Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/537 K.2023/821

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde. Davalı tarafından ihale edilen ve müvekkili şirket tarafından kazanılan ... İhale kayıt numaralı ihale sonucu ... ile müvekkili şirket arasında "...'in 3 yıl süreli 34 kişi ile çalıştırılması suretiyle elektrik üretimi ve üretilen enerjinin iletim ve dağıtım şebekesine verilmesi için gerekli işletme bakım, onarım, revizyon işleri ile diğer yardımcı hizmetlerin yaptırılması" işine yönelik 10.09.2021 tarihinde sözleşme imzalandığını,

sözleşmeye ilişkin edimler müvekkili şirketçe eksiksiz olarak yerine getirildiğini ve getirilmeye devam etmekte iken bu ihale ve sözleşme ile hiç ilgisi olmayan ve başka ihalelere ilişkin olarak müvekkili şirketçe açılan davalar sonucu kesinleşen yargı kararıyla ve vergi dairelerinden geri alınan ihale karar damga vergisi bedelleri davalı tarafça müvekkilinin Nisan 2022 hak edişinden haksız olarak kesildiğini, bu dava,

hakedişten haksız olarak kesilen 164.846,40-TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesini ayrıca yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle : Sözleşme ve ekleri gereği firma yalnızca sözleşme damga vergisinden değil ihale karar damga vergisinden de sorumlu olduğu hususu hüküm altına alındığını, davacının dava dilekçesinde sözleşmenin sadece 7. maddesine ve bu maddenin de yalnızca " taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin" ibaresine dayanarak davayı açtığını, ancak davacı yalnızca taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin damga vergisinden değil sözleşmenin yapılmasına ilişkin ve ihale sürecinin başından sonuna kadar tahakkuk edecek her türlü vergi, resim, harç giderlerinden de sorumlu olduğunu,

davacı teklif fiyata dahil olan giderlerin tamamından sorumlu olduğu teklif fiyata dahil olduğu için hakedişler neticesinde firmaya ödenmiş olan damga vergilerini teşekkülümüzden tekrar alarak haksız kazanç sağlamış olacağını kamu ihale mevzuatında teklif bedeline dahil olan sözleşme giderlerinin tamamı dava konusu ihale kararı damga vergisi de dahil olarak müvekkili teşekkülü hesabına yatırıldığını ve firmaya hakediş bedeli içerisinde tekrar ödendiğini, davanın kabul edilerek davacı firmaya ihale kararı damga vergisinin tekrar ödenmesi ihale sözleşme hükümlerine göre davacının haksız kazanç sağlamasına neden olacağını,

dava konusu tutar ihalenin teklif bedeline dahil edilmiş olup, hakediş içerisinde tekrar davacıya ödendiğini ancak davacı teklif mektubunun 1. maddesine aykırı davranarak ... aleyhine dava açtığını, davanın sonuçlanması neticesinde vergi dairesi tarafından söz konusu ihale kararı damga vergisi firmaya ödenmiş ve tutar gecikme faizi ile birlikte müvekkilinden tahsil edildiğini, ilgili tutar davacıdan 13.01.2022 tarih ve ... sayılı yazı ile istenildiğini,

30 gün süre içinde ödenmediği takdirde müvekkili teşekkül nezdinde doğan cari alacağından kesileceği bildirildiği halde ödenmediğini bu nedenle firma tarafından ödenmeyen tutar imzalanan ihale sözleşmesi kapsamında cari hesabındaki alacağından kesildiğini, davacının vergi mevzuatı yönünden öne sürdüğü iddiları ile ... ve vergi mahkemesi kararları konuyu yalnızca vergi hukuku yönünden incelendiğini ancak davacı firmadan yapılan hakediş kesintisi, sözleşme hükümlerine göre yapılmakta olup yargıtay kararlarına göre de iç ilişkinin konusu olduğunu,

davacı ile müvekkili arasındaki iç ilişkinin ve sözleşmenin ihtilaf konusu olduğu işbu hukuk davasında ... kararının uygulanmasının mümkün olmadığını, müvekkili teşekkülce firmaların açmış olduğu vergi davaları neticesinde ödenmek zorunda kalınan damga vergileri için firmalara sözleşmeden kaynaklı alacak davası açmakta ve söz konusu davaların kabul ile neticelendiğini, davacının "sözleşme hukuku devreye girmeden sözleşme hükümlerinin uygulanamayacağı" iddiası gerçeği yansıtmadığını,

kamu ihale mevzuatıyla taban tabana zıt bir kavram olduğunu belirtilen nedenler nazara alınarak davanın reddine karar verilmesini ayrıca yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir .

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava; Taraflar arasında ihale sonrasında yapılan hizmet alım sözleşmesi kapsamında davalının ihale karar damga vergisi bedellerini davacının hakediş bedelinden kesmesi nedeniyle alacak istemi davasına ilişkindir.

Taraflar arasında akdedilen ... ihale kayıt numaralı 10/09/2021 tarihli sözleşme sureti, hakediş dekontları, ihale işlem dosyası mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.

Taraflar arasında davalı tarafından ihale edilen ... İhale kayıt numaralı ihale sonucu "...'in 3 yıl süreli 34 kişi ile çalıştırılması suretiyle elektrik üretimi ve üretilen enerjinin iletim ve dağıtım şebekesine verilmesi için gerekli işletme bakım, onarım, revizyon işleri ile diğer yardımcı hizmetlerin yaptırılması" işine yönelik 10.09.2021 tarihinde sözleşme imzalandığı, davalı tarafça ödenen 164.846,40-TL ihale damga vergisini davacının Nisan 2022 dönemi hak edişinden kesinti yaptığı anlaşılmaktadır.

488 sayılı damga vergisi kanununun 3.maddesinde, damga vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu, resmi daireler ile kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların damga vergisini kişilerin ödeyeceği belirtilmiştir.

Kanuna ekli (1) sayılı tablonun "II.karararlar ve mazbatalar" başlıklı bölümünün 2.fıkrasında, ihale kanunlarına tabi olan veya resmi daire ve kamu tüzel kişiliğe haiz kurumların hertürlü ihale kararlarının nispi damga vergisine tabi tutulacağı hükme bağlanmıştır.

Bunun yanında davacı kurum 233 sayılı KHK'de yer verilen resmi daireler arasında sayılmadığı gibi kendi ana statüsü 3.maddesinde de kurumun bir resmi daire olmadığı, bir iktisadi devlet teşekkülü olduğu belirtilmiştir. Özetlenen söz konusu mevzuat hükümleri gözetildiğinde sözleşme öncesi alınan ihale kararına ilişkin olarak ödenen damga vergisinden dolayı mükellefin davalı kurum olduğu açıktır.

Sözleşmenin imzalanması sırasında davalıya ait kanuni yükümlülüğün davacı tarafından yerine getirileceğine dair bir anlaşma yapılması mümkün olup bu yönde bir anlaşmanın varlığı halinde sözleşme ilişkisine dayalı olarak davalının ödediği damga vergisini davacıdan talep etme hakkı bulunabilecektir.

Sözleşmenin "Vergi, Resim ve Harçlar ile Sözleşmeyle İlgili Diğer Giderler" başlıklı 8. Maddesinde, sözleşmenin yapılmasına ait vergi, resim, harç vb. giderler yükleniciye aittir hükmü yer almaktadır. Sözleşmenin eklerinin (madde 9 ), sözleşmenin ayrılmaz bir parçası olduğu, ...'ı ve Yükleniciyi bağladığı ve teknik/idari şartnameler ile sözleşme tasarısının bu eklerden olduğu hüküm altına alınmıştır.

İdari Şartnamenin "Teklif Fiyata Dahil Olan Masraflar" başlıklı 26. maddesine göre: "Hizmet alımı kapsamında çalıştırılacak işçilere ödenecek ücret ve ücret sayılan her türlü işçi alacağı, ihale dökümanı kapsamında yüklenici tarafından karşılanması istenen her türlü alet, cihaz ve sarf malzemesi, temizlik, bakım onarım giderleri, personel taşımaya tahsis edilecek araçlara ilişkin her türlü yakıt, malzeme, zorunlu sigortalar ve karayolu taşıma mevzuatı kapsamında istenen her türlü bilgi ve belgeye ilişkin giderler, abonelikler ile vergi, resim, harç teklif fiyata dahil edilecektir." hükümleri yer almaktadır.

Kamu ihale genel tebliğinin 78.30. maddesinde ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergilerinin teklif veren firmaya ait olduğu düzenlenmiştir. Davacı kurum adına sözleşme imzalayan kişilerin bu tebliğ ile bağlı oldukları ortadadır. Yine ihale öncesi birim fiyat teklif mektubunda teklif fiyatına dahil edilen tüm masrafların dikkate alınarak teklif verildiği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda davacı ile davalı arasında imzalanan sözleşme, eki şartnameleri, ihale teklif mektubu, kamu ihale genel tebliği hükümleri bir bütün olarak değerlendirildiğinde ihale damga vergisinin davacı tarafça ödeneceği anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸ e-imzalıdır Hakim .... · ¸ e-imzalıdır