

Mülga 556 sayılı KHK henüz yürürlükte iken, 42/1-c maddesinin AYM’nin 09.04.2014 ve 2013/147-2014/75 sayılı, 14.maddesinin ise 14.12.2016 tarih ve 2016/148 – 189 sayılı kararıyla iptal edildiği, ikincisinin Resmi Gazete’de yayın tarihinin 06.01.2017 olduğu ve bu tarih itibariyle kullanmama nedeniyle hükümsüzlük/iptal davalarına ilişkin mülga KHK’da yer alan yasal dayanakların ortadan kalktığı görülmektedir.

Bununla birlikte markanın son beş yıllık süre içerisinde ciddi şekilde kullanılmaması yukarıda geçen 06.01.2017 tarihinden önce TBMM tarafından kabul edilen 22.12.2016 tarihli 6769 sayılı SMK’nın 9, 19, 25, 26 ve 27.maddelerinde iptal ve def’i sebebi olarak kabul edilmiştir.

Dava tarihi nazara alındığında yürürlükte olan 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun markanın kullanılmaması nedeniyle iptaline ilişkin hükümlerinin somut uyuşmazlığa uygulanması gerekecektir.

6769 sayılı SMK'nnn 9. maddesi uyarınca tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde haklı bir sebep olmadan tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından marka sahibi tarafından Türkiye’de ciddi biçimde kullanılmayan ya da kullanımına beş yıl kesintisiz ara verilen markanın iptaline karar verilir. Markanın ayırt edici karakteri değiştirilmeden farklı unsurlarla kullanılması, markanın sadece ihracat amacıyla mal veya ambalajlarında kullanılması ve markanın marka sahibinin izni ile kullanılması da marka sahibi tarafından kullanım olarak kabul edilir.

6769 sayılı SMK'nın 26. maddesinde kullanmama nedeniyle markanın iptaline karar verme yetkisinin Türk Patent Kurumuna ait olduğu düzenlenmiştir. Ancak bu hüküm SMK'nın 192/1. maddesi uyarınca Kanun'un yayım tarihinden itibaren 7 yıl sonra yürürlüğe gireceği için 6769 sayılı SMK'nın Geçici 4. maddesine göre, SMK'nın 26. madde hükmü yürürlüğe girene kadar, iptal yetkisi, anılan maddedeki usul ve esaslara göre mahkemeler tarafından kullanılır. 26. maddenin yürürlüğe girdiği tarihte mahkemeler tarafından görülmekte olan iptal davaları mahkemeler tarafından sonuçlandırılır. Mahkemelerin bu madde hükmüne göre vermiş olduğu kararlar kesinleşmesinden sonra mahkeme tarafından Kuruma resen gönderilir.

Bu yasal düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, markanın kullanmama nedeniyle iptaline ilişkin iş bu somut uyuşmazlığın mahkememizce çözülmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Kullanmama Nedeniyle İptali Talep Edilen Marka

2005/27483 tescil nolu "..." (32. sınıf)

Kullanmama nedenine dayalı iptal davası açabilmek için herhangi bir hak düşürücü bir süre bulunmamakta olup, önemli olanın, dava tarihinden geriye doğru tescil anına kadar beş yıllık sürenin dolmuş olması olduğu, davalı adına 2005/27483 sayı ile tescilli markanın tescil tarihinin 01/07/2005 olduğu, 01/07/2015 tarihinden itibaren on yıl süre ile markanın yenilendiği ve markanın hâlen geçerli bulunduğu ve dava tarihi itibariyle tescil tarihinden itibaren 5 yıllık sürenin dolmuş bulunduğu ve dolayısıyla süre yönünden iptal koşulunun oluştuğu anlaşılmaktadır.

Dava tarihi 29/12/2020 olduğundan dava konusunu oluşturan zaman diliminin 29/12/2015 ve 29/12/2020 tarihlerinin arası olduğu görülmekle SMK'nın 9. maddesi uyarınca markasını kullanma külfeti altında bulunan davalının somut uyuşmazlık açısından 29/12/2015 ve 29/12/2020 tarihleri arasında bu kullanımını ispat etmesi gerekmektedir.

Markanın kullanımının ise SMK'nın 7. maddesinin 2. fıkrasının a, b ve c bentlerinde öngörülen şekilde; 7. maddenin 3. fıkrasıyla SMK'nın 9. maddesinin 2 ve 3. fıkrasında açıklandığı şekilde gerçekleşmesinin gerektiği anlaşılmakta olup, yargılama konusu markayı anılan sınıftaki hizmetler için kullandığını ispat yükü davalıdadır.

Dosyada bulunan tüm bilgi ve belgeler irdelendiğinde; davalının davaya cevap verdiği, davalının ön inceleme duruşmasına katılmadığı, ön inceleme duruşmasında davalı tarafa ... markasının kullanımını gösterir ticari defter ve kayıtlar ile bu markaya ilişkin yapıldığı iddia edilen tüm tesislere ilişkin bilgi ve belgeleri sunmak üzere, kayıtlar, bilgi ve belgelerin mahkememize sunulması mümkün değil ise bulundukları yerleri ve irtibata geçilecek kişilerin açık adres ve kimlik bilgilerini mahkememize sunmak üzere duruşma zaptının tebliğinden itibaren iki haftalık kesin mehil verildiği,

buna ilişkin tebligatın davalı vekili Av. ... ....'ın daimi işçisine 30/9/2021 tarihinde tebliğ edildiği, tarafa verilen iki haftalık süre dolmadan vekilinin vekillikten çekildiği, yeni vekil tayin edlidiği, dava konusunun 29/12/2015 tarihinden dava tarihine kadar olan kullanımlar olup davalının bu tarihten sonra ülke içinde ciddi kullanımını gösteren delilin dosyada bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Davalı taraf tesis için harcamalarda bulunduğunu beyan etmekle birlikte davalının da kabulünde olduğu üzere üretim faaliyetinin bulunmadığı, markanın ticari etki doğuracak şekilde kullanılmadığı görülmüştür.

Bu kapsamda, ispat yükü üzerinde bulunan davalının iddiasını ispat edemediği görülmekle davalıya ait 2005/27483 kod nolu "...'' ibareli markanın iptaline karar vermek gerekmiştir. Açıklanan nedenlerle davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

MASRAF DÖKÜMÜ

İLK MASRAF :206,20-TL

GİDER AVANSI : 92,50-TL

TOPLAM :298,70-TL