Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/40 K.2022/704

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/40 Esas - 2022/704 T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/40

KARAR NO : 2022/704

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

HAKİM :... KATİP ...

DAVACI ...

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 17/01/2022

KARAR TARİHİ : 16/09/2022

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 28/09/2022

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı Kurumun bazı hizmetlerin yürütülmesi için ihale yoluyla hizmet alımları yaptığını, davalı firma ile hizmet alım sözleşmesi düzenlendiğini, bu kapsamda yüklenici nezdinde işçi olarak çalışmaya başlayan ... tarafından işe iade talebiyle açılan davada, ... 22.İş Mahkemesinin 06.12.2018 tarih, 2018/193E ve 2018/716K. Sayılı kararıyla “davanın kabulüne" karar verildiğini, karar aleyhine istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine ...

Bölge Adliye Mahkemesi 9.Hukuk Dairesi'nin "istinaf başvurusunun esastan reddine" karar verildiğini, vekâlet ücretinin davacı tarafından ...14.İcra Müdürlüğünün 2019/8299 Esas sayılı icra dosyasıyla ilamlı icra takibine konulması üzerine,

icra dosyasına müvekkili kurum tarafından 2.970,79 TL ödeme yapıldığını, dava dışı işçi vekilinin talebi üzerine ilamdan kaynaklanan işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre olmak üzere toplam 30.310,96 TL dava dışı işçiye ödeme yapıldığını, dolayısıyla toplamda 33.281,75 TL dava dışı işçi ...'e ödeme yapıldığını, söz konusu tutarın dava dışı işçiyi çalıştıran davalı firmadan sorumluğu oranında müvekkili Kurum hesabına yatırması istenmesine rağmen firma tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını,

davalı yüklenicinin bu personelin işvereni olup kanuni tüm yükümlülükleri yerine getirmekle yükümlü olması nedeniyle ödenen tutarın davalı şirketle rücu edilmesi zorunluluğunun hâsıl olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulü ile 33.281,75 TL alacağının ödeme tarihlerinden itibaren hesaplanacak avans faiziyle birlikte davalı şirketin sorumluluğu nispetinde davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı davaya cevap vermemiştir.

HUKUKİNİTELENDİRME - GEREKÇE

Dava, davacının hizmet alım sözleşmelerine istinaden davalı yanında çalışan dava dışı işçiye işçilik alacaklarından kaynaklı yaptığı ödemelerin davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

...14. İcra Müdürlüğünün 2019/8299 takip sayılı dosyası, ... 22 İş Mahkemesinin 2018/193 esas sayılı dosyası, dava dışı işçinin SGK kayıtları, taraflar arasındaki sözleşme, müzekkere cevapları, ödeme belgeleri, bilirkişi raporu ile getirtilmesi gerekli tüm evraklar dosyaya celp edilmiştir.

Davacı ile davalı şirket arasında yapılan hizmet alım sözleşmesinde istinaden çalışan dava dışı işçi ...'in davacı ve davalıya karşı açtığı dava sonucunda; ... 22. İş Mahkemesinin 2018/193 esas, 2018/716 karar sayılı 06/12/2018 tarihli kararı ile dava dışı işçinin açtığı işe iade davasının kabulüne, işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücreti ödenmesine karar verildiği, ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin 2019/1062E.-2019/991 K. sayılı ve 30/04/2019 karar tarihli kararıyla hükmün onararak kesinleştiği anlaşılmıştır.

Dava dışı işçi ... tarafından başlatılan ...14. İcra Müdürlüğünün 2019/8299 esas sayılı dosyası incelendiğinde, dava dışı işçi tarafından davacı ve davalı aleyhine başlatılan ilamlı icrada işlemiş faizleriyle birlikte toplam 2.430,95-TL'nin tahsili için 08/07/2019 tarihinde takibe girişildiği, davacı tarafından icra dosyasına 25/07/2019 tarihinde 2.970,79-TL ve dava dışı işçinin hesabına eft yoluyla 09/03/2020 tarihinde 30.310,96-TL olmak üzere toplam 33.281,75-TL ödemede bulunulduğu anlaşılmıştır.

Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarında belirtildiği üzere, Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir.

İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve fer'ilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Kıdem tazminatı da dahil olmak üzere ödenen işçilik alacakları ve fer'ilerinden dolayı sözleşme, genel ve teknik şartname ile ek diğer belgelere göre asıl işveren davacının sorumlu olacağının kararlaştırılmaması halinde davalıların ödenen bu alacağın tamamından kendi dönemleri ile sınırlı sorumlu olacağı kabul edilmektedir.

Taraflar arasında imzalanmış olan sözleşme ve eki belgelerinde bu yönde bir hüküm bulunmadığından alt işverenlerin ödenen tazminat ve fer'ilerin tamamından kendi dönemleri ile sınırlı olarak sorumlu oldukları anlaşılmaktadır. (bkz. Aynı yönde Yargıtay 23. HD.'nin 2019/764 esas, 2020/923 karar sayılı ve 12/02/2020 tarihli ilamı)

Mahkememizce dosya üzerinden bilirkişi raporu alınmıştır.

07/06/2022 tarihli Hesap Bilirkişi Yasemin Karakurt Dinçer'den aldırılan bilirkişi raporunda özetle; "İşe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücretinin tamamından son alt işveren olan ... Güvenlik şirketinin sorumlu olduğu, davacı asıl işverenin dava dışı işçiye mahkeme ilamı doğrultusunda ödediği asıl alacak yanında fer'i nitelikte olan harç, faiz, yargılama gideri, vekalet ücreti, icra masraflarının da alt işveren olan davalı tarafa rücu edilebileceği, davacı tarafından harç, yargılama gideri, mahkeme vekalet ücreti, işlemiş faiz ve icra masraflarından oluşan fer'i alacaklara ilişkin 25.07.2019 tarihinde 2.970,79-TL ödeme yapıldığı hesaplanmıştır. Buna göre;

1- Davacının dava dışı işçi için ödediği ve talep ettiği 33.281.75.-TL miktardan davalı ... Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'den talep edebileceği toplam tutarın 33.281,75.-TL olduğu,

2- Mahkemece davalı ... Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nin yarı yarıya sorumlu olacağının kabulü halinde yarı yarıya sorumluluk tutarının 16.640,87.-TL olduğu,

3- Mahkemenin kabulüne göre belirlenen tutara ödeme tarihlerinden (25.07.2019 tarihinde 2.970,79.-TL ve 09.03.2020 tarihinde 30.310,96.-TL) itibaren faiz yürütülebileceği" rapor edilmiştir.

Yukarıda belirtilen olgular ve tüm dosya kapsamı incelendiğinde, dava dışı işçinin eldeki davadaki taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesine istinaden davalı yanında çalıştığı, bu çalışması sırasında davalı tarafından işten çıkarılması nedeniyle açılan işe iade davası neticesi yapılan ilamlı icra takibi sonrası davacı tarafından ödemede bulunulduğu, yukarıda belirtilen Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatları gereğince işçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarına dahil olması,

işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulünün gerektiği, yargısal denetime elverişli olarak hazırlanan bilirkişi raporuna mahkememizce itibar edildiği, davacının ödediği tüm bedeli bu esaslara göre davalıdan rücuen tazmini talebinin yerinde olduğu,

ödeme tarihleri itibarıyla davalının temerrüde düştüğü, taraflar tacir olduğundan bu tarihten itibaren tespit edilen tutarlara avans faizi yürütülmesi gerektiği anlaşıldığından davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.