Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/500 K.2024/291

T.C. ...10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/500 Esas - 2024/291

T.C.

ANKARA

10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2021/500

KARAR NO : 2024/291

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 31/08/2021

KARAR TARİHİ : 07/05/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 16/05/2024

Mahkememize açılan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı Vekili, Dava Dilekçesinde Özetle, ...4. İş Mahkemesi'nin 2013/639 Esas sayılı dosyası ile davacı ... ... ... ... tarafından 16.07.2005 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazasında vefat eden ... yönünden destekten yoksun kalındığı iddiasına dayalı olarak dava açıldığını, yapılan yargılama sonunda;

.... yönünden 290.554,19-TL maddi tazminat ve 20.000,00-TL manevi tazminatın, ... yönünden 4.705,61-TL maddi tazminat ve 20.000,00-TL manevi tazminatın, ... yönünden 15.000,00-TL manevi tazminatın, ... yönünden 15.000,00-TL manevi tazminatın olay tarihi olan 16.07.2005 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacılara ödenmesine karar verildiğini, kararın ...Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi'nin 2019/2414 Esas 2019/2560 Karar sayılı ve 18.12.2019 tarihli kararı ile istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiğini,

davacı şirket tarafından Afyonkarahisar İcra Müdürlüğü'nün 2019/17198 sayılı icra dosyasına toplam 248.700,02-TL ödendiği, davacı şirket ile davalı ... arasında akdedilen 24.07.2006 tarihli işletme hakkı devir sözleşmesi öncesinde gerçekleşen iş kazası nedeniyle davalı ...'ın İHDS 7.4 ve 7.6 maddeleri gereğince söz konusu olayda sorumluluğunun bulunduğunu, davacı şirket ile davalı ... arasında imzalanan, 24.07.2006 tarihli İHDS'nin 7. Maddesinde, "Üçüncü kişilerin hak iddiaları" başlığı altında düzenleme yapıldığını, İLİDS'nin 'Üçüncü Kişilerin Hak İddiaları' başlıklı 7.4 maddesinde,

"Dağıtım faaliyetinin ... tarafından yürütüldüğü dönemde bu faaliyetin yürütülmesi amacı ile gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin bütün sorumluluğunun ...'a aittir. ... tarafından yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeni ile üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabı ...'tır. Bu talepleri konu alan icra takibi ve davalar ... tarafından yürütülür ve sonuçlandırılır.

Bu takip ve davalardan doğacak her türlü maddi yükümlülük ... tarafından karşılanır" hükmüne, İHDS'nin 7.5 maddesinde, "Dağıtım faaliyetinin şirket tarafından yürütüldüğü dönemde. bu faaliyet kapsamında gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin bütün sorumluluğu şirkete aittir. Şirket tarafından yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeni ile, 3. Kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabı şirkettir.

Bu talepleri konu alan icra takibi ve davalar şirket tarafından yürütülür ve sonuçlandırılır. Takip ve davalardan doğacak her türlü nihai yükümlülük şirket tarafından karşılanır." hükmüne yer verildiğini, sözleşmenin 7.64 ve 7.75.

Maddelerinde dağıtım tesisleri ve dağıtım tesislerinin işletilmesinden kaynaklanan sorumluluğun sözleşme öncesi dönem ve sözleşme sonrası dönem olarak ikiye ayrılarak düzenlendiği, aynı şekilde sözleşmenin 8. Maddesinde de “Devam etmekte olan yatırımlara ilişkin borç ve ödeme yükümlülükleri”nin İHDS öncesi ve sonrası döneme ilişkin olarak ayrı ayrı düzenlendiğini, İHDS öncesi döneme ilişkin sorumluluğunun ...'a yüklendiğini, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla ...4.

İş Mahkemesi'nin 2013/639 Esas, 2019/247 Karar sayılı ve 17.06.2019 tarihli kararı uyarınca davacı şirket tarafından ödenen 248.700,02 TL'nin ödeme tarihi olan 22.01.2020 tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, Cevap Dilekçesinde Özetle, davanın zamanaşımına uğradığını, ...4. İş Mahkemesi kararının henüz kesinleşmediğini, devre esas bilanço düzenlenmesi ile her türlü borç ve alacak işlemleri kesinleştiğinden, davanın kabulü yönünde karar verildiği takdirde davalı ...'ın mükerrer ödeme yapacağını, ...2.

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2014/1006 Esas sayılı dosyasından davanın reddine dair verilen kararın Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 2017/192 Esas sayılı kararı ile onanarak kesinleştiğini, bu kararın gerekçesinde, “24.07.2006 tarihinden önceki dönemde dağıtım faaliyetleri ile ilgili gerçekleştirilen iş ve işlemler ile ilgili olarak hisselerin el değiştirilmesinden önce (devre esas bilanço düzenlenmesinden önce) bitmiş ve neticelenmiş her türlü işlemin sorumluluğu şirkete ait olup, ...'tan herhangi bir hak talep edemez.

Özelleştirme modeli gereği bilanço çalışmaları yapılarak şirket tarafından devre esas mizan düzenlendiğini, beyan edilen mizan kayıtları esas alınarak devre esas bilanço düzenlendiğinden ve bu suretle geçmişe yönelik borç ve alacak işlemleri kesinleştirildiğinden, ...'tan herhangi bir talepte bulunması, ihale şartnamesi ve hisse satış sözleşmesi hükümlerine ters düşmektedir.” gerekçelerine yer verildiğini, Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. ortaklığı olan ... ... ...

A.Ş, Özelleştirme Yüksek Planlama Kurulunun 22.04.2004 tarih 2004/22 sayılı kararı ile özelleştirme kapsamına alındığını, ve Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen ihale sonucunda şirketin %100 hissesinin 28.01.2009 tarihinde ... Elektrik Dağıtım A.Ş.

Tarafından devralındığını, İHDS hükümleri kapsamında sorumluluğun davacı şirkete ait olduğunu, bilanço düzenlemeleri çerçevesinde bilançoda gösterilen kalemler dışında kalan diğer kalemlerin dağıtım şirketinin bilançosunda bırakıldığını, işçilerin üçüncü kişi kapsamında sayılmayacağı, davalı şirketin icra takibine ilişkin giderlerden, vekalet ücretinden, karara ilişkin yapılan diğer masraflardan ve faizden sorumluluğunun bulunmadığını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

...4. İş Mahkemesi'nden 2013/639 esas sayılı dosyası getirtilmiş, incelenmiştir. Afyonkarahisar İcra Dairesi'nden 2019/17198 esas sayılı dosyası getirtilmiş, incelenmiştir. Tüm Dosya Kapsamı ve Ön İnceleme Duruşmasında Belirlenen Uyuşmazlık Konuları Hakkında Nitelikli Hesap Uzmanı Bilirkişisinden Alınan Bilirkişi Raporunda Özetle, İHIDS hükümleri ve dosyaya sunulan mahkeme ve Yargıtay kararlarının dava konusu olaya uygulanması yönündeki nihai takdir mahkemeye ait olmak üzere, davacı ...'ın davalı şirketten talep edebileceği miktarın ) 295.880,48-TL olarak hesaplandığı, davadaki talebin 248.700,02-TL olduğu, ödemenin 23.01.2020 tarihinde yapıldığı yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.

Taraf Vekillerinin Bilirkişi Raporuna Karşı Beyan ve İtirazları Sonrası Bilirkişiden 10/11/2023 Tarihinde Ek Rapor Alınmış, Alınan Ek Raporda Özetle, İHDS hükümleri ve dosyaya sunulan mahkeme ve Yargıtay kararlarının dava konusu olaya uygulanması yönündeki nihai takdir mahkemeye ait olmak üzere, davacı ...'ın davalı şirketten talep edebileceği miktarın 364.699,73-TL olarak hesaplandığı, davadaki talebin 248.700,02-TL olduğu, ödemenin 23.01.2020 tarihinde yapıldığı,

davacı ...'ın kuruluş tarihi olan 01.03.2005 tarihinden sonra davalı kurumdan ayrı tüzel kişiliğe sahip faaliyetlerini yürütüldüğünün kabul edilmesi halinde, nihai takdir ve değerlendirilmesi mahkemeye ait olmak üzere, 16.07.2005 tarihinde meydana gelen iş kazası nedeniyle ödenen tazminatlardan davalı şirketin bir sorumluluğunun bulunmayacağı yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE

Dava taraflar arasında akdedilen işletme hakkı devir sözleşmesi kapsamında davalının sorumluluğunda olan ancak ...4 İş Mahkemesinin 2013/639 esas 2019/247 karar sayılı ilamı nedeni ile davacı tarafından ödenmek zorunda kalınan248.700,02 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile davalıdan tahsili için açılan alacak davasıdır.

Uyuşmazlık ...4 İş Mahkemesinin 2013/639 esas 2019/247 karar sayılı ilamı nedeni ile davacı tarafından ödenmek zorunda kalınan davacı tarafından ödenen bedelden kimin sorumlu olduğu, davacının rücu hakkının olup olmadığı, miktarı ne kadar olduğu hususlarında toplanmaktadır.

... ile davacı şirket arasında 24/07/2006 tarihli işletme hakkı devir sözleşmesi imzalanmıştır.

Davalı ... ile davacı Uludağ arasında imzalanan 24.07.2006 tarihli işletme devir hakkı sözleşmesinin tanımlar ve kısaltmalar başlıklı 2.1. maddesinde bu sözleşmede geçen "..."ın ... ... ... Şirketini, "Şirketin" ise ... ... ... Şirketini ifade ettiği şeklinde düzenlendiği,

Sözleşmenin 7.4 maddesinde "Dağıtım faaliyetinin ... tarafından yürütüldüğü dönemde bu faaliyetin yürütülmesi amacıyla gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin bütün sorumluluğu ...'a aittir. ... tarafından yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülebilecek her türlü talebin muhatabı ...'dır." şeklinde düzenlendiği,

Sözleşmenin 7.5. maddesinde "Dağıtım Faaliyeti’nin Şirket tarafından yürütüldüğü dönemde bu faaliyet kapsamında gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin bütün sorumluluğu Şirket’e aittir. Şirket tarafından yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabı Şirket’tir. Bu talepleri konu alan icra takibi ve davalar Şirket tarafından yürütülür ve sonuçlandırılır. Bu takip ve davalardan doğacak her türlü mali yükümlülük Şirket tarafından karşılanır."şeklinde düzenlendiği,

Sözleşmenin 7.6. maddesinde "Sözleşmenin imza tarihinden önce Dağıtım tesisleri ile Dağıtım Tesisleri’nin işletilmesinden kaynaklanan her türlü hukuki ve cezai sorumluluk ...’a aittir. Bu dönemde yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabı ...’tır. Bu talepleri konu alan icra takibi ve davalar ... tarafından yürütülür ve sonuçlandırılır. Bu takip ve davalardan doğacak her türlü mali yükümlülük ... tarafından ödenir." şeklinde düzenlendiği,

Sözleşmenin 7.7 maddesinde "Sözleşmenin imza tarihinden sonra dağıtım tesisleri ile dağıtım tesislerinin işletilmesinden kaynaklanan her türlü hukuki ve cezai sorumluluk şirkete aittir.", 18.6. maddesinde ise "Şirket… bu sözleşmeye dayanarak Türkiye Cumhuriyeti Devleti de dahil olmak üzere başkaca bir kamu kurum veya kuruluşundan talepte bulunulamayacağını, (...) ...’tan masraf, zarar veya herhangi bir isim altında hiçbir talepte bulunmayacağını gayrikabili rücu ve kayıtsız şartsız olarak beyan, kabul ve taahhüt eder." şeklinde düzenlenmiştir.

Taraflar arasında imzalanan işletme hakkı devir sözleşmesinin 7/4 maddesine göre dağıtım faaliyetlerinin ... tarafından yürütüldüğü dönemde bu faaliyetin yürütülmesi amacı ile gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin bütün sorumluluğun ... 'a ait olacağı açıkça düzenlenmiştir.

...4 İş Mahkemesinin 2013/639 esas 2019/247 karar sayılı; dava dışı 3.

Kişi konumunda olan... ... ... tarafından davalı Akdeniz Elektrik şirketininde aralarında olduğu davalılara karşı 16/07/2005 tarihinde asıl işveren ve alt işveren konumundaki şirketler nezdinde Varsak Antalya'da ...'a ait elektrik kablolarının değişimi işinde işçi olarak çalışmakta iken elektrik akımına kapılarak geçirdiği iş kazasında vefat eden ...'nun yakınları tarafından açılan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olduğu,

verilen kararın kesinleştiği, davacı şirket tarafından icra dosyası kapsamında 23/01/2020 tarihinde 248.700,02 TL ödeme yaptığı anlaşılmakla, dava konusu olayın 24/07/2016 tarihli işletme hakkı devir sözleşmesinin yürürlüğe girmesinden önceki dönemde ...'ın yürütttüğü elektrik dağıtım faaliyetinden kaynaklandığı, belirtilen nedenlerle İHDS hükümleri gereği davalının yapılan ödemelerden ve yargılama giderlerinden sorumlu olacağı anlaşılmakla, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.