Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/424 K.2023/259

Mahkememize açılan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin mülkiyeti kendisine ait olan, İ...adresinde, bina dışı ve bina içi elektrik tesisatı, kablolu tv, bilgisayar ağı, alarm tesisatı kurulumu ve elektrik malzemeleri toptan ticareti ile iştigal etmekte olduğunu, 07.06.2022 tarihinde ...yoğun yağış nedeniyle meydana gelen sel baskınında, müvekkiline ait işyerinin de su baskınına uğramış olduğunu, işyerinin alt katının tavana kadar su ve balçık dolmuş olduğunu, burada bulunan ofis bölümünde bulunan ticari defterler ve diğer evrakların su ve balçık nedeniyle kullanılamaz hale gelmiş olduğunu,

olay yerine gelen itfaiye ekipleri tarafından saat 19:10'da başlayan su boşaltma işleminin akşam 22:50'ye kadar sürmüş olduğunu, ... Müdahale Amirliği tarafından sel baskını ve hasar durumuna ilişkin rapor düzenlenmiş olduğunu, sel baskını nedeniyle meydana gelen zarara ilaveten bütün ticari defterler ve kayıtları, faturaları, sevk irsaliyeleri ve vergiye esas tüm resmi belgelerin kullanılamaz hale gelmiş ve zayi olmuş olduğunu, TTK.

82/7. uyarınca müvekkiline ait 2012-2022 yılları arasına ait bütün ticari defterler ile fatura, sevk irsaliyesi ve vergiye esas tüm resmi belgelerin zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesini talep zarureti doğmuş olduğunu, müvekkiline ait işyerinde 07.06.2022 tarihinde yaşanan sel baskını nedeniyle kullanılamaz hale gelen 2012-2022 yıllarına ait tüm ticari defterler, fatura, irsaliye ve sair resmi belgelerin zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılarak... en son yöneticilerini gösterir sicil kayıtları istenilerek dosyaya kazandırılmıştır. Kızılbey Vergi Dairesine müzekkere yazılarak ... ..son iki yılda inceleme olup olmadığı hususunda bilgi belgeler istenilerek dosyaya kazandırılmıştır. Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davacı gerçek kişi ... ticaret sicile kayıtlı olup olmadığı, kayıtlı ise ilgili bilgi belgeler istenilerek dosyaya kazandırılmıştır. .... Noterliğinden davacı ... ...ın 2012-2022 yıllarına ait ticari defterlerinin açılış kapanış tasdik belgeleri istenilerek dosyaya kazandırılmıştır.

Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında mali müşavir bilirkişiden alınan bilirkişi raporunda özetle, dava dilekçesinde dile getirilen ve zayi belgesi istenilen ticari defterler ile defter kayıtlarına dayanak teşkil eden, faturalar, irsaliyeler ve irsaliyeli faturalar vs. belgelerin TTK.

82/1 ve 5 maddeleri uyarınca 10 yıl saklanmak zorunda olan belgelerden olduğunu, bitişik işyerinde biriken suyun basıncı ile yıkılan duvardan gelen su baskını nedeniyle kullanılamaz hale gelen ve işyerinin alt katında bulunan diğer malzemeler ile birlikte, bitişik diğer işyeri duvarının yıkılması nedeniyle sürüklenerek bu sıradaki en son işyeri bodrum katında boca edilen bütün alt kattaki malzemelerin, muhafazası için gereken özen ve dikkat gösterilmesine rağmen olay, işyerlerini ayıran duvarların yıkılmasından kaynaklanmış olduğu bu şekilde bütün hacmi dolduran suyun bir sonraki işyerine sel halinde baskın vermiş olduğundan,

bunun engellenmesinin davacı tarafından beklenemeyeceğini, bu bakımdan davacı tarafından saklanması gereken evraklar açısından arşiv olarak kullanılabilecek alanda bu evrakların muhafaza edilmesi için uygun bir korunaklı bir alan olduğu ve bu bakımdan muhafaza için gereken özenin gösterilmiş olduğu yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava TTK 82/7 maddesi gereği açılan zayi belgesi verilmesi davasıdır.

07/06/2022 tarihinde Ankara'da yoğun yağış nedeni ile davacının iş yerinde su basması meydana geldiği, ofis bölümünde bulunan ticari defter ve evrakların kullanılamaz hale geldiği, bu nedenle davacının TTK 82/7 maddesi gereği zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

TTK 82/7 Maddesine göre 'Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.'' şeklinde düzenlenmiştir.

Davacıya zayi olduğu belirtilen belgeleri açıklaması için süre verilmiş olup davacı 13/02/2023 tarihli dilekçesi ile belgeleri açıklamıştır.

Dosya kapsamında mali müşavir bilirkişi aracılığı ile yerinde inceleme yapılarak rapor tanzim edilmesi istenmiş olup bilirkişinin raporunda dava dilekçesinde belirtilen ticari defter ve defter kayıtlarına dayanak faturalar, irsaliyeler davacının TTK 82/1 ve 5 maddeleri uyarınca 10 yıl saklamak zorunda olduğu belgelerden olduğu, su basmasının davacı tarafından engellenmesinin beklenemeyeceği, bu bakımdan davacı tarafından saklanması gereken evraklar açısından arşiv olarak kullanılabilecek alanda muhafaza için gerekli özenin gösterilmiş olduğunun tespit edilmiştir.

Dosya kapsamında bulunan itfaiye raporu, olay teri fotoğrafları bilirkişi raporu bir arada değerlendirildiğinde davacının iş yerini 11/06/2022 tarihinde aşırı yağış sonrası su bastığı, davacının talep dilekçesinde açıkladığı ticari defterleri ve faturalar ve sevk irsaliyelerinin zarar gördüğü, davacının 17/06/2022 tarihinde zayi kararı verilmesini talep ettiği, TTK 82/7 maddesi gereği davanın yasal süresi içerisinde açıldığı ve zayi belgesi verilmesinin şartları oluştuğu anlaşılmakla talebin kabulüne karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır. Hakim ... · e-imzalıdır. *