Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/675 K.2021/719

: 2-.... 3- .... 4-.... 5- .... 6- (Tasfiye Halinde ) ....

DAVA

Rücu Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 26/09/2018

KARAR TARİHİ : 12/10/2021

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 13/10/2021

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava dışı işçi... tarafından Ankara .... İş Mahkemesinde açılan davada müvekkili aleyhine işçilik alacaklarına hükmedildiğini, icra takibine konu edilen mahkeme ilamı gereğince icra dosyasına 21.813,78TL ödeme yapıldığını, dava dışı işçinin davalı şirketlerde sözleşme ile çalıştığını, davacı ile davalı arasında yapılan sözleşme ve ilgili şartnamelere göre davalıların işçilik alacaklarından sorumlu olduğunu belirterek ödenen bedelin 10/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

CEVAP

Davalılar ..., ... Yemek ve ... Sosyal Hizmetler vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin kıdem tazminatı ile ilgili sorumluluğunun bulunmadığını, tazminat işçilik alacaklarından asıl işverenin sorumlu olduğunu davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... Tem. vekili cevap dilekçesinde özetle; Alacağın zaman aşımına uğradığını, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, dava dışı işçininin açtığı davadan haberdar olmadıklarını, asıl işverenin sorumlu olduğunu, davanın reddine karar verilmesini mahkeme aksi kanatte iseYargıtay Kararlarına göre 1/2 oranında çalışılan dönem ile sınırlı olmak üzere sorumluluk verilebileceğini, temerrütün dava tarihinden itibaren başlaması ve yasal faize hükmedilmesi gerektiğini talep etmiştir.

Diğer davalılar davaya cevap vermemiştir.

HUKUKİNİTELENDİRME - GEREKÇE

Dava, taraflar arasında kurulan hizmet alımlarına ait sözleşmeler uyarınca dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Uyuşmazlık, davacı tarafından işçiye ödenen ödenen tazminattan davalıların sorumlu olup olmadığı, sorumlu iseler her bir davalının ne miktarda sorumlu olduğu noktasındadır.

Davacı ve davalılar tacir niteliğinde olduğundan görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu kabul edilerek davalının itirazları reddedilerek yargılamaya devam olunmuştur.

TBK nun 146. Maddesindeki süre dolmadığından zamanaşımı itirazı reddedilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde, "Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur. " hükmü bulunmaktadır.

Burada Kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenler, dış ilişki itibariyle (dava dışı işçiye karşı) müseselsilen sorumludurlar.

Dava dosyasına taraflar arasında akdedilmiş hizmet sözleşmeleri ve şartnameler ibraz edilmiş, HMK nın 266. Maddesi gereğince bilirkişi raporu alınmıştır.

Sözleşme eklerinde kıdem tazminatına ilişkin açık bir düzenleme bulunmadığı.

Bazı sözleşmelerde "Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları" başlıklı Madde 22'de "Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin Altıncı Bölümünde belirlenmiş olup, Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür" düzenlemelerinin bulunduğu,

Genel Şartnamenin "Yüklenicinin Çalıştırdığı Personel, Çalışanların Hakları ve Çalışma Şartları" başlıklı Altıncı Bölümünde devamında çalışanların özlük hakları, çalışanların sağlık işleri ve çalışanların kazaya uğramaları düzenlenmiş olup, özellikle kıdem tazminatından söz edilmediği, Sunulan teknik ve idari şartnamelerde de özellikle kıdem tazminatından söz edilmediği görülmüştür.

Ankara .... İş Mahkemesi 01/07/2015 tarihli 2015/400 Esas ve 2015/312 Karar sayılı ilamına istinaden Ankara ...Müdürlüğünün 2015/16841 Esas sayılı dosyasına 10/08/2015 tarihinde 21.813,78 TL ödendiği görülmüştür. Davacı Kurum, ıslah dilekçesinde Ankara ...Müdürlüğünün 2015/16841 Esas sayılı dosyasına 08/10/2018 tarihinde ilaveten 3.700,00 TL yatırdıklarını beyanla, davayı 25.513,78 TL olarak ıslah etmiştir.

Rücuan alacak isteminin dayanağı olan İş Mahkemesindeki davada alınan bilirkişi raporunda kıdem tazminatı, dava dışı işçinin 03/08/2006 - 18/03/2014 aralığında çalışma süresi 7 yıl 7 ay 15 gün kabul edilerek; 10.895,85 TL kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, 2.264,40 TL hesaplanmıştır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin sonyüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.

İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.

İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.

Sözleşmede rücu ve sorumluluk oranları ile ilgili özel bir hüküm bulunmadığı takdirde işçilik alacak ve tazminatlarının tamamından yükleniciler sorumludur (Yargıtay ....HD 2017/732 E, 2020/2372 K; 2019/952 E, 2020/2536 K; 2019/1417 E, 2020/2515 K; 2019/782 E, 2020/1037 K).

Bilirkişiden alınan rapor ve hükme esas alınan 08/07/2021 tarihli ek raporda yapılan hesaplamaya itibar edilerek dava dışı işçinin davalı şirketlerde çalıştığı dönemler ve yukarıda esaslar esas alınarak sorumlu oldukları miktar için dava kabul edilmiştir. Davacı... şirketlerini davalı göstermediğinden davalıların sorumlulukları dışındaki miktarlar yönünden talep reddederek dava kısmen kabul edilmiştir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekmekle bu esaslara göre düzenlenen bilirkişi raporu hükme esas alınarak davanın kısmen kabulüne, müteselsil sorumlulukta ödeyenin diğerine rücu durumunda ayrıca temerrüt ihtarı gerekmediğinden ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile tahsile karar verilmiştir.