Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/659 K.2021/639

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO

2018/659 Esas

KARAR NO : 2021/639

DAVA : Alacak

DAVA TARİHİ : 23/10/2018

KARAR TARİHİ : 25/11/2021

Mahkememizde görülmekte olan asıl dava itirazın iptali, birleşen dava alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacının Ankara ... Müdürlüğüne ... esas sayılı ilamsız icra dosyası ile davalı aleyhine 427.320,08 TL asıl alacağın tahsili talebi ile icra takibine geçtiğini, borcun sebebi olarak davalı müteahhit ile davacı taşeron arasında 12.05.2014 tarihinde imzalanan ... ... ...

Projesi Kaba İnşaat İşleri sözleşmesinin 28.1 maddesi uyarınca kesilen nakit teminatların iadesinin gösterildiğini, davalının borca itirazının iptali gerektiğini, davacı tarafından taşeron sıfatıyla sözleşme konusu işin tamamlanarak teslim edildiğini, taşeron sözleşmesinin nakit teminat kesintilerinin iadesini düzenleyen 28.1 maddesine göre sözleşmenin 13.1 maddesi uyarınca ara hakedişlerden yapılan net %5 oranında nakit teminat kesintilerinin toplam tutarının sözleşme bedelinin %50'sine ulaştığında yarısının taşerona iade edileceğinin kararlaştırıldığını, davacının alacağını yazı ile talep ettiğini alamadığını,

davacı taşeronun işi sözleşme şartlarına uygun olarak tamamlayıp tüm ara hakedişleri imzaladığını, itirazlar ve taleplerin yapıldığını ve geçici kabul aşamasına gelindiğini, 31.12.2015'de yapım işleri geçici kabul tutanağı imzalandığını, tutanakta işin sözleşme ve eklerine uygun olduğunu ve geçici kabule %97 seviyesi ile hazır olduğu,

eksik kusur ve arızaların bulunmadığı tespitinin yapıldığını, davacının %3 oranında tespit edilen eksiklikleri tamamlayarak 02.07.2016 tarihli yazı ile davalıya bildirdiğini, davalı tarafından kesin hesap işlemlerine başlanmadığını, sözleşmenin 28.1 maddesindeki nakit teminat iadesi için gerekli olan tüm şartların yerine getirildiğini belirterek davalının Ankara ...

Müdürlüğüne ... esas sayılı ilamsız takibe itirazın iptaline, takibin devamına ve %20 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Taraflar arasında akdedilen 12.05.2014 tarihli sözleşmenin teminatlar başlıklı 27. maddesi kapsamında davacının davalıya sözleşme bedeli olan 9.224.685,64 TL + KDV'nin %10'u kadar banka kesin teminat mektubu verilmesi gerektiği, ancak davacının sözleşmenin %10'u tutarında teminat mektubu ibraz edemeyeceğini beyan etmesi üzerine davalı tarafından sözleşmenin kurulmasından bir gün sonra ek bir sözleşme ile ana sözleşmenin 27. maddesinin revize edilmesi yoluna gidildiği,

bu kapsamda sözleşmenin 13.1 maddesi uyarınca hakedişlerden kesilen teminatın nakit teminat değil kesin teminat niteliğinde olduğundan davacının teminat iadesi şartlarının oluştuğuna ilişkin iddiasının hatalı olduğunu, sözleşmenin kesin teminat iadesi başlıklı 28.2. maddesinde kesin teminatın iadesi şartlarının açıkça belirlendiğini, davacının geçici kabul sonrası sözleşme gereğince vermesi gereken teminatın %50'sini iade almış olduğu,

geçici kabul işlemlerinden sonra kesin teminatı iadesi gereken kısmının teminat mektuplarının süresi uzatılmayarak davacıya iade edildiğini, kesin kabul yapılmadığı göz önüne alınarak davacının davalı şirkete sözleşme gereğince vermesi gereken teminatın %40'ının ve garanti süresi dolmamış olduğundan %10'luk kısmının iadesine imkan bulunmadığı,

kesin kabul işlemlerinin yapılması için davacının bu güne kadar davalıya herhangi bir başvurusunun bulunmadığını, teminat iade şartları oluşmadığı gibi davacının işi gereği gibi ifa edememesinden kaynaklı olarak davalının davacıdan alacaklı olduğunu belirterek davanın reddine ve %20 kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA. Davacı vekili Ankara ... Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dava dilekçesinde özetle. Davalı müteahhit şirketin ... İnş. Turz. Tic adına yapmakta olduğu inşaat işinin bir kısmının konvansiyonel kalıp betonarme işlerini taşeron olarak davacı şirkete yaptırdığını, bu iş için taraflar arasında 12.05.2014 tarihinde ... ... ...

Projesi Kaba İnşaat İşleri sözleşmesi imzalarak davacı tarafından sözleşme konusu işin tamamlanıp teslim edildiğini, davacının sözleşme şartlarına uygun olarak işi tamamladığını, tüm ara hakedişlerin imzalandığını, itirazların ve taleplerin yapıldığını, geçici kabul aşamasına gelindiğini, 31.12.2015'de yapım işleri geçici kabul tutanağı imzalandığını, tutanakta işin sözleşme ve eklerine uygun olduğunu ve geçici kabule %97 seviyesi ile hazır olduğu,

eksik kusur ve arızaların bulunmadığı tespitinin yapıldığını, davacının %3 oranında tespit edilen eksiklikleri tamamlayarak 02.07.2016 tarihli yazı ile davalıya bildirdiğini, davalı tarafından kesin hesap işlemlerine başlanmadığını, sözleşmenin 28.1 maddesindeki nakit teminat iadesi için gerekli olan tüm şartların yerine getirildiğini, davacının Ankara ...numaralı ihtarnamesine konu 16.000,00 TL cari hesap alacağının bulunduğunu, 13.05.2014 tarihli ek sözleşmenin 1A maddesine göre kule vinç kira alacağı 183.300,00 TL + KDV alacaklarının mevcut olduğunu,

taşeron sözleşmesi eki teknik şartname uygulama 1-12 maddesinde köşelerde pah çıtası kullanılacağı ve malzemelerin davalı tarafça karşılayacağının belirtildiği, davacının faturalar ile ödediği 31.602,00 TL + KDV üçgen pah çıtası bedelini 29.05.2014 tarihli yazı ile talep ettiği bu alacağın ödenmediğini, proje değişikliğinden dolayı 261.264,13 TL fiyat farkı alacaklarının da ödenmediğini, davalı ile işin devamı süresince ödeneceği tutanak altına alınıp ödenmeyen alacak kalemleri toplamının 10.876,31 TL olduğunu, taşeron sözleşmesine aykırı kesintiler yapıldığını,

toplam 287.190,74 TL tutarında hakedişlerden yapılan ve itiraz edildiği halde ödenmeyen alacakları bulunduğunu, sözleşmede davacıya ait hatalı imalatların bildirilerek verilecek sürede yapmadığı takdirde nam ve hesabına yatırılması hususu belirtilmesine rağmen davalının herhangi bir bildirim yapmadığı halde işin eksik veya kusurlu olduğu gerekçesi ile itirazlara rağmen kesinti yaptığını belirterek toplam 790.233,18 TL taşeron sözleşmesinden doğan kesin hesap alacağının ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

BİRLEŞEN DAVAYA CEVAP. Davalı vekili Ankara ... Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı davaya cevap dilekçesinde özetle.

Bu güne kadar kesin hakedişin düzenlenmemesinin davacının üzerine düşen yükümlülüklerine yerine getirmemesinden kaynaklandığını, sözleşmenin 13. Maddesinde ara hakedişlerin ve kesin hakedişin düzenlenmesinin ayrıntılı olarak tariflendiğini, hakediş raporunu imzalamaktan imtina eden ve davalıya sunmayan davacının davalıya kusur izafet etmesinin mümkün olmadığını, taraflar arasındaki sözleşmelere göre davalının ilgili kule vincin kirasını ödeme yükümlülüğü bulunmadığı gibi davacının kullandığı ekipmanların bedelini ödemekle yükümlü olduğu,

pah çıtalarına ilişkin ödeme yükümlülüğünün de davacıdan olduğunu, fiyat farkı talebinin mümkün olmadığının sözleşme hükümlerinden düzenlendiğini, davacı yanca ilave işler kapsamında bir takım tutanaklar tutulmuşsa da davalının herhangi bir yükümlülük altına girmediğini, yapılan kesintilerin sözleşmenin 7. maddesinin 20. bendi hükmü dikkate alınarak yapıldığını, 11. maddenin 5. bendi kapsamında itiraz yapıldığına ilişkin bir delil sunulmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraf deliller toplanmış, Ankara ... Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası temin edilerek dosya kapsamına alınmış incelenmesinde alacaklı ... Turizm İnş.San.ve Tic. A.Ş borçlu .... hakkında ... ... ... Projesi Kaba İnşaat Sözleşmesinin 28.1 maddesi uyarınca kesilen nakit teminatların iadesi talebine dayalı olarak 427.320,08 TL alacak talebi ile ilamsız takip başlatıldığı, borçlunun itirazı üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat ile mali müşavir bilirkişi tarafından davalı yanın ticari defter kayıt ve belgelerinin incelenerek rapor düzenlenmiş, tüm dosya kapsamı ile davacı yanın ticari defter kayıt ve belgelerinin inşaat mühendisi ve mali müşavir bilirkişiler tarafından incelenmesi neticesinde düzenlenen kök ve ek raporlarda özetle; "davacı şirketin kayıtlarında davalı tarafından davacı hakedişlerinden toplam 507.444,17 TL kesinti yapıldığı, bu kesintilerden 80.120,10 TL'lik kısmının 24.10.2014 tarihinde iade edildiği,

davacının davalıdan 31.12.2016 tarihi itibariyle 437.320,07 TL teminat alacak kaydının bulunduğunun tespit edildiği, taşeron sözleşmesinin 13.1 maddesindeki düzenlemeye göre ara hakedişlerden %5'lik nakit teminat kesintileri yapılacağının kararlaştırıldığı, aynı sözleşmenin 28.1 maddesinde hakedişlerden yapılan %5'lik nakit teminat kesintisinin iade koşullarının düzenlendiği, 31.12.2015 tarihli ve 18 nolu ara hakediş raporunda davacıdan kesilen nakit teminat toplamanın 427.320,07 TL olduğu, geçici kabul tutanağının 31.12.2015 tarihinde onaylandığı,

her ne kadar geçici kabul komisyonu tarafından tespiti yapılan 3 maddede belirtilen eksik ve tamiratların giderilmesi için 31.01.2016 tarihine süre verilmiş ise de bu eksiklerin ve tamiratların giderilmesi beklenmeden geçici kabul tutanağının onaylandığı, Gölbaşı SGM'nin 09.12.2016 tarihli yazısında prim hizmet belgeleri açısından herhangi bir borcun bulunmadığının bildirildiği, Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı İnternet Vergi Dairesi yazısında 29.11.2017 itibariyle davacının vadesi geçmiş borcunun bulunmadığının bildirildiği,

sözleşmenin teminatlar başlıklı 27. maddesi dikkate alındığında davacı tarafından davalıya verilmesi gereken teminat mektubu tutarının 922.246,85 TL olduğu, 13.05.2014 tarihli ek sözleşmenin 1/b maddesindeki düzenlemeye bakıldığında kesin teminat mektubu tutarı dışında kalan 422.246,85 TL'lik kısmının hakedişlerden %5 oranında nakit kesin teminat kesintisi adı altında kesinti yapılıp yapılmayacağının takdirinin mahkemeye ait olduğunu, toplam 18 adet hakedişten kesilen nakit teminatın toplam tutarının 427.320,07 TL olarak hesaplandığı,

18 nolu hakediş raporuna göre toplam imalat tutarının sözleşme bedelinin %50'sini geçmesi nedeniyle toplam nakit teminat kesinti tutarının yarısı olan 213.660,03 TL'nin iade edilmesi gerekeceği, davacı ticari defter kayıtlarına göre 31.08.2016 itibari ile 14.252,40 TL alacak kaydının bulunduğu, sözleşmenin 7.31 maddesinde yer alan kule vincin temini yanı sıra kule vinç operatörü ile ilgili tüm masraf ve sorumluluklar taşerona aittir düzenlemesinin bulunduğu, sözleşme eki teknik şartnamenin 1.12 maddesine bakıldığında pah elemanlarının temin edilmesi sorumluluğunun müteahhide ait olduğu,

faturalara konu edilen pah çıta bedelleri toplamı 31.602,00 TL'nin 2014 ve 2015 yılları mahalli serbest piyasa raiçlerinin uygun ve makul olduğu, 18 hakediş raporu içeriğine yönelik davacı yanın ihtirazi kaydının bulunmadığı, sözleşmenin ekleri başlıklı 43. maddesinde ek 26'da belirtilen Bayındırlık ve İskan Bakanlığının konu ile ilgili şartnameleri ve kurallarının bu sözleşmenin tabii ekleri olarak kabul edildiği,

sözleşmenin doğal eki sayılan yapım işleri genel şartnamesinin 40. Maddesindeki düzenleme dikkate alındığında davacının hakediş raporlarına itirazi kayıt konulmaması nedeniyle fiyat farkı ön görmeyen hakedişlerin olduğu gibi kabul edip edilmeyeceğinin takdirinin mahkemeye ait olduğunu, bunun yanında sözleşmenin 17. Maddesinde fiyat farkı talebinde bulunulmayacağı düzenlemesinin bulunduğu, taraflar arasında tutanak altına alınıp davacıya ödenmeyen iş bedeline dair alacak miktarının 9.537,30 TL olarak hesap edildiği,

tutanaklar ve itiraz dilekçeleri mevcut olan 11,13,14,16 ve 18 nolu hakedişlerde yazılı uyarı yapılmaksızın yapılan kesintiler esas alınarak haksız kesinti toplam bedelinin 117,45 TL olarak hesap edildiği" ifade edilmiştir.

Asıl dava, taşeron sözleşmesi kapsamında yapılan nakit teminat kesintisinin iadesine ilişkin ilamsız takibe itirazın iptali talebi bileşen dava ise taşeron sözleşmesinden kaynaklanan kesin hesap alacağının tahsili talebine ilişkindir.

Davacı taşeron ile davalı yüklenici arasında ... ... Projesi Konvansiyonel Kalıp Betonarme İşlerine ilişkin 12.05.2014 tarihli sözleşme imzalandığı, sözleşme gereğince 18 adet hakediş tutanağı düzenlendiği ve işin geçici kabulünün 31.12.2015 tarihinde yapılmış olduğu anlaşılmıştır.

Asıl davada davacı yan, taraflar arasında imzalanan 12.05.2014 tarihli sözleşmesinin 13.1 maddesi gereğince ara hakedişlerden yapılan %5 nakit teminat kesintilerinin sözleşmenin 28.1 maddesi gereğince iadesi gerektiği iddiası ile ilamsız takibe konu etmiş, davalı yan ise taraflar arasında imzalanan 13.05.2014 tarihli ek sözleşmenin 1-b maddesi ile 12.05.2014 tarihli sözleşmenin 28.2 maddesi kapsamında kesin teminatın iadesi koşullarının oluşmadığını savunmuştur.

Taraflar arasında düzenlenen 12.05.2014 tarihli ... ... ...

Projesi Kaba İnşaat İşleri Sözleşmesinin 13.1 maddesinde müteahhidin aylık hakediş tutarı üzerinden %5'lik teminat kesintisi yapılacağı, sözleşmenin 27. maddesinde sözleşme bedelinin %10'una karşılık gelen tutarda kesin teminat mektubunun müteahhide verileceğinin ön görüldüğü, sözleşmenin 28.1 maddesinde aylık hakedişlerden kesilen nakit teminat kesintisinin hakediş toplam tutarının sözleşme bedelinin %50'sine ulaşması halinde yarısının iade edileceği maddeler halinde belirtilen diğer hususların yerine getirilmesi halinde kalan yarısının iade edileceğinin düzenlendiği,

kesin teminat iadesine ilişkin 28.2 maddede müteahhidin zarar riskinin olmaması halinde kesin teminatın %50'sinin geçici kabul sonunda, %40'ının kesin kabulden sonra ve kalan %10'unun ise garanti süresi tamamlandıktan sonra iade edileceğinin düzenlendiği,

taraflar arasında imzalanan 13.05.2014 tarihli ek sözleşmenin 1/b maddesinde ise ana sözleşmenin 27. maddesindeki alt yükleniciden alınacak banka kesin teminat mektubu tutarının 500.000,00 TL olup eksik kalan kesin teminata karşılık olarak aylık net hakediş tutarından %5 nakit kesin teminat kesintisi yapılacağı eksik kalan kesin teminata karşılık banka kesin teminat mektubu getirilmesi halinde o tarihe kadar yapılan nakit kesin teminat kesintilerinin iade edileceğinin kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.

Toplanan deliller, yapılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen kök ve ek raporlar yukarıda ifade edilen sözleşme hükümler ile birlikte değerlendirildiğinde.

12.05.2014 tarihli sözleşmenin 27. maddesi gereğince davacı taşeron tarafından davalı yükleniciye sözleşme bedelinin %10'una karşılık gelen tutarda verilmesi gereken kesin teminat mektubu kapsamında 500.000,00 TL tutarında teminat mektubu verilerek ek sözleşmenin 1/b maddesi uyarınca eksik kalan kesin teminatın aylık net hakediş tutarlarından %5 nakit kesin teminat kesintisi yapılacağı taraflarca kabul edilmiş olmaklateminat mektubu bedelini aşan bakiye kesin teminatın hakedişlerden yapılan %5 nakit teminat kesintileri ile tamamlandığı,

bilirkişi heyeti raporunda hakedişlerden yapılan toplam 507.444,17 TL tutarındaki nakit teminat kesintisinden 80.120,10 TL'nin 24.10.2014 tarihinde davacıya iade edildiğinin tespit edildiği keza 500.000,00 TL tutarındaki kesin teminat mektubunun 14.05.2015 tarihinde süresi yenilenmeyerek iade edilmiş olduğu anlaşılmıştır.

Sözleşmenin kesin teminatın iadesini düzenleyen 28.2 maddesi kapsamında 31.12.2015'de geçici kabul yapılmış olmakla kesin teminatın %50'sinin iadesi gerektiğinden 500.000,00 TL tutarındaki kesin teminat mektubunun 14.05.2015 tarihinde süresi yenilenmeyerek iade edildiği,

keza 80.120,10 TL kesin teminat kapsamındaki nakit teminat kesintisinin de 24.10.2014 tarihinde davacıya iade edilmiş olduğu anlaşılmakla takip tarihi itibariyle %50 oranını aşan tutarda kesin teminat iadesinin yapılmış olduğu davalı uhdesinde kalan bakiye 427.324,07 TL kesin teminat yönünden ise itirazın iptali davasının niteliği gereği takibe konu alacağın varlığı ve miktarına ilişkin koşulların takip tarihi esas alınarak değerlendirilmesi gerektiğinden sözleşmenin 28.2 maddesi kapsamında kesin kabulün yapılması ve garanti süresine ilişkin koşulun takip tarihi itibariyle gerçekleşmediği anlaşılmakla kesin teminat niteliğindeki nakit

teminat kesintisinin tahsiline ilişkini başlatılan takip nedeniyle kanıtlanamayan itirazın iptali davasının reddine karar vermek gerekmiştir.

Birleşen davada davacı yan davalı ile imzalanan 12.05.2014 tarihli taşeron sözleşmesi gereğince davacının edimini yerine getirdiğini belirterek kesin hesap kapsamında cari hesap alacakları, kule vinç kira bedeli, pah çıtası bedeli alacakları, fiyat farkı alacakları, tutanakla yapılan işler bedeli ile hakedişlerden yapılan haksız kesintilerin tahsili talebinde bulunmuştur.

Toplanan deliller, yapılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen kök ve ek raporlar ile tüm dosya kapsamı uyarınca, 12.05.2014 tarihli ... ... ...

Projesi Kaba İnşaat İşleri Sözleşmesi kapsamında davacı taşeron tarafından üstlenilen işin geçici kabulünün 31.12.2015 tarihinde yapıldığı, tarafların ticari defter kayıtları da incelenmek suretiyle davacının davalıdan 14.252,40 TL cari hesap alacağının bulunduğunun tespit edildiği, sözleşme eki teknik şartnamenin 1.12. maddesinde pah elemanlarını müteahhit tarafından temin edileceği ön görülmekle piyasa raiçlerine uygun olduğu tespit edilen 31.602,00 TL pah çıta bedelinden davalının sorumlu olduğu,

taraflar arasında tutanak altına alınıp davacıya ödenmeyen iş bedeline ilişkin bilirkişi heyetince yapılan hesaplamada 5 adet tutanak nedeniyle davacının davalıdan 9.537,30 TL alacağının bulunduğu tespit edilmiştir.

Birleşen davada davacı fiyat farkı alacağı talebinde bulunmuş ise de 12.05.2014 tarihli sözleşmenin 17. maddesinde taşeronun fiyat farkı talebinde bulunamayacağı taraflarca kararlaştırılmış olmakla davacının bu talebinin yerinde olmadığı,

hakedişlerden yapılan haksız kesintilerin iadesi talebi yönünden yapılan değerlendirmede ise taraflar arasındaki sözleşmenin, sözleşmenin ekleri başlıkla 43. maddesinde ek 26 olarak Bayındırlık ve İskan Bakanlığının konu ile ilgili şartnamelerinin sözleşmenin tabii eki olduğu kabul edildiğinden 18 adet hakedişten sadece 11 nolu hakediş yönünden davacının Yapım İşleri Genel Şartnamenin 40. maddesinde öngörülen şekilde usulüne uygun ihtirazi kaydının bulunduğu,

diğer hakedişlere usulüne uygun ihtirazi kayıt konulmadığından bu hakedişlerin olduğu gibi kabul edilmiş sayılacağı bu kapsamda 11. nolu hakediş yönünden bilirkişi heyeti tarafından 19.04.2021 tarihli ek raporda sözleşmenin 12.3.a maddesi gereğince yazılı uyarı yapılmaksızın yapılan haksız kesinti tutarı toplam 11.349,40 TL olarak tespit edilmiş olmakla bu tutara ilişkin yapılan haksız kesinti bedelinin davacı tarafından talep edilebileceği sonuç ve kanaatine varılarak neticede birleşen davada davacının toplam 66.741,10 TL alacağına ilişkin kanıtlanan davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

25/11/2021 · Gerekçeli kararın yazıldığı tarih: 17.12.2021 Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...