Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/637 K.2024/188

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde.

Davacı yan vekili aracılığı ile 06.10.2022 tarihinde açmış olduğu davada özetle; “...kooperatife giriş tarihinin 30.11.1979 olduğu ve kooperatifin ilk üyelerinden olduğunu, kooperatif aidatlarını ödemediği gerekçesiyle kooperatifin 15. 08.2018 tarihli kararı ile üyelikten çıkarıldığını, üyelikten çıkarıldıktan sonra kendisine ödenmesi gereken hak ve alacakların tahsili için .... .noterliği aracılığı ile ihtarname gönderildiğini, ihtarnamenin kooperatife tebliğ edilmiş olmasına rağmen sözleşmeden kaynaklı hak ve alacaklarının ödenmemesi üzerine arabulucuya başvurulduğunu,

1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 17 inci maddesi çıkan ve çıkarılan ortaklarla hesaplaşmaya ilişkin hükümleri düzenlediğini, burada kooperatif üyeliğinden çıkarılan ortağın hak ve alacaklarının ana sözleşmede gösterileceği yine kooperatiften çıkarılan ortağın sermaye Ve mevduatından kısmen ve tamamen yoksun kalacağına dair sözleşme hükümlerinin geçersiz olacağının açıkça ifade edildiğini, yasarın 38.maddesinde de kooperatif üyelerinin hak ve alacakları ile ilgili düzenlemelerin getirildiğini,

kooperatife yapılacak ödemelerin ortağın ayrıldığı yıl bilançosuna göre yapılacağı hususunun düzenlenmiş olması nedeni ile kooperatiften ilgili yıla ait bilançonun da teminini gerektiğini, bu nedenlerle şimdilik fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 5.000 TL nin temerrüt tarihinden itibaren işlemiş faizi ile birlikte tahsiline ayrıca yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle : Davacının kooperatife üye iken aidat yükümlülüğünü ihlal etmesi nedeni ile usulüne uygun şekilde 15.08.2018 tarihinde üyelikten çıkartıldığını, kooperatifler kanununun 17 inci maddesinin çok açık olduğunu ve ne şekilde çıkan ortağa ödeme yapılmasının gerektiğinin belirlendiğini, bu kapsamda yasa ve ana sözleşmeye uygun olarak ihraç edilen kooperatifin muhasebe kayıtlarının ve defterlerinin incelenmesini talep ettiklerini, haksız davanın reddine karar verilmesini ayrıca yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir .

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava; Davacının 15.08.2018 tarihinde davalı kooperatiften çıkartılması nedeniyle çıkma payı alacak istemi davasına ilişkindir. .... tarafından gönderilen davalı .... ana sözleşmesi, genel kurul toplantı tutanakları, hazirun cetveli ve kooperatife ilişkin tüm belgeler mahkememiz dosyası arasına alınmıştır. .... tarafından gönderilen Ana sözleşme, davacı ... ...'in ödemiş olduğu bedellere ilişkin belgeler, ortaklıktan çıkartılmasına ilişkin bilgi ve belgeler, genel kurul ve yönetim kurulu kararları mahkememiz dosyası arasına alınmıştır .

Bilirkişi kök ve ek raporunda özetle; davacı yanın kooperatif üyeliğinin 2018 yılında sona erdiği, davacı alacağının, 2018 yılı bilançosunun kabul edildiği 30.06.2019 tarihli genel kurul toplantısının kesinleştiği tarih olan 01.07.2019 tarihinde muaccel hale geldiği, bu tarih itibari ile davacının çıkma alacağının ödenmesinin gerektiği, davacı alacağının 2018 yılı bilançosuna göre ortak başına düşen genel gider payının mahsubu ile belirleneceği, genel kurulda kabul edilip itiraz edilmeden kesinleşmiş olan 01.01.2018-31.12.2018 tarihli bilanço ve gelir tablosuna göre genel yönetim giderlerinin 159.509,05-TL olduğu,

2018 yılında yapılan genel kurula göre, ortak sayısının 247 olduğu, buna göre ortak başına düşen genel gider payının 159.509,05 / 247= 645,78-TL olduğu, kooperatif kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonunda davacının toplam ödeme tutarının 5.642,10-TL olduğu bu ödemelerden ortak başına düşen genel gider payının mahsubu ile davacı alacağının (5.642,10-645,78)= 4.996,32-TL olacağı,

alacağın muaccel olduğu ödenmesi gereken tarih 01.07.2019 olduğundan bu tarihten dava tarihine kadar işlemiş yasal faizin de 2.372,57-TL olacağı bu durumda ise davacı tarafın çıkma alacağının toplam (4.996,32+2.372,57)=7.368,89-TL olacağı yönündeki kanaatlerini belirtmiştir. Bilirkişi raporunun denetime açık hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmıştır .

Kooperatifler Kanunu 17/1. Maddesine göre; "Kooperatiften çıkan veya çıkarılan ortakların kendilerinin yahut mirasçılarının kooperatif varlığı üzerinde hakları olup olmadığı ve bu hakların nelerden ibaret bulunduğu anasözleşmede gösterilir. Bu haklar, yedek akçeler hariç olmak üzere, ortağın ayrıldığı yıl bilançosuna göre hesaplanır" hükümleri yer almaktadır.

Somut olayda, Davacının 15.08.2018 tarihinde davalı kooperatiften çıkartılması nedeniyle çıkma payı alacak istemi davasına ilişkin olduğu, davacı tarafın kooperatif üyeliğinden ihraç edildiği, ihraç kararının 18.09.2018 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, ihraç kararının 18.12.2018 tarihinde kesinleştiği, o yıl bilançosunun genel kurulca kabul edilmesinden bir ay sonra davacı alacağının muaccel hale geleceği, bu kapsamda davacı alacağının 01.07.2019 tarihinde muaccel hale geldiği,

kooperatiften ayrılan ortağın yapmış olduğu ödemelerin tamamı değil, bilançoya göre payına düşen ortak giderler düşüldükten sonra kalanının ödeneceği, kooperatif kayıtlarında yapılan incelemede davacının 4.996,32-TL asıl, 2.372,57-TL işlemiş faiz olmak üzere 7.368,89-TL alacağının bulunduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip ... · ¸ e-imzalıdır Hakim ... · ¸ e-imzalıdır