Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/45 K.2023/332

... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO

2023/45 Esas

KARAR NO : 2023/332

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI

... - ......

DAVALI : HASIMSIZ

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 17/01/2023

KARAR TARİHİ : 08/06/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 08/06/2023

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin ... Mobilya Aks. San. Ve Tic. Ltd. Şti. alacağına karşılık aldığı ve hamili bulunduğu. Keşidecisi ...Büro Mobilyaları Dekarasyon İml. İnş. İth. İhr. Paz. Nak. Tic. Ltd. Şti. olan, Lehtarı Yapsan Ticaret .... olan ve ciranta ... Aksesuar Tanıt. Dağ. Ve Paz. Tic. Ltd. Şti.'den almış olduğu emre yazılı ... Bankası’na ait, Çek no: 4501204, IBAN no: ...

30.11.2022 keşide tarihli 43.000,00-TL bedelli, Keşide yeri ... olan çek, müvekkilinin yedinde bulunduğu sırada, işbu çek yanlışlıkla ve istenilmeksizin kayıp edilmiş olduğundan tahsilatının mümkün olmadığını, bu durumun müvekkilinin mağduriyetine sebep olduğunu, çekin kayıp edilmiş olması nedeni ile davacı müvekkilinin çeke konu alacağını keşideciden tahsil edemediğini, çek bedelinin talep edilebilmesi bakımından söz konusu çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

HUKUKİNİTELENDİRME - GEREKÇE

06/02/2023-14/02/2023-22/02/2023 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde yapılan ilan ve gazete asılları, çekin ibraz edilmediğine ilişkin banka cevabı ve diğer belgeler dosyada mevcuttur. Dava, TK m. 818/1-s bendi göndermesi ile aynı Kanunu' nun 757. ve devamı maddeleri gereğince açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır. Kıymetli evrak iptali veya çek iptali davalarında amaç; kıymetli evrakı ibraz mecburiyetinde olan ve çekin zilyetliğini kaybetmesi nedeniyle bu zorunluluğu yerine getiremeyen lehtar veya hamile, hakkının mevcudiyetini kanıtlamak bakımından bir imkan sunmak ve çeki ibraz edememekten dolayı alacak hakkını kullanmaktan mahrum kalmasını önlemektir.

6102 sayılı TTK 757 madde hükmünde kıymetli evrakın iptali ve önleyici önlemler konusunda düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemede iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesi'nden muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebilir. Mahkeme, ödemeyi men eden kararında ayrıca muhataba vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdii etmeye izin verir ve tevdii yerini gösterir. TTK.

758 madde hükmünde yapılan düzenleme uyarınca poliçeyi eline geçiren kişinin bilinmesi durumunda mahkeme dilekçe sahibine iade davası açması için uygun bir süre verir. Verilen süre içinde dava açılmazsa mahkeme muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır. TTK 759 madde hükmünde yapılan düzenleme uyarınca, poliçeyi eline geçiren kişinin bilinmemesi halinde poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir.

Kıymetli evrakın iptali isteminde bulunan kişi poliçe elindeyken ziyaa uğradığını inandırıcı delillerle ispatlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. Poliçe ile ilgili yapılan bu düzenlemeler TTK 818/1.fıkra (s) bendinde yapılan düzenleme uyarınca çek hakkında ve TTK m 778/1 fıkra (ı) bendi uyarınca bono hakkında da uygulanır.

Kıymetli evrak iptali veya çekin zayii edilmesi nedeniyle iptalini talep etme hakkı TTK 757 madde hükmünde yapılan açık düzenleme uyarınca kıymetli evrak (bono, poliçe, çek) elinden çıkan kişi yani yetkili hamil bu davayı açma hakkına sahiptir.

Toplanan deliller, yapılan ilanlar ve tüm dosya içeriği incelendiğinde; kıymetli evrakın zayii nedeniyle açılan iptal davasında kanunda öngörülen şekilde ticaret sicil gazetesinde gerekli ilanların yapıldığı ve yasal süre içerisinde çekle ilgili herhangi bir hak iddiasının yapılmadığı, mahkememize müracaat edenin olmadığı, çekin keşidecisine başvuru yapılmadığı anlaşıldığından davanın kabulüne, dava konusu çekin zayi nedeniyle iptaline dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · ✍e-imzalıdır Hakim ... · ✍e-imzalıdır