Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/902 K.2021/742

Mahkememize açılan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, ... temizlik işlerinin 1992 -20.01.2000 tarihleri arasında ...Tur Nak. Tem. Serv. Ve Tic. Ltd. Şti.'e, 21.01.2000-31.03.2001 tarihleri arasında ... Temizlik Hizmetleri A.Ş.'ye, 01.04 2001-30.06.2002 tarihleri arasında ... Servis Sosyal ve Temizlik Hiz. A.Ş.'ye, 01.07.2002-31.10.2003 tarihleri arasında ... İnş. Öz. Güv. Sis. San. Tic. Ltd. Sti&Aral Sos. Hizm. Tic. Ltd. Şti. Ort. Girişime, 01.11.2003-31.08.2004 tarihleri arasında...

Oto İns Elek.Gıda Ür.Güv.Tem.Hiz.ve Ilaç San Ltd. Şti.'ye (yeni unvanı...İlaçlama Dezenfektasyon Temizlik Gıda İnş. Tur. Bilg. Işl. San. Taah. Tic. Ltd. Şti), 01.09 2004-28.02.2006 tarihleri arasında ... Güvenlik Sis.Temizlik Hizmetleri Mak. San. Tic. A.Ş.'ye, 01.03.2006-31.12.2006 tarihleri arasında ... Tem. Tic. Ltd. Şti ve 3 A Tem Ltd Şti (yeni ünvanı...Tic Ltd Şti) tarafından yürütüldüğünü,...

Hava Limanında çalışan bir kısım işçiler tarafından kıdem, ihbar tazminatı, UBGT ve yıllık ücretli izin alacaklarının tahsili istemiyle dava açıldığını, açılan davalar ve bu kararların kesinleşmesi neticesinde icra müdürlüklerine idarece yapılan ödemelerin olduğunu, davalılarla imzalanan sözleşmeler gereği işçi alacaklarının yüklenici firmalara ait olduğunu beyanla, davanın kabulü ile fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik 93.312,58 TL alacağın ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı...Sağ.hiz.med. Ürün.inş. Tem. Yem. Üret. Taş. Güv. Hiz. San. Ve Tic. Ltd. Şti. Vekilinin cevap dilekçesinde özetle, işçileri asıl kontrol edenin idare olduğunu, ihaleyi alan müvekkili şirketin işçiler üzerindeki tasarrufunun yok denecek kadar az olduğunu, ihale edilen işlerde çalışan işçilerin kıdem tazminatlarının asıl işveren tarafından ödenmesi gerektiğini, müvekkil şirket sorumlu tutulsa dahi ancak işçinin çalıştığı dönemden yarı yarıya sorumlu tutulabileceğini beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...

Temizlik Hizmetleri A.ş vekili tarafından cevap dilekçesinde özetle, müvekkili şirketin Ankara Esenboğa Havalimanı Projesi'nin bitim tarihinin 31/03/2001 olduğunu, bu tarihten sonra tüm çalışanların tüm işçilik hak ve alacaklarıyla birlikte devredildiğini, işçilere ödenen ihbar tazminatı, UBGT ve yıllık ücretli izin alacaklarından müvekkil şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, dava dışı işçilerden H.... 'nın müvekkil şirkette çalışmadıklarını, müvekkilin kıdem tazminatından işçilerin çalıştıkları sürelerle ve işçinin devir tarihindeki son ücreti ile sorumlu olduklarını, dava dışı Satılmış Kandemir,

ve Hasan Göbüt'ün müvekkil şirkette 20/01/2000-31/03/2001 tarihleri arasında, Cengüz Günyüzlü'nün 18/08/2000-31/03/2001 tarihleri arasında, Halil Kılıç'ın 20/01/2000-15/03/2001 tarihleri arasında çalıştıklarını ve müvekkil şirket nezdinde son brüt ücretlerinin 139,95 TL olduğunu, işçiler ile görülen alacak davasının müvekkile ihbar edilmemiş olması nedeniyle davadan önce temerrüt oluşmadığını ve davacının kusurlu olduğunu,

davacı ile müvekkil şirket arasında imzalanan sözleşmede dava ve icra masraflarından müvekkil şirketin sorumlu olduğuna dair bir hükmün bulunmaması sebebiyle belirtilen masraf kalemlerinin müvekkile yüklenemeyeceğini beyanla, usule, yasaya ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalı şirketlere dava dilekçesi tebliğ edilmesine rağmen davaya cevap vermedikleri görülmüştür.

DELİLLER

Ankara ... İcra Dairesinin 2009/9108-9110-9111-9112-9113-9114-9918-11054 sayılı dosyaları getirtilmiş, incelenmiştir. Ankara .... İş Mahkemesinin 2008/484-486-487-488-489-490-611 ve 2017/147 esas sayılı dosyaların gerekçeli karar evrakları istenilmiş, getirtilerek incelenmiştir. Davacı...Genel Müdürlüğünden davaya konu sözleşmeler getirtilerek, incelenmiştir. Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında hesap uzmanı bir bilirkişiden alınan kök bilirkişi raporları alınmıştır.

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava, taraflar arasında akdedilen hizmet sözleşmeden kaynaklanan rücuen alacak davasıdır.

Davacı, dava dışı işçiler tarafından işçilik alacaklarının tahsili amacı ile kendisine karşı açılan davalarda davanın kabulüne karar verilmesi nedeni ile mahkeme kararına dayalı olarak başlatılan icra takip dosyalarına 93.312,58 TL ödeme yaptığını, dava dışı işçilerin ihale yolu ile hizmet alım sözleşmesi akdedilen davalı firmalarda çalıştığını, dava dışı işçilere ödenen kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, yargılama gideri ve vekalet ücreti ödemesinden davalı firmaların sorumlu olduğunu iddia etmektedir.

Davalı şirketler ise kendilerinin sorumluluğun olmadığını ifade etmektedir.

Uyuşmazlık davacı tarafından yapılan kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti ve ihbar tazminatı nedeni ile yapılan ödemenin yerinde olup olmadığı, davacının davalılara rücu hakkının olup olmadığı ve davalıya rücu edeceği miktarın ne kadar olduğu noktasında toplanmaktadır.

Davalı Kettenbeck şirketi alacağın zaman aşımıma uğradığını ileri sürmüş ise de; davacı alacağının sözleşme ilişkisinden doğduğu, davacı tarafından yapılan ödemelerin 2009 yılında yapıldığı, 10 yıllık zaman aşımı süresi dava tarihi itibari ile doğmadığından zaman aşımı itirazı dikkate alınmamıştır. Yine davalı şirket yetki itirazında bulunmuş ise de; davalıların bir kısmının adresi Ankara'da bulunmakla, yetki itirazının da reddine karar verilmiştir.

Davacının davalıya rücu hakkının olup olmadığı değerlendirilmesinde taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi hükümlerinin değerlendirilmesi gerekmektedir. Taraflar arasında akdedilen sözleşmeler , eki teknik şartname, hizmet işleri genel şartnamesi hükümleri incelendiğinde; bir kısım sözleşmelerde yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve genel şartnamenin 6. bölümünde belirlenmiş olup yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür. Yüklenici istihdam ettiği işçilerin İş kanunu , SGK mevzuatı, diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, tüm hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da yüklenicidir' şeklinde düzenlenmiştir.

Bir kısım sözleşmelerde ise açıkça işçilik alacaklarından kimin sorumlu olacağına dair hüküm olmadığı anlaşılmış ise de; sözleşmelerin hiç birinde davacı...'nin işveren olarak işçilik alacaklarından sorumlu olduğuna dair bir hükümde yoktur.

Yargıtay ..... Hukuk dairesinin (2019/2339 esas 2021/225 karar) içtihadında; taraflar arasında yapılan hizmet alım sözleşmelerinde işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması halinde işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğuna dair kararları da gözetildiğinde ;

Taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre davacının yapılan ödemelerden dönemi ile sınırlı olmak üzere davalılara rücu hakkının olduğu anlaşılmıştır. Dosya kapsamında aynı bilirkişiden alınan raporlar arasında hesap farklılıkları olsa da ; önceki tarihli raporlarda davacı tarafından dosyaya ödenen tutar değil, alacaklıya ödenen makbuzlardaki reddiyat miktarı (tahsil harcı, ceza evi harcı , başvuru harcı gibi kesintiler üzerinden) hesaplama yapıldığı anlaşılmış, 05/07/2021 tarihinde alınan 2. ek raporda davacı tarafından icra dosyalarına yapılan toplam ödeme dikkate alınmış olmakla, 05/07/2021 tarihli 2 ek bilirkişi raporu denetime elverişli ve hüküm esas alınır mahiyette bulunmakla hükme esas alınmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.