Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/271 K.2023/217

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davalı yüklenici ...'ın...Firmasının sahibi olduğunu, müvekkili ile aralarında yaptıkları 16/07/2018 tarihli sözleşme ile müvekkilin müteahhitliğini yaptığı ... adresinde bulunan binanın asansör montaj işini üstlendiğini, iş bedeli olarak davalıya 23.000,00 TL nakit para ile 25.000,00 TL değerinde araç verilerek işin bedelini tamamen ödendiğini, ancak davalının sözleşme ile yüklendiği edimlerini yerine getirmediğini, işi süresinde tamamlamadığı gibi sadece kapı ve raylarının montajını yaparak eksik ve ayıplı bırakıp gittiğini, müvekkilinin sözlü uyarıları üzerine asansörü yapacak gücünün olmadığını,

malzemeleri müvekkilin alması halinde montajı yapabileceğini, fazla tutarı kendisinin daha sonra ödeyeceğini söylemesi üzerine davalının verdiği listede yazılı olan asansör motoru, asansör buton takımı, makine şasesi ve asansörün kumanda panosunu müvekkilinin kendisinin aldığını, bunun karşılığında ... adlı firmaya 9.263,00 TL ödediğini, daha sonra davalı ek olarak müvekkilinden asansör mikel panosu, paralel revizyon seti, bistabil tüp ve şerit mıknatıs almasını istediğini, müvekkilinin 4.000,00 TL ödeyerek bu malzemeleri de satın aldığını, davalı tarafın bu malzemelerin montajı için müvekkili ... isimli bir şahsa yönlendirdiğini,

müvekkilinin montaj işi için ... isimli şahsa 1.000,00 TL ödediğini, ancak işin tam olarak tamamlanmadığından müvekkilinin işin tamamlanması amacıyla davalıya ... yevmiye nolu ihtarnamesini keşide ettiğini, davalının ihtara cevap vermediği gibi işi de bitirmediğini, müvekkilinin kontrolleri sırasında asansör içerisinde kendi parasıyla aldığı malzemelerin yerinde olmadığını görünce montaj işini yapan ... isimli şahıstan malzemeleri davalının söküp götürdüğünü öğrendiğini, bunun üzerine ...

Soruşturma, ...

Karar sayılı kararı ile olayın mevcut hali ile eser sözleşmesinden kaynaklı hukuki ihtilaf niteliğinde olduğu gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiğini, davalının asansör montaj işini tamamlamaması nedeniyle müvekkilinin yüklendiği kat karşılığı inşaat işini bitiremediğini, inşaatı arsa sahiplerine teslim etmediği için kira bedeli ödemek zorunda kaldığını, iskanı alamadığını, bu nedenle müvekkilinin asansör montaj işini ... isimli başka bir firmaya yaptırmak zorunda kaldığını ve ikinci firmaya da iş bedeli olarak 33.000,00 TL ödediğini,

dolayısıyla müvekkilinin asansörün montajının tamamlanması için ekstra masraflar yapmış olduğunu, ...

Belediyesince asansör uygulama projelerinin onaylama işlemini ise 19.08.2020 tarihinde yaptırabildiğini, davalının yüklendiği asansör montaj işini eksik ve ayıplı yapmasından ötürü müvekkilin uğradığı zararın tazmini amacıyla dava açma zorunluluğu doğduğunu, açıklanan nedenlerle, yüklenici ...’ın yüklendiği asansör montaj işini eksik ve ayıplı yapması nedeniyle müvekkilinin işi başka bir firmaya tamamlatmasından ötürü ekstra yaptığı masraflar ve uğradığı zarar karşılığı olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kaydıyla şimdilik 33.000,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren ticari avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama sırasında davayı bilirkişi raporu doğrultusunda 46.263,00-TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı davaya cevap vermemiştir.

HUKUKİNİTELENDİRME - GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki Asansör Montaj Sözleşmesi,... yevmiye nolu ihtarname, 31/07/2018 tarih, 09231 yevmiye nolu ihtarname ve tebliği belgeleri, ... dosyası, ... kayıtları, ... plakalı aracın sahiplik bilgileri, tanık beyanları, tarafların ticari defterleri ve BA-BS formları, bilirkişi raporları alınarak deliller toplanmıştır.

Davacı Tanığı ...'in duruşmadaki beyanında; "Ben davacıyı uzaktan akrabam olması nedeni ile tanırım, ben inşaat başlamadan önce davacı asilden ev aldım, aldığım ev en üst kattadır, ilk evi alan bendim, o nedenle yönetici de ben oldum, ben evi satın aldıktan sonra binanın sadece asansörü kalmıştı, davacının davalı firma ile anlaştığını duydum, davalı firma önce kabini getirip yerine taktı, asansörün motorunu da taktı, ancak bir türlü işler hale getirmedi, sürünceme de bıraktı, davacının defalarca kendisi ile irtibat kurduğuna bizzat tanık oldum, hatta davalı firma ile bende görüşüp işlerini bir an önce yapmalarını istedim, ancak davalı işi tamamlayacağı yerde asansörün panosunu da yerinden söküp alıp götürdü, bunun üzerinde davacı başka firmaya anlaşarak asansörü tamamlattı," dediği,

Davacı Tanığı ...'ın duruşmadaki beyanında; "Ben davacı asil ...u komşu olarak tanırım, ben eşimin dayısı aracılığı ile davacı asilden daire aldım dedi, aldığım daire 1. Kattaydı, ben binaya taşındığımda asansörün kapıları takılmıştı ve motoru takılmıştı, öylece duruyordu, ben binada denetleyici seçildiğim için komşuların tüm yakınmalarını duyuyordum, bir gün 3 kişinin asansörler üzerinde çalıştığın gördüm, ne yaptıklarını sordum, asansörü yaptıklarını söylediler ancak ertesi gün asansör panosunun sökülüp götürüldüğünü duydum, davacı daha sonra asansörü başka bir firmaya tamamlattı", dediği görülmüştür.

14/02/2022 tarihli SMMM bilirkişi ...'den aldırılan bilirkişi raporunda özetle; "Davacı şirketin dava konusu işlemlerinin olduğu 2018 ve 2019 yılları ticari defterlerinin yukarıdaki tabloda görüldüğü üzere açılış ve kapanış tasdiklerinin Türk Ticaret Kanunu Hükümlerine uygun olarak yasal süreler içinde yapılmış olduğu,

Dava dosyasında bulunan, ... sayılı Bilgi belge gönderme konulu dilekçesi incelenmiş olup, davacı ...'un 12.11.2013 tarihinde ticari kazanç yönünden yıllık gelir vergisi mükellefiyeti açıldığı 31.12.2019 tarihi itibariyle mükellefiyetinin terkin olduğu,

Davacı şirketin ticari defter kayıtlarına göre davalı şirketin davacı şirkete 31.12.2019 (Mükellefiyet Terk Tarihi) tarihi itibariyle 3.200,00.-TL borç bakiyesi kayıtlı olduğu,

Taraflar arasında imzalanmış sözleşme bedeli olan toplam 48.000,00.-TL karşılığında, davacı şirket tarafından davalıya yapılan araç devri (Araç devrinin Sayın Mahkeme tarafından kabul görmesi halinde) ve senet teslimleriyle 48.000,00-TL ödemenin yapıldığı,

Davacı vekilinin dava dosyasına sunmuş olduğu beyanları ve dayanak belgeleri ve davacı şirketin ticari defter kayıtları incelenmiş olup, davacı tarafından dava konusu işin tamamlanması için ödendiği beyan edilen ödeme tutarları;

- Dayanak belgesi ve ticari defterlerde kaydı bulunan: 9.263,00.-TL

Arem Lift 08.01.2019 tarihli fatura 9.263,00.-TL

- Dayanak belgesi bulunan (fotokopi), defterlerde kaydı bulunmayan: 34.000,00.-TL

... imzalı yazı fotokopisi 1.000,00.-TL

Şen Lift Asansör Sözleşme ve Makbuz fotokopisi 33.000,00.-TL

- Dayanak belgesi bulunmayan yalnızca bedelsiz sipariş sözleşmesi bulunan: 4.000.-TL

Arem Lift 15.10.2019 tarihli üzerinde bedel yazmayan Sipariş Sözleşmesi, (davacı tarafından bedelinin 4.000,00.-TL olduğu beyan edildiği görülmüştür.)

olarak ayrı ayrı tespit edildiği ve davacının davalının sözleşme kapsamındaki edimini eksik ifa etmesi nedeniyle etmiş olabileceği zararın tutarının Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu,

Sayın Mahkeme tarafından davacının yaptığı masraflar ve uğradığı zarar için bir bedel takdir edilmesi halinde, taleple bağlılık ilkesi gereği, davacının dava dilekçesindeki 33.000,00- TL lik talebi için 01.05.2021 tarihinden itibaren uygulanacak faiz oranın yıllık %16,75 avans faizi olduğu,

Dosya kapsamında yapılan incelemeler, davacı tarafın dava dosyasına sunmuş olduğu bilgi ve belgeler üzerinden yapılmış olup, Sayın Mahkeme tarafından tespit edilmiş uyuşmazlık konuları olan "...taraflar arasındaki eser sözleşmesi kapsamında davalının edimini yerine getirip getirmediği, işi hangi oranda yaptığı ve yaptığı iş miktarı oranında ödemesi gereken bedelinin belirlenmesi, davalının eksik ve ayıplı bıraktığı kısmın tespiti" hususları uzmanlık alanımız dışında kaldığından, bu hususlarda bilirkişi kurulumuzca herhangi bir tespit ve değerlendirme yapılamadığı, bu bağlamda dava dosyasının ayrıca Makine Mühendisi bilirkişiye tevdii hususunun Mahkemenin takdirinde olduğu" rapor edilmiştir.

26/04/2022 tarihli ...'dan aldırılan bilirkişi EK raporunda özetle; "14.02.2022 tarihli bilirkişi kurulu raporumuzda belirtiğimiz üzere, davacının ticari defter kayıtlarına göre davalının davacıya 31.12.2019 (Mükellefiyet Terk Tarihi) tarihi itibariyle 3.200,00.-TL borç bakiyesi kayıtlı olduğu,

Taraflar arasında imzalanmış sözleşme bedeli olan toplam 48.000,00.-TL karşılığında, davacı şirket tarafından davalıya yapılan araç devri (Araç devrinin Sayın Mahkeme tarafından kabul görmesi halinde) ve senet teslimleriyle 48.000,00-TL ödemenin yapıldığı,

Davacı vekilinin dava dosyasına sunmuş olduğu beyanları ve dayanak belgeleri ve davacı şirketin ticari defter kayıtları incelenmiş olup, davacı tarafından dava konusu işin tamamlanması için ödendiği beyan edilen ödeme tutarları;

- Dayanak belgesi ve ticari defterlerde kaydı bulunan: 9.263,00.-TL

Arem Lift 08.01.2019 tarihli fatura 9.263,00.-TL

- Dayanak belgesi bulunan (fotokopi), defterlerde kaydı bulunmayan: 34.000,00.-TL

... imzalı yazı fotokopisi 1.000,00.-TL

Şen Lift Asansör Sözleşme ve Makbuz fotokopisi 33.000,00.-TL

- Dayanak belgesi bulunmayan yalnızca bedelsiz sipariş sözleşmesi bulunan: 4.000.-TL

Arem Lift 15.10.2019 tarihli üzerinde bedel yazmayan Sipariş Sözleşmesi, (davacı tarafından bedelinin 4.000,00.-TL olduğu beyan edildiği görülmüştür.)

olarak ayrı ayrı tespit edildiği ve davacının davalının sözleşme kapsamındaki edimini eksik ifa etmesi nedeniyle etmiş olabileceği zararın tutarının Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu,

Taraflar arasındaki eser sözleşmesi kapsamında davalının edimlerinin incelenmesinde,

Taşınmazdaki 5 duraklı yolcu asansörünün Hitit Lift Asansör Firması tarafından yapılan rayları ve kat kapılarının montaj işçiliği olarak KDV dahil 20.060,00 TL tutarında imalat yapıldığı,

Yapılan imalatın fiziki olarak asansörün komple imalatlarına oranının %35 i dolaylarında olduğu,

Taraflar arasında düzenlenen 16.07.2018 tarihli sözleşmede asansör montajı ile ilgili imalatların tamamlanmadığı,

... Firma tarafından yapılan imalatlardan sonra; sansör Kabini, Kabin kapısı, Asansör makinesi, pano, Hız regülatörü, Paraşüt tertibatı, Kabin ve Kat Butonları, Pano, Tamponlar, halatlar gibi imalatların eksik kaldığı" rapor edilmiştir.

26/04/2022 tarihli SMMM bilirkişi ...e Makine Mühendisi ...'dan aldırılan bilirkişi 2. EK raporunda özetle; "Davacı şirketin, davalı şirkete yapmış olduğu fazla ödemeden kaynaklı 31.200,00.-TL, davalı tarafından eksik yapılan imalatları tamamlatmak için 3. Şahıslara yapmış olduğu ödemelerden kaynaklı 15.063,00.-TL olmak üzere toplamda (31.200+15.063=) 46.263,00.-TL tutarında zararının olduğu hesap edildiği" rapor edilmiştir.

Bilirkişi raporları somut hadisenin gelişime uygun, denetime elverişli olduğundan hükme esas alınmıştır.

Deliller değerlendirilmiştir.

Eser sözleşmesi; yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir (TBK m. 470; mülga BK m. 355). Eser sözleşmesinde yüklenici, üstlendiği edimleri iş sahibinin haklı menfaatlerini gözeterek sadakat ve özenle ifa etmek zorundadır. Yüklenicinin özen borcundan doğan sorumluluğun belirlenmesinde benzer alandaki işleri yüklenen basiretli bir yüklenicinin göstermesi gereken mesleki ve teknik kurallara uygun davranış esas alınır. Yüklenici kararlaştırılan eseri aksine bir düzenleme yoksa kendisi veya kendi yönetimi altında başka bir kişiye yaptırabilir (TBK m. 473). Yüklenici, sözleşmede kararlaştırılan sürede işe başlamak ve bitirmek zorundadır.

Taraflar arasındaki asansör montaj sözleşmesi 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi niteliğindedir. Sözleşme kapsamında davacı iş veren, davalı ise yüklenicidir.

Eser sözleşmelerinde işin tamamlanarak teslim edildiğinin ispatının yüklenicide, iş bedelinin ödendiğinin ispatının ise iş sahibinde olduğu, faturanın tek başına işin yapıldığını yahut teslim olgusunun gerçekleştiğinin kanıtlamaya yeterli olmadığı, yüklenicinin iş bedeline hak kazanabilmesi için eser sözleşme ve ekleri ile fen ve tekniğine uygun olarak tamamlayıp iş sahibine teslim ettiğini ayrıca kanıtlaması gerektiği bilinmektedir.

Dava konusu uyuşmazlığın, taraflar arasında yapılan 16/07/2018 tarihli ve yazılı eser sözleşmesine dayalı asansör montaj işine ilişkin olarak davacı tarafından işin bedelinin davalı yükleniciye ödenip ödenmediği, davalının edimini sözleşmeye uygun olarak yerine getirip getirmediği, davalı edimini yerine getirmemiş ise davacının işi kime ve kaça tamamlattığı, tarafların sözleşme koşullarına göre birbirlerinden alacaklı olup olmadıkları, alacaklı ise alacağın varlığı ve miktarı noktalarında toplanmıştır.

Somut olay incelendiğinde, taraflar arasında yukarıda belirtilen sözleşme ile davacının inşa ettiği binanın asansör montaj işinin davalı tarafça üstlenildiği, davalı yüklenicinin üzerine düşen işi yerine getirmediğinden davacının eksik kalan işleri 3.şahıslara tamamlattığı hususlarının dosyadaki delillerle belirlendiği, mahkememizce de itibar edilen bilirkişi raporlarına göre davacının sözleşme kapsamında davalıya 31.200,00-TL fazla ödeme yaptığı, ayrıca davalı tarafından eksik bırakılan işlerin tamamlatılması için 3. Şahıslara 15.063,00TL daha ödeme yaptığı anlaşılmıştır.

Dosya içerisinde toplanan deliller, icra dosyası, ticari defter kayıtları, bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriğine göre, Davacının davalıdan bilirkişi heyeti tarafından hesaplanan sözleşmeden kaynaklı 46.263,00-TL alacağı bulunduğu anlaşılmakla davanın kabulüne, yargılama giderlerinin davalıdan tahsiline dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır