Ankara 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2022/315 K.2023/224

2-.... ....

DAVA

Marka İle İlgili Kurum Kararının İptali, Marka Hükümsüzlüğü

DAVA TARİHİ : 22/08/2022

KARAR TARİHİ : 07/12/2023

KARAR YAZIM

TARİHİ :17/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan marka ile ilgili kurum kararının iptali, marka hükümsüzlüğü davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesiyle; müvekkilinin 1986 yılında kurulduğunu, her türdeki çorap üretimi yaparak, .... gibi çok sayıda markaya hizmet sağladığını, müvekkilinin birçok kalite ve ödül belgelerinin sahibi olduğunu, sektöründe ve nihai tüketici nezdinde “...” ibaresi ile tanındığını, müvekkilinin markalarının meşhur ve maruf olduğunu, dava konusu ... başvuru numarası ile işlem gören “...” ibareli marka tescil başvurusunun ilanına müvekkili tarafından yapılan itirazın ... ve ... tarafından red edildiğini, markalar arasında ayırt edilemeyecek derecede benzerlik olduğunu, kapsadığı emtiaların da aynı ve benzer olduğunu,

bu nedenle markalar arasında iltibas ve karıştırılma tehlikesi bulunduğunu, müvekkilinin ...

Anonim Şirketi ticaret unvanın “...” ibaresinin sadece müvekkilinin seri marklarının hakim ve ayırt edici unsurunun olmadığını, aynı zamanda tescilli ticaret unvanın hakim unsuru olduğunu, dava konusu marka başvurusu kötü niyetli olduğunu belirterek ... ...’nın 30.05.2022 tarih ve ... sayılı kararının aleyhe hususlar bakımından iptaline, hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle, verilen Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Diğer davalı asil davaya cevap vermemiştir.

YARGILAMA

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı başvurusuna davacı tarafından yapılan itirazın ... tarafından kısmen reddi akabinde davacı tarafından yapılan itirazın reddiyle ilgili verilen ... kararının yerinde olup olmadığı iptal şartlarının oluşup oluşmadığı ve marka tescil edilmiş ise hükümsüzlük şartlarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.

Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, tescil ve başvuru dosyaları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip taraf vekillerine tahkikat ve yargılamının geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.

...'den celbedilen işlem dosyasının tetkikinden; davalının 20.04.2021 tarihinde 30 ve 35. Sınıflara giren mal ve hizmetlerde kullanılmak üzere yaptığı ... sayılı "..." ibareli marka başvurusunu, ... ... tarafından 6769 s. SMK’nın m. 6/1 hükmüne binaen tescil edilmek üzere 14.06.2021 tarihli ve 374 sayılı ...’nde ilanına karar verilmiştir.

Bu ilana karşı davacı muterizin SMK 6/1 6/5 ve 6/9 maddeleri kapsamında .... sayılı "....” ibareli itiraz gerekçesi markalarla ayırt edilemeyecek kadar benzer olduğu, ibarelerin telaffuzları açısından ayniyet derecesinde benzerlik olduğu, davalı muterizin tanınmışlığından faydalanmak adına kötüniyetli başvuru yapıldığı” gerekçeleri ile itiraz edildiği, bu itiraz sonucunda ... dava konusu ... sayılı marka ile ... sayılı “...” markasını benzer olduğuna karar vererek başvuru kapsamında 35. Sınıftaki hizmetlerin reddine karar verdiği,

bunun üzerine davacı benzer gerekçelerle itirazın yeniden incelenmesini talep ettiği, davalı itiraz sahibi de benzer gerekçelerle karşı görüş sunduğu, itirazları inceleyen ... ... 30.05.2022 tarih ve ... sayılı kararı ile. “İtiraz, yukarıda belirtilen genel ilkeler çerçevesinde incelenmiştir.

Başvuru ile itiraz gerekçesi marka arasındaki belirgin görsel, işisel ve bütünsel farkılıkları dikkate alan Kurul; "..." ibareli başvuru ile .... sayılı "...." ibareli itiraz gerekçesi markanın görsel, işitsel, kavramsal ve bütün olarak ortaya çıkan izlenim bakımlarından benzer markalar olmadığı kanaatine ulaşmıştır.

Başvuru ile itiraz gerekçesi markaların benzer markalar olarak değerlendirilmemesi nedeniyle, markalar arasında karıştırılma veya ilişkilendirilme ihtimallerinin ortaya çıkmayacağı sonucuna varılmıştır. Bununla birlikte, ... sayılı "..." ibareli kısmi ret gerekçesi marka bakımından, markaların benzerliği hususu itiraza konu ... kararında da kabul edilmiş, Kurul da, markaların belli düzeyde benzer olduğu yönündeki tespiti onamaktadır.

Başvuru ile itiraz gerekçesi markanın benzerlik düzeyi, kısmi ret sonrası başvuru kapsamında kalan mal/hizmetlerle, gerekçe markaların kapsamındaki mal/ hizmetlerin aynı/ aynı tür olmadığı hususu ile birlikte değerlendirildiğinde kalan hizmetler bakımından markalar arasında 6769 s. SMK'nın 6(1) maddesi anlamında karıştırılma ihtimali bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Ayrıca, 6769 s. SMK'nın 6/5 ve 6/9 maddelerine dair iddialar yönünde yeterli kanaat oluşturacak bilgi veya belge sunulmadığından bu maddelere dayalı itirazlar haklı görülmemiştir.” gerekçesiyle'' itirazın reddine ve başvurunun kalan mallar bakımından devamına oybirliği ile karar verildiği, eldeki davanın iki aylık yasal süre içerisinde tarihinde açıldığı anlaşılmış, işin esasına girilmiştir.

Bilirkişi kurulunca düzenlenen RAPORDA ve EK RAPORDA özetle:

Dava konusu ... sayılı "..." ibareli marka ile mesnet olan ... ibareli markalar görsel ve işitsel olarak benzer olsa da çekişme konusu 30. Sınıfta yer alan malların davaya mesnet olan markaların tescil kapsamında bulunmaması nedeniyle 6769 S. SMK’nın 6/1 maddesi anlamında iltibas tehlikesinin oluşmayacağı, davacının “...” ibareli markasının tanınmış marka olduğu iddiasının ispatlanamadığı ve tanınmışlık koşullarının somut olayda gerçekleşmediği, Davacı şirketin ticaret unvanının, 25. Sınıftaki mal ile bunların satışına ilişkin 35. Sınıftaki hizmetler itibariyle, “...” markası başvuru kapsamında yer alan 30. Sınıftaki mallarla farklı olması nedeniyle 6769 sayılı SMK’nın 6/6 maddesi uyarınca tescil engeli oluşturmayacağı, takdirin mahkemeye ait olduğu, bildirilmiştir.

Bilirkişi raporunun / ek raporun her iki tarafın iddia ve savunmasının kapsamı, taraf delilleri, marka kapsamları dikkate alınarak düzelendiği, hüküm kurmaya yeterli incelemenin yapıldığı, raporun usul ve yasaya aykırı yönünün bulunmadığı, hukuki değerlendirme nihai olarak mahkememizce yapılacağından yeniden rapor alınmasını gerektirir yön bulunmadığı anlaşılmıştır.

GEREKÇE

Tescilli bir markanın ait olduğu mal ve hizmetler bakımından sağladığı korumanın kapsamı ve sınırları 10.01.2017 tarihinde yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) ile düzenlenmiştir.

“Marka tescilinde nispi ret nedenleri ” başlığı altında düzenlenen 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesi ise;

(1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.

(2) Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

(3) Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir.

(4) ... Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir.

(5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

(6) Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir.

(7) Ortak markanın veya garanti markasının yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren üç yıl içinde yapılan, ortak marka veya garanti markasıyla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki hak sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

(8) Tescilli markanın yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren iki yıl içinde yapılan, bu markayla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki marka sahibinin itirazı üzerine bu iki yıllık süre içinde markanın kullanılmış olması şartıyla reddedilir.

(9) Kötüniyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir." şeklindedir.

Bu düzenleme uyarınca getirilen yaptırımın iki koşulun bir arada bulunması hâlinde uygulanacağı görülmekte olup, bunlardan birincisi tescil başvurusu yapılan markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynı ya da benzer olması, ikincisi ise; her iki markanın da kapsadığı mal veya hizmetlerin aynı ya da benzer olmasıdır. Ancak burada 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin (5) numaralı fıkrasının hatırlatılması da gereklidir.

Zira tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği durumlarda, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir marka sahibinin itirazı üzerine, farklı mal veya hizmetlerde kullanılacak olsa bile, sonraki markanın tescil başvurusu ret edilebilecektir.

Tanınmış marka kavramı yerleşik ... içtihatlarında “bir şahsa veya teşebbüse sıkı bir şekilde matufiyet, garanti, kalite, kuvvetli reklam, yaygın bir dağıtım sistemine bağlı, müşteri, akraba, dost, düşman ayırımı yapılmadan coğrafi sınır, kültür, yaş farkı gözetilmeksizin aynı çevredeki insanlar tarafından refleks halinde ortaya çıkan bir çağrışım olarak” ifade edilmiştir.

Ayrıca, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin 1. fıkrasında geçen "halk tarafından karıştırılma ihtimali" konusunda ölçünün; bu işin ilgilisi veya uzmanı değil, tüketici olan halk olduğunun göz önünde tutulması gerekmektedir. Karıştırılma ihtimalinde önemli olan husus, halkın bu iki işaret arasında herhangi bir şekilde herhangi bir sebeple bağlantı kurma, ilişkilendirme ihtimalidir. Buradaki “ihtimal” kelimesi özenle ve özellikle kullanılmış bir kelime olup, şekil, ses, anlam, genel görünüm, çağrışım ve bir seri içinde bulunma izlenimi bu kapsamda değerlendirilmektedir.

Hatta markalar arasında birçok noktada fark bulunduğu tespit edilse bile “umumi intiba” ikisinin karıştırılabileceği yönünde ise, iki işaret arasında karıştırma ihtimalinin bulunduğu kabul edilmelidir (....).

Bir başka anlatımla, "iltibas tehlikesi" görsel, biçimsel, anlamsal, işitsel benzerlikler, çağrıştırma, bir bütün olarak uyandırdığı toplu kanaat, malın veya hizmetin hitap ettiği alıcı grubunun toplumsal düzeyi ve durumu, markayı taşıyan malın değeri ve alıcının bu malı almaya ayırdığı zaman, markanın esas unsurları ve tamamlayıcı unsurları, karşılaştırılan işaretler arasındaki benzerlik, telaffuz, anlam veya biçimden, işaretlerin toplu olarak bıraktığı izlenimden, seri içine girmekten veya başka bir çağrışımdan kaynaklanabilir. Yine halkın, karşılaştırılan işaretler arasında herhangi bir şekilde “bağlantı” kurabilmesi de benzerlik bulunduğunu kabul etmek için yeterli olmaktadır.

Bu açıklamalar ışığında somut olay incelendiğinde;

Davalı Markası Örnek Davacı Markaları

... ....

(30. sınıf) ....

....

....

....

...

...

...

....

...

...

....

..

...

(03, 07, 08, 12, 14, 15, 16, 18, 20, 21,

22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 35, 40. sınıf)

...'nun 08.06.2016 gün ve .... sayılı kararı uyarınca iltibas değerlendirmesinin hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel hukuki bilgi ile çözümlenmesinin mümkün olduğu hususu da gözönünde bulundurularak yapılan incelemede, bilirkişi raporlarında da zikredildiği üzere; tarafların emtia gruplarına bakıldığında; dava

konusu davalı marka başvurusunun 30 ve 35. sınıfta yer alan mal ve hizmetlerde

başvuruya konu edildiği, bu başvurunun 35. sınıfta yer alan hizmetleri ... tarafından

davacının itirazı sonucunda çıkartıldığı; bu anlamda davalının markasının dava

konusu edilen sınıf, başvurunun devamına karar verilen 30. Sınıf olduğu, davaya mesnet gösterilen

davacının markalarının ise 05/ 07 / 08 / 12 / 14 / 15 / 16 / 18/ 20 / 21 / 22 / 23 / 25 /

26 / 27 / 28 / 35 / 40. sınıfta yer alan mal ve hizmetlerde tescilli olduğu; taraf markalarında yer alan mal / hizmet listesi aynı OLMADIĞI, bu anlamda davaya konu malların davaya mesnet gösterilen davacının markasının

tescil kapsamında yer almadığı, birbirleriyle yakından bağlantılı olmadığı, biri

diğerinin doğal sonucunu oluşturabilecek ilişkili mallar/hizmetler olmadığı bu mal ve

hizmetlerin birbirine gönderme/ hatırlatma/ çağrıştırma yapma yeteneğinin

bulunmadığı ve son olarak firmalar arasında bir illiyet bağının kurulamayacağı; bu bakımdan iltibas ihtimali varlığının şartı olan malların / hizmetlerin

aynılığı/benzerliği kriterinin, somut uyuşmazlık açısından, dava konusu markanın, dava

konusu edilen malları/hizmetleri açısından SAĞLANAMADIĞI; markalar aynı tip olsa da farklı mal ve hizmetlerde kullanılacak

olması nedeniyle SMK’nın md. 6/1 anlamında başvuru konusu mal ve hizmetler

bakımından iltibas tehlikesinin söz konusu olmayacağı; iltibas ihtimali varlığının şartı olan malların / hizmetlerin

aynılığı/benzerliği kriterinin, somut uyuşmazlık açısından, dava konusu markanın, dava

konusu edilen malları/hizmetleri açısından sağlanamamış olması nedeniyle, karıştırılma ihtimali açısından incelenmesi

gereken ikincil kriter olan işaretlerin, ilgili tüketiciler nezdinde birbirleri ile

ilişkilendirilebilir bir benzerlik hali taşıyıp taşımadıklarının incelemesinin

yapılmasına gerek duyulmaksızın SMK m. 6/1 düzenlemesinde yer alan

şartların somut uyuşmazlık açısından meydana gelmediği; taraf markaları arasında iltibas bulunmadığı, iltibas tehlikesinin bulunmaması halinde 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin (5) numaralı fıkrasının uygulama alanı bulmayacağı; öte yandan dava konusu marka başvurusuna itiraz eden davacı

şirketin ticaret unvanının ... A.Ş şeklinde olduğu, davalı şirketin ticaret unvanının esas ve ayırt edici karakteri “...” ibaresi olduğu, mezkur markada ve ticaret unvanında bulunan ... ibaresinin ortak olduğu tetkik edilerek dava konusu markanın kapsadığı emtialar ile davalı şirketin faaliyet

alanının örtüşüp örtüşmediği irdelendiğinde, ... verileri uyarınca, davacı şirketin faaliyet konusunun “Amacı

ile ilgili her türlü kadın, çocuk, erkek, bebe çorapların tekstil ürünlerinin, giyim eşyalarının,

örme kumaşların imalatı, toptan ve perakende satışı, ithalatı, ihracatı ve bunların üretiminde

kullanılan hammadde yarımamul ve mamul maddelerin araç ve gereçlerin üretimi, ithali,

ihracatı dahili ticaretini yapmak.” şeklinde olduğu, bu faaliyet sahasının çekişme konusu 25.

sınıftaki mallar ve bu malların satış hizmetleri ile ilişkili olduğunun tespit edildiği, bu bakımdan da

davacının ... A.Ş’nin ticaret unvanının,

... sayılı ... ibareli markası bakımından tescil engeli

oluşturmadığı da dikkate alınarak davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip .... Hakim .... · e-imzalıdır · ¸ e-imzalıdır