Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/639 K.2022/405

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasında mahkememizce verilen hükmün davalı ... Hesabı tarafından istinaf edilmesi üzerine istinaf davasını inceleyen Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi'nin 2019/592 Esas, 2021/1578 Karar sayılı ilamı ile istinaf eden davalı yönünden hükmün kaldırılmasına karar verilmiş olup, istinaf mahkemesi kararı sonrasında yapılan açık yargılamasıda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

23/03/2015 tarihinde sürücü ...'in sevk ve idaresinde ki ... plaka sayılı aracı ile Bostan sokaktan 42-2 sokak istimaketinden seyir halinde iken Ruhsati Baba caddesi kavşağına geldiği esnada, sürücü ...'nun sevk ve idaresinde ki ( sigortasız ) motosiklete sağ yan kısımları ile çarpması sonucu çift taraflı yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen kaza neticesinde ... plaka sayılı araçta yolcu olarak bulunan davacının sakat kaldığını, kazaya sebebiyet veren araçlardan ... plaka sayılı araç, davalılardan (...

Sigorta A.Ş ) Zorunlu Mali Mesuliyet ( ZMMS ) Sigorta Poliçesi ile kaza tarihinde sigortalı bulunduğunu, kazaya sebebiyet veren araçlardan ( sigortasız araç ) olan ve kaza gerçekleştiği sırada olay yerinden firar eden sürücüsü ... olan ve şasi numarası LFGPCJLE640600139 olan araç için, 2918 sayılı yasa ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanunun 14. maddesi gereği davalı ...

Hesabının sorumlu olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davacı için 5.000,00 TL maluliyet ( sakatlık ) tazminatı, tedavi giderleri, iyileşme giderleri, geçici iş göremezlik tazminatının ve diğer her türlü maddi zararın davalılardan temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ...

Hesabı vekili cevap dilekçesinde özetle; kabul anlamına gelmemek kaydıyla kamu kurumu niteliğini haiz davalı ... hesabı, ... hesabı yönetmeliğinin 9. ve 15. maddeleri esaslarına uygun olarak yapılan müracaatı değerlendirerek yönetmeliğin 14. maddesi kapsamında tespit edilen tazminat miktarını hak sahiplerine ödeyecekken, davacı tarafından dava öncesinde herhangi bir başvuru yapılmadığı bu nedenle davalı kurum davanın açılmasına sebebiyet vermiş sayılmayacağını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davalı kurum zorunlu mali mesuliyet sigortası teminat limitleri ve plakasız aracın kusur oranı ile sınırlı sorumlu olduğunu,

maluliyet oranının kaza sonucu oluşan arazların kaza ile illiyetleri de tespit edilmek suretiyle belirlenmesi gerektiğini, geçici iş göremezlik dönemi tazminat hesabına dahil edilmemesi gerektiğini, zorunlu mali mesuliyet sigortası genel şartlarına göre dolaylı zararlar teminat kapsamı dışında olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ...

Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ... plakalı araç davalı şirket nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalı olduğunu, davalı şirketin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, bedeni zararlar halinde maddi tazminat talepleri için şahıs başına azami poliçe teminat limiti 290.000TL ile sınırlı olduğunu, davalı sigorta şirketinin poliçeden kaynaklanan maddi tazminat talebinden doğan sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru aranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, poliçede azami teminat limitimizin yazılı olması bu miktarın herhalükarda ödeneceği anlamına gelmeyeceğini, K.T.K.

Mecburi Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta poliçeleri meblağ sigortası niteliğinde olmadığından zarar sigortası niteliğinde olduğunu, bu tür poliçeler ile üçüncü kişiler için haksız zenginleşmenin bir yolu olmayıp bu şahısların maruz kaldıkları gerçek zarar teminat altına alındığını, davalı sigorta şirketi tarafından tazmin edilecek olan gerçek zarar davacının vücut bütünlüğü kaybı oranı olmadığı meslekte kazanma gücünün daimi kaybı oranındaki gerçek maddi zarar olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Mahkememizce verilen hükmün davalı ... Hesabı tarafından istinaf edilmesi üzerine istinaf davasını inceleyen Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi'nin 2019/592 Esas, 2021/1578 Karar sayılı ilamı ile;

"...Diğer taraftan; ... Hesabına başvurulabilecek halleri düzenleyen 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14/2-b maddesi ve ... Hesabı Yönetmeliği'nin 9/1-b maddesi gereği, ... Hesabının sorumluluğu için, zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu bulunduğu halde, bu sigortası yapılmamış olan bir aracın, 3. kişinin zararına sebep olması gerekmektedir. Zorunlu olan trafik sigortasının yaptırılması bakımından da her şeyden önce, sigortası yapılacak aracın kanun kapsamında kalan tescilli bir araç olması gereklidir.

Davacı tarafın zarara sebep olduğunu iddia ettiği plakasız motorsiklet, kaza tespit tutanağında “hurda araç” olarak yazılı olup, kaza tespit tutanağında davacının hurdaya ayrılmış bu araç ile diğer davalı tarafından sigortalanan aracın çarpıştığı şeklinde kazanın anlatıldığı görülmektedir. Mahkemece aracın hurdaya ayrılıp ayrılmadığı, hurdaya ayrılmış ise yeniden tescilinin mümkün olup olmadığı değerlendirilmemiştir. Diğer yandan, ...

Hesabı Yönetmeliğinin 9. maddesinde trafik sigortası bulunmayan araçların neden olduğu bedensel zararlar için ...

Hesabına başvurulabileceği, motorlu bisikletin tanımının yapıldığı 2918 sayılı KTK.nın 3.maddesinde de silindir hacmi 50cc küpü geçmeyen içten patlamalı motorla donatılmış ve imal hızı saatte 50km az olan bisiklet olduğu, 2918 sayılı yasanın 103. maddesinde de motorsuz taşıtlar ile motorlu bisiklet sürücülerinin hukuki sorumluluğunun genel hükümlere tabi bulunduğu öngörülmüştür.

Yasal düzenlemelere göre kazaya karışan aracın motorlu bisiklet olması halinde meydana gelen zarardan ... Hesabının sorumluluğu bulunmamaktadır. Kaza tespit tutanağında kazaya karışan araç "hurda belgeli motosiklet olarak" belirtilmiş olup, tescil kaydının olmamasına göre KTK'nın 3. Maddesi kapsamında motorlu bisiklet olup olmadığı da belirlenmemiştir.

Açıklanan vakıalar karşısında; davalı ... Hesabına trafik sigortasız aracın neden olduğu zarar iddiası ile husumet yöneltildiği, ... Hesabının sorumluluğunun sigortalılık yasası ve ... hesabı yönetmeliğine göre ancak ZMMS yaptırması zorunlu bir araç bulunması halinde söz konusu olabileceği, davalıya husumet düşüp düşmediğinin doğru biçimde tespit edilmesinin gerekliliğine göre;

kazaya karışan hurda belgesi olduğu belirtilen plakasız araca ait, öncesinde hurda kaydı var ise trafik tescil dosyasının tamamının (aracın ilk tescil kaydından itibaren) ilgili merciden getirtilmesi ile aracın tescil kaydının silinip silinmediğinin, silinmiş ise silinme sebebinin ve yeniden tescilinin yapılıp yapılmadığının saptanması ile ayrıca KTK'nun 3. maddesi gereğince motorlu bisiklet olup olmadığı değerlendirlerek,

davalının hukuki durumunun yukarıda açıklanan yasa ve mevzuat hükümleri kapsamında takdir ve tayini gerekirken anılan hususlar için yeterli araştırma yapılmadan ve bu hususlar karar yerinde tartışılmadan karar verilmesi doğru görülmemiştir. (Yargıtay 17. HD 2019/3118 E- 2020/3982 K.. 2019/4008 E. - 2021/930 K. ;2014/14351 Esas 2016/11628 karar sayılı emsal kararları)

Bu nedenlerle davalı ... Hesabı vekilinin istinaf talepleri yerinde görüldüğünden, istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesince uyuşmazlığın çözümünde etkili olacak deliller toplanılmadan ve değerlendirilmeden karar verilmiş olması nedeniyle kararının HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, yukarıda açıklanan hususlarda eksiklikler giderilerek ve davalının sorumluğu bu çerçevede değerlendirildikten sonra, hüküm davalı ...

Hesabı tarafından istinaf edilmiş olmasına göre usulü kazanılmış haklar gözetilerek davanın esası hakkında karar verilmesi için dosyanın mahal mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebebine göre davalının sair istinaf sebeplerinin incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiş aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir..." şeklindeki ilam ile kararın ... Hesabı yönünden kaldırılması ile mahkememize iade edilmişitir.

Mahkememizce Bölge Adliye Mahkemesi kararı sonrasında kazaya karışan aracın hurda kaydının bulunup bulunmadığı var ise trafik tescil dosyasının tamamı, ayrıca tescil kaydı silinmiş ise silinme nedeni ve yeniden tescil yapılıp yapılmadığı ve aracın motorsiklet olup olmadığı yönünde yapılan araştırmada;

Sivas Emniyet Müdürlüğü yazı cevabında aracın tescil kaydına rastlanmadığı, tescil dosyasının mevcut olmadığı, ayrıca silinme ya da hurda işlemi yapılmadığı,

İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü yazı cevabında; 2918 sayılı yasanın Ek 18. Maddesi gereğince araç tescil hizmetlerinin Türkiye Noterler Birliği'ne devrinin yapıldığı ve ilgili bilgilerin Türkiye Noterler Birliğinden sorulması gerektiği ,

Türkiye Noterler Birliği'ne yazılan yazı cevabında ise araç kaydına rastlanmadığına dair yanıt verildiği anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamının incelenmesinde eldeki davada davalı ... Hesabının sorumluluğu yönünden yapılan değerlendirmede.

İstinaf Mahkemesi kararında da belirtildiği üzere silindir kapasitesi 50 santimetreküpten az olan içten yanmalı motorlu bisikletler ile motorsuz taşıtların sorumluluğunun genel hükümlere tabi olduğu, mahkememizce yapılan araştırmada kazaya karışan aracın Karayolları Trafik Kanunu gereğince 50 santimetreküpten fazla olduğu yönünde bilgi ve belgelere ulaşılamadığı, davacı vekiline verilen süre içerisinde de bu hususa ilişkin delillerin ibraz edilmediği aracın nerede olduğunun bilinememesi nedeniyle de araç üzerinde keşif deliline başvurulamadığı,

ezcümle eldeki davada kazaya karşılan aracın motor hacmi 50 santimetreküpten fazla içten yanmalı motor ile çalışan araç olduğunun ispat edilemediği anlaşıldığından davalı ... Hesabı yönünden davanın reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.