Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/908 K.2024/356

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/908 Esas - 2024/356 T. C.

ANKARA

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR

ESAS NO : 2023/908

KARAR NO : 2024/356

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 28/12/2023

KARAR TARİHİ : 13/06/2024

GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİHİ : 24/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. A... ... ... un davalı şirkette iş akdiyle çalıştığını, iş akdinin feshedilmesi sebebiyle ... İş Mahkemesinde açtığı davanın aynı mahkemenin 01/08/2018 tarih ve 2017/577 esas 2018/588 karar sayılı ilamı ile hükme bağlanıp kesinleştiğini, dava dışı işçi tarafından ... İş Mahkemesinin 2017/577 Esas 2018/588 Karar sayılı ilamı gereğince ... İcra Müdürlüğünün 2019/884-1665 sayılı icra dosyalarına ilişkin 76.483,50 TL ödeme yapıldığını, ...

7. Asliye Ticaret Mahkemesinde açılan rüucen tazminat davasında davalı şirketin hizmet süresinin bulunduğunun tespit edildiğini, bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100,00 TL alacağın ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Enerler Nakliye Madencilik Turizm İnşaat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'ne usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen davaya ilişkin cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

Mahkememizce İş Mevzuatından Kaynaklı Nitelikli Hesaplamalar alanında uzman bilirkişi Kaan DİNÇ'ten 15/04/2024 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.

Dava, davacının da taraf olduğu hizmet alım sözleşmesine istinaden davalı yanında çalıştığı ileri sürülen dava dışı işçiye işçilik alacaklarından kaynaklı yapılan ödemelerin davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Hizmet alım sözleşmesi, ödeme belgeleri, ... İş Mahkemesinin 2017/577 esas sayılı dosyası, ... İcra Dairesinin 2019/1655 ve 2019/884 esas sayılı dosyaları ile getirtilmesi gerekli tüm belgeler dosyaya celp edilmiştir.

Dava dışı işçi Özür Savrum'un SGK kayıtlarına göre, 15/12/2019-12/06/2010 tarihleri arasında hizmet alım sözleşmesine bağlı olarak davalı yanında 179 gün çalışmasının bulunduğu bulunduğu anlaşılmıştır.

Dava dışı işçinin açmış olduğu ... İş Mahkemesinin 2017/577 esas sayılı dava dosyası incelendiğinde, Davacısının Özgür Savrum ile davalıların Karaca Temizlik Turizm Tekstil Kağıtçılık Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi ve EÜAŞ olduğu, mahkemece yapılan yargılama sonuncunda; ''Davalı Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü'nce yapılan feshin geçersizliğinin TESPİTİNE ve davacının Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü'ndeki İŞİNE İADESİNE,

Kararın kesinleştiğinin tebliğ edildiği tarihten itibaren 10 işgünü içinde, davacı işçinin işe başlamak için işverene başvurmaması halinde feshin geçerli sayılacağına,

Kararın kesinleşmesinin tebliğinden itibaren 10 işgünü içinde, davacı işçinin başvurusuna rağmen, 1 ay içinde davalı işverence işe başlatılmaması halinde, davalılar Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü ve Karaca Temizlik Turizm Tekstil Kağıt San.ve Tic.Ltd.Şti.'nin müştereken ve Müteselsilen sorumlu olması kaydıyla, ödenmesi gereken tazminat miktarının, davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 5 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,

Davacı işçinin, işe iadesi için işverene süresi içinde müracatı halinde, davalılar Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü ve Karaca Temizlik Turizm Tekstil Kağıt San.ve Tic.Ltd.Şti.'nin müştereken ve müteselsilen sorumlu olması kaydıyla, hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aylık ücret ve diğer haklarının davacıya ödenmesi gerektiğinin TESPİTİNE,

Davacı işçinin işe başlatılması halinde peşin olarak ödenen ihbar ve kıdem tazminatının boşta geçen süre ücretinden MAHSUBUNA,...” şeklinde karar verildiği, verilen kararın istinaf edilmesi üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin 30/11/2018 tarih ve 2018/2501-1754 sayılı kararı ile davalılar vekillerinin istinaf istemlerinin Yargıtay'da temyiz yolu açık olmak üzere reddedildiği, kararın temyizi sonrası Yargıtay 22. Hukuk Dairesi'nin 24/01/2019 tarih ve 2019/652 esas, 2019/1945 sayılı kararı ile temyiz isteminin reddine karar verilerek kararın kesinleştiği tespit edilmiştir.

... İcra Müdürlüğünün 2019/1655 takip sayılı icra dosyasının incelenmesinde: Özgür Savrum vekili tarafından ...

İcra Müdürlüğünün 2019/1665 takip sayılı dosyasında Elektrik Üretim A.Ş. aleyhine başlatılan ilamsız icra takibinde 30.223,76-TL net Kıdem tazminatı ve 310,52 TL işlemiş faizi ile toplam 30.544,28 TL, 8.676,00-TL net İhbar tazminatı ve 32,09 TL işlemiş faizi ile toplam 8.708,09 TL, 9.568,96 TL Net Boşta geçen süre ücreti ve 98,31 TL işlemiş faizi ile toplam 9.667,27 TL ,21.348,60 TL Net İşe başlatmama tazminatı ve 78,96 TL işlemiş faizi ile birlikte 21.427,56 TL olmak üzere toplam 70.337,20 TL'nin ödenmesinin talep edildiği,

icra dosyası vekalet ücreti, işlemiş faiz, masraf ve harçlar ile birlikte toplam 73.191,96 TL'nin davacı tarafından 19.06.2019 tarihinde icra dosyasına ödendiği tespit edilmiştir.

... İcra Müdürlüğünün 2019/884 takip sayılı icra dosyasının incelenmesinde: Özgür Savrum vekili tarafından ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/884 takip sayılı dosyasında Elektrik Üretim A.Ş. Aleyhine yukarıda belirtilen ilama dayalı olarak başlatılan ilamlı icra takibinde 2.180,00-TL ilam vekalet ücreti, 402,80 TL yargılama gideri ve 56,04 işlemiş faiz olmak üzere toplam 2.638,84 TL'nin ödenmesinin talep edildiği, icra dosyası vekalet ücreti, işlemiş faiz, masraf ve harçlar ile birlikte toplam 8.353,28 TL'nin davacı tarafından 22.03.2017 tarihinde icra dosyasına ödendiği tespit edilmiştir.

Davadaki uyuşmazlığa esas olmak üzere Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 7.3.2022 tarih, 2021/2019 esas ve 2022/1183 karar sayılı ilamında; ''Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.'' ...Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.

İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.''

Mahkememizce dosya üzerinden bilirkişi raporu aldırılmış olup, 15/04/2024 tarihli rapora göre; Mahkemece verilen hesaplama yapma görevi çerçevesinde; dava dosyasında yer alan dilekçeler, dava dışı işçiye ikame edilen İş Mahkemesi davasına ilişkin evraklar ve icra takip dosyalarına ait evraklar, dava dışı işçiye ait SGK Hizmet Dökümü, Taraflar ile yapılan Hizmet Alım Sözleşmeleri ve ekleri ile diğer ilgili tüm dokümanların incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucunda, nihai takdiri Mahkemeye ait olmak üzere davacı alt işverenin, dava dışı işçiye icra yoluyla ödediği tutarları kapsamında davalı alt işveren Enerler Nakliye Madencilik Turizm İnşaat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nden 3.215,76-TL rücu edebileceği, ödeme tarihinin 19.06.2019 olduğu sonucuna ulaşıldığı rapor ve beyan edilmiştir.

Deliller değerlendirilmiştir.

Yukarıda belirtilen olgular ve tüm dosya kapsamı incelendiğinde, dava dışı işçinin eldeki davadaki taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesine istinaden davalı yanında çalıştığı, yukarıda belirtilen iş mahkemesi dosyası ve başlatılan icra takipleri neticesi davacı tarafından dava dışı işçi adına ödemelerde bulunulduğu, yine yukarıda belirtilen Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatları gereğince işçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarına dahil olması,

işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacının dava dışı işçiye ödenen tutarı davalıdan rücu edebileceği, yukarıda belirtilen ve istikrar bulmuş Yargıtay içtihatlarına uygun ve yargısal denetime elverişli bilirkişi raporu ile yapılan hesaplama sonucunda dava dışı işçinin ödenen kıdem tazminatı ve ferileri sebebiyle davalı yanında çalıştığı hizmet süresi nazara alınarak davalının sorumluğunun belirlendiği, bu hesaplamaya göre davacı vekilinin ıslah dilekçesini sunduğu,

bunun dışında ihbar tazminatı, boşta geçen süre ücreti ve işe başlatmama tazminatı ile bunların ferilerinden davalının son alt işveren olmadığından sorumlu olmadığı, işçiye yapılan ödeme tarihi itibarıyla davalı hakkında temerrüt olgusunun oluştuğu, taraflar tacir olduğundan ödeme tarihinden itibaren avans faizi yürütülmesi gerektiği anlaşıldığından talep gibi davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.