Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/306 K.2022/857

Mahkememize açılan davanın yapılan yargılaması sonucunda, dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili ayrıntısı dava dilekçesinde yazılı olduğu üzere, davacının ayrıntısı dava dilekçesinde yazılı bulunan trafik kazası sonucunda yaralandığını belirterek 100,00 TL geçici iş göremezlik zararı tazminatı, 100,00 TL bakıcı gideri zararı tazminatı ile 3.800,00 TL sürekli iş göremezlik zararı tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili ayrıntısı cevap dilekçesinde yazılı olduğu üzere, ceza dosyasında uzlaştırmanın gerçekleştiğini, bu nedenle zarardan sorumluluklarının kalmadığını, başvuru dava şartının yerine getirilmediğini, sigortalılarının kusurunun bulunmadığını, kusur ve iş göremezlik durumu ile sosyal güvenlik kurumu ödemesinin olup olmadığının tespitinin ve tazminat hesabının kayıtlı aktüer tarafından yapılmasının gerektiğini, geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri zararından sorumlu olmadıklarını, temerrüt koşullarının oluşmadığını belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, trafik kazasında yaralanma nedenine dayalı maddi tazminat ödenmesi talebine yöneliktir.

Zararın tespitine ve ödenmesine ilişkin kanun hükümleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkileri - Sorumluluk başlıklı 49/1. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." hükmünü, Zararın ve kusurun ispatı başlıklı 50/1. maddesi "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü, Tazminat - Belirlenmesi başlıklı 51/1. maddesi "Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler." hükmünü,

Bedensel zarar başlıklı 54/1. maddesi "Bedensel zararlar özellikle şunlardır: 1. Tedavi giderleri. 2. Kazanç kaybı. 3. Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar. 4. Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar." hükmünü, Belirlenmesi başlıklı 55/1. maddesi "Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır.

Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz." hükmünü içermektedir.

Davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna ilişkin kanun hükümleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu başlıklı 91/1. maddesi "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmünü, İşleten ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin hukuki sorumluluğu başlıklı 85/1. maddesi "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa,

motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmünü içermektedir.

İş göremezlik durumunun tespit yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, işleten ve sürücü ile sigorta şirketi hakkında açılan maddi tazminat davalarının temyiz incelemesini yapmakla görevli Yargıtay dairelerinin yerleşik kararlarına göre 11/10/2008 tarihinden önce gerçekleşen kazalar için Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 - 01/09/2013 tarihleri arasında gerçekleşen kazalar için Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği,

01/09/2013 - 01/06/2015 tarihleri arasında gerçekleşen kazalar için Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği (anılan yönetmeliğin % 60 ve üzeri iş göremezlik durumunun bulunması halinde rapor düzenlemeye elverişli nitelikte olması nedeniyle bu oran altındaki iş göremezlik durumlarında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği), 01/06/2015 - 20/02/2019 tarihleri arasında gerçekleşen kazalar için Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik,

20/02/2019 tarihinden sonra gerçekleşen kazalar için Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca iş göremezlik durumunun tespit edilmesinin gerektiği, mahkememizce de belirlenen ilkelerden ayrılmayı gerektirir bir durumun olmadığı ve belirtilen şekilde iş göremezlik durumunun tespitinin gerektiği anlaşılmıştır (Yargıtay 4. HD. 16/12/2021 tarih, 2021/6574 e, 2021/10538 k).

Tazminat - zarar miktarının hesap yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, işleten ve sürücü ile sigorta şirketi hakkında açılan maddi tazminat davalarının temyiz incelemesini yapmakla görevli Yargıtay dairelerinin değişen ve yerleşik hale gelen kararları uyarınca tazminat hesabında bakiye yaşam süresinin belirlenmesinde kaza tarihi dikkate alınmaksızın TRH-2010 olarak adlandırılan yaşam tablosunun kullanılmasının gerektiği,

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda 26/04/2016 tarihinde yapılan değişiklikler sonrasında Yargıtay dairelerinin vermiş olduğu kararların kanunun yürürlük tarihinden önce meydana gelen kazalarda prograsif rant olarak adlandırılan (% 10 artırım - eksiltim) yöntemin, kanunun yürürlük tarihinden sonra meydana gelen kazalarda ise kanunda yapılan değişiklik dikkate alınarak genel şartlar ile belirlenen yöntemin (1,8 teknik faiz) uygulanmasının gerektiği yönünde olduğu,

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı, Yargıtay'ın yerleşik kararları ile kanunların geçmişe yürüyemeyeceği ilkesi ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda 19/06/2021 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanmak suretiyle yürürlüğe giren değişikliğin geçmişe etkili olacağına ilişkin bir hükmün bulunmaması karşısında 19/06/2021 tarihinden önce meydana gelen kazalara ilişkin davalarda prograsif rant usulünün,

bu tarihten sonra meydana gelen kazalara ilişkin davalarda ise kanun ile yürürlüğe konulan ve 04/12/2021 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanmak suretiyle belirlenen usulün (1,65 teknik faiz) uygulanmasının gerektiği anlaşılmıştır (Yargıtay 4. HD. 10/11/2021 tarih, 2021/6241 e, 2021/8658 k).

Davacı vekili 24/10/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile, geçici iş göremezlik zararı talebini 100,00 TL, bakıcı ihtiyacı zararı talebini 4.201,40 TL, sürekli iş göremezlik zararı talebini ise 84.209,64 TL olarak ıslah etmiş ve harcını yatırmıştır.

Toplanan delillerin birlikte değerlendirilmesi sonucunda, 18/11/2016 tarihinde davalı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen 26 PA 008 plaka sayılı araç ile dava dışı 07 Z 8163 plaka sayılı aracın çarpışması sonucunda meydana gelen trafik kazasında dava dışı araç sürücüsü olan davacının yaralandığı, poliçe örneğine göre yaralanmaya neden olan 26 PA 008 plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçe kapsamında sürekli sakatlık teminatı limitinin 290,000,00 TL, sağlık gideri teminatı limitinin 290.000,00 TL olduğu,

davacının dava öncesinde yaptığı başvuruya rağmen davalı sigorta şirketi tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından davaya konu kaza nedeniyle rücuya tabi olabilecek herhangi bir ödemenin yapılmadığının ve gelirin bağlanmadığının bildirildiği, kazaya ilişkin olarak yapılan soruşturma sonucunda gerçekleşen uzlaşma nedeniyle kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiği, kusura yönelik alınan bilirkişi raporuna göre dava konusu kazada davacının % 75 oranında, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen araç sürücüsünün ise % 25 oranında kusurlu olduğu,

ayrıntısı yukarıda açıklanan ve mahkememizce de kabul edilen Yargıtay'ın yerleşik kararları uyarınca kaza tarihi itibari ile uygulanması gereken Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca düzenlenen iş göremezlik raporuna göre davacının sürekli iş göremezlik oranının % 3, geçici iş göremezlik süresinin 9 ay, bakıcı ihtiyacı süresinin 3 ay olduğunun tespit edildiği, aktüer bilirkişi tarafından yukarıda açıklanan yönteme uygun düzenlenen rapora göre davacının geçici iş göremezlik zararının yaşı nedeniyle bulunmadığı,

bakıcı ihtiyacı zararının 4.201,40 TL, sürekli iş göremezlik zararının ise asgari ücretin gelir vergisi indirimli hali ile 82.134,60 TL, gelir vergisi indirimsiz hali ile 84.209,64 TL olduğunun tespit edildiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85. maddesine göre işletene düşen hukuki sorumluluğun aynı Kanunun 91. maddesine göre poliçede belirtilen limitler altında sigorta şirketi tarafından teminat altına alındığı, zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarında tedavi giderlerinin poliçe teminatı kapsamında olduğunun belirtildiği,

dava dışı Sosyal Güvenlik Kurumunun trafik kazalarındaki sorumluluğunun 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 98. maddesi kapsamında ve sağlık uygulama tebliği ile sınırlı olduğu, Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına dava dışı Sosyal Güvenlik Kurumunun taraf olmadığı, bu hali ile dava dışı Sosyal Güvenlik Kurumunun dava konusu talepler yönünden sorumluluğunun bulunmadığı, sigorta poliçesi düzenlenmesi sırasında davalı tarafından risklere karşı prim alındığı,

trafik kazası sonucunda oluşacak geçici iş göremezlik zararı, geçici ve sürekli bakıcı gideri zararı ile sağlık uygulama tebliği kapsamında kalmayan zararlardan sigorta poliçesini düzenleyen ve bu zararları poliçe kapsamında teminat altına alan davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunduğu,

davacı tarafından davalıya yapılan başvurunun davalı tarafından 04/01/2019 tarihinde kayda alındığı ve takip eden 8. iş günü olan 14/01/2019 tarihi itibari ile davalı yönünden temerrüt koşullarının oluştuğu, dava konusu zarara sebebiyet veren aracın hususi nitelikte olması nedeniyle yasal faize hükmedilmesinin gerektiği, ceza soruşturması sırasında davacı küçük adına velilerinin birlikte uzlaşma görüşmesine katılmasının ve iradelerinin birlikte ve uyumlu olarak uzlaşmaya yönelik olmasının gerektiği, ancak soruşturma dosyasında yapılan uzlaşmaya ilişkin iş ve işlemlerin davacı küçük adına babası ile yürütüldüğü,

uzlaşma belgesinin de tek başına baba tarafından imzalandığı, bu hali ile ceza soruşturması sırasında yapılan uzlaşmanın usulüne uygun ve davacının tazminat haklarını sona erdirir nitelikte bir olmadığı, davacının kaza tarihi itibari ile 18 yaşından küçük olduğu,

gelir getiren bir işte çalıştığına yönelik dosya kapsamına herhangi bir bilgi ve belge sunulmadığı gibi bu yönde bir iddianın da olmadığı anlaşıldığından geçici iş göremezlik zararına yönelik davanın reddine, sürekli iş göremezlik zararı ve bakıcı gideri zararına yönelik davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (sürekli bakıcı gideri sorumluluğuna ilişkin Yargıtay 4. HD. 17/01/2022 tarih, 2021/8295 e, 2022/442 k; uzlaşmanın velilerin birlikte katılımı ile yapılmaması halinde tazminat hakkını sona erdirmeyeceğine ilişkin ...

BAM 26. HD. 26/10/2021 tarih, 2021/1860 e, 2021/1887 k).

HÜKÜM ; gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,

1) (a) Davanın KISMEN KABULÜ ile 84.209,64 TL sürekli iş göremezlik zararı tazminatı ile 4.201,40 TL geçici bakıcı gideri zararı tazminatının poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile temerrüt tarihi olan 14/01/2019 tarihinden itibaren işleyecek YASAL FAİZİ ile birlikte DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,

(b) Geçici iş göremezlik tazminatına yönelik dava ile fazlaya ilişkin taleplerin REDDİNE,

2) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 6.039,36 TL harçtan, dava açılışında alınan 44,40 TL peşin harç ile yargılama sırasında yatırılan 288,60 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 333,00 TL harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 5.706,36 TL harcın DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,

3) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,

4) Davacının yargılama sırasında yaptığı 44,40 TL başvurma harcı, 74,00 TL tebligat ücreti, 1.350,00 TL bilirkişi ücreti, 170,05 TL posta gideri, 1.550,30 TL adli tıp ücreti toplamı 3.188,75 TL'nin davanın kabul oranı dikkate alınarak hesaplanan 3.185,15 TL'si ile dava açılışında alınan 44,40 TL peşin harç ve yargılama sırasında yatırılan 288,60 TL ıslah harcı toplamından oluşan 3.518,15 TL yargılama giderinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,

5) Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 14.145,77 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,

6) Davalının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 100,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALIYA VERİLMESİNE,

7) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANLARA İADESİNE,

Dair, davacı vekilinin YÜZÜNE KARŞI, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nin 345/1. maddesi uyarınca 2 (iki) hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 29/11/2022

Katip... Hakim... e - imzalıdır e - imzalıdır Bu gerekçeli karar güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.