Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/506 K.2022/805

T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/506 Esas - 2022/805 T.C.

... "TÜRK MİLLETİ ADINA "

14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2021/506 Esas

KARAR NO : 2022/805

HAKİM :... KATİP....

DAVACILAR ....

DAVALI ....

DAVA

Tazminat (Destekten Yoksun Kalma Tazminatı)

DAVA TARİHİ : 10/09/2021

KARAR TARİHİ : 30/11/2022

KARAR YAZMA TARİHİ : 05/12/2022

Mahkememize açılan davanın yapılan açık yargılaması sonucunda, dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE.

08/06/2021 tarihinde sürücüsü dava dışı ...'ın sevk ve idaresinde ... plaka sayılı aracı ile seyir halinde iken direksiyon hakimiyetini kaybedip yolun karşı tarafına geçerek toprak birikintisine çarparak sürüklenmek suretiyle Mera çayına düşmesi sonucu tek taraflı ve birden fazla ölümlü ve yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, kaza tespit tutanağı tutulmuş olup kazanın oluşumunda araç sürücüsü ...'ın kusurlu bulunduğunu, Kahramankazan CBS'nın 2021/1584 soruşturma nolu dosyasının bulunduğunu, araç içerisinde YOLCU OLARAK BULUNAN destek müteveffa ...'nın vefat etmiş olduğunu, vefatıyla davacı anne ve babasını geride bıraktığını,

bunların desteklerini kaybettiğini, aracın davalı Sompo Sigorta a.Ş'de ZMMS trafik poliçesinin bulunduğunu, sigorta şirketine başvuru yaptıklarını eksik evrak bildirimde bulunduklarını, arabuluculuk sonucunda netice alamadıklarını, buna göre desteklerini kaybeden davacılardan her birine şimdilik 100,00 TL'den toplam 200,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin de davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.

DAVACI VEKİLİ CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Davacı tarafın talep edilen belgeleri eksiksiz olarak şirketlerine ulaştırmadığını, bu nedenle temerrüte düşmediklerini, davayı kabul manasında olmamak üzere kusur oranının tespiti için ATK Trafik İhtisas dairesinden rapor alınması gerektiğini, sorumluluklarının poliçe limiti dahilinde olduğunu, müteveffanın gelirinin resmi belge ile kanıtlanması gerektiğini, hesap raporunu aktüerya bilirkişiden alınması gerektiğini, sigortalının kusuru ile zarar arasında illiyet bağının bulunduğunun ispatı gerektiğini, SGK tarafından ödenen rücuya tabi bir gelir var ise bunun mahsubu gerektiğini, talep edilen faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini, davanın usul ve esastan reddini savunmuştur.

Trafik kazasına ilişkin ... CBS'nın 2021/1584 soruşturma dosyası ile, tek taraflı trafik kazasına karışan ... plaka sayılı aracın kaza tarihinde geçerli olan ZMMS trafik sigortası ile hasar dosyası davalı sigorta şirketinden celp edilmiş olup tarafların destek ile davacıların sosyal ve ekonomik durumları tespit edilerek yazı cevapları dosya içine alınmıştır.

Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, tüm deliller toplandıktan sonra dosya Kusur ve Hasar Uzmanı bilirkişi ...'ya tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen bila tarihli raporda.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun: Hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamakla ilgili 52. Maddesinin (a) bendinde –sürücüler “ Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak, (b) bendinde de “ Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak” zorundadırlar kurallarını yerine getirmediğinden kusurlu olduğu anlaşıldığını,

sonuç olarak ... plakalı aracın sürücüsü ...’ın % 100 ( yüzde yüz) oranında Tam kusurlu olduğu sonuç ve kanaati belirtilmiştir.

Mahkememiz tarafından aldırılan aktüerya konusunda uzman bilirkişi Serhat SEVİNÇ tarafından düzenlenen 18/05/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle. 2022 yılı güncel asgari ücret verilerine göre yapılan hesaplama sonucunda.

Davacı anne ...'ın talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının 228.851,88 TL olduğunu, Davacı baba ...'ın talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının 190.996,62 TL olduğunu, Mahkeme tarafından tazminata hükmedilmesi durumunda davacı tarafın; şirketinin 10.08.2021 temerrüde düşme tarihinden itibaren yasal faiz ( talep gibi ) yürütülerek tazminat talebinde bulunabileceğini , Kaza tarihinde (2021) ZMSS poliçesi sakatlanma ve ölüm teminat limit tutarının 430.000,00 TL olduğunu, hesaplanan tazminat tutarının police teminat limit dahilinde kaldığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

20/09/2022 TARİHLİ AKTÜERYA BİLİRKİŞİ TARAFINDAN DÜZENLENEN EK RAPORDA; Mahkeme tarafından yapılan görevlendirme gereğince 2022 yılı ikinci 6 aylık güncel asgari ücrete göre hesaplama yapıldığını, davacıların tazminat tutarları 2021 yılı (430.000,00 TL) ZMSS poliçe teminat limitini aştığından garameten paylaşım yapıldığını, Buna göre; Davacı anne ...'ın talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının 234.486,38 TL olduğunu, Davacı baba ...'ın talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının 195.513,62 TL olduğunu, Mahkeme tarafından tazminata hükmedilmesi durumunda davacı tarafın; sigorta şirketinin 10.08.2021 temerrüde düşme tarihinden itibaren yasal faiz (talep gibi) yürütülerek tazminat talebinde bulunabileceği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN SUNULAN 21/10/2022 TARİHLİ TALEP ARTIRIM ISLAH DİLEKÇESİNDE ÖZETLE.

Harç ikmali ve talep artırım dilekçeleri dava dilekçesi ve diğer dilekçeleri ile birlikte değerlendirilerek ve fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla: Davacı müvekkilleri ...ile ...'ın uğramış olduğu TOPLAM 430.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı Sompo Sigorta A.Ş.den temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, Daha önce her iki müvekkil adına talep edilen Toplam 200 TL tazminat ile iş bu harç ikmali ve talep artırım dilekçeleri ile talep edilen 429.800,00 TL olmak üzere TOPLAM 430.000,00 TL) Harç ikmali ile artırılan miktar olan 428.800,00 TL ' nin harcını alınmasına,

Yargılama giderleri ve yasal vekalet ücretinin davalı Sompo Sigorta A.Ş.ye yükletilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, tek taraflı meydana gelen trafik kazasından kaynaklı desteğin ölümünden dolayı anne ve baba tarafından açılan destekten yoksun kalma tazminatına ilişkindir. Davacıların anne ve baba olarak tek taraflı trafik kazasında bulunduğu araçta yolcu iken ölen çocuklarından dolayı destekten yoksun kalma tazminatı talep edip edemeyecekleri, talep edebilecekler ise kusur ve sigorta poliçesi kapsamında aktüerya hesap bilirkişi tarafından hesaplanacak destek tazminatının miktarının ne olduğu, davalı tarafında kusur ve sigorta poliçesinin limiti kapsamında sorumlu olduğu miktarın tespitine ilişkindir.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 22/06/2018 tarih 2016/5 Esas, 2018/6 Karar sayılı kararında, annne ve/veya babanın çocuğunun haksız fiil ve veya akde aykırılık sonucu ölmesi nedeniyle açtığı destekten yoksun kalma tazminatı davalarında, destek ilişkisinin varlığının ispatı için Sosyal Güvenlik Kurumun'dan gelir bağlanması şartının aranmayacağı, destekten yoksun kalma tazminatı davalarında çocukların anne ve/veya babaya destek olduklarının karine olarak kabulünün gerektiği kabul edilmiştir.

Destekten yoksun kalma tazminatı; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 53. maddesinin 3. bendinde düzenlenmiş olup, “Ölüm halinde ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıpların tazmini gerekmektedir”. Bu maddeye göre, haksız fiilin doğrudan doğruya muhatabı olmayan, ancak bu haksız fiil nedeniyle ortaya çıkan ölüm olayından zarar gören ya da ileride zarar görmesi güçlü olasılık içinde bulunan kimselere tazminat hakkı tanınmıştır.

İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesine göre; ''Destekten yoksun kalma tazminatının doğumu için destek ile tazminat talebinde bulunan kişi arasında bir destek ilişkisi bulunmalıdır. Burada bahsedilen destek ilişkisi hukuksal bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu hedef tutar. Destek ilişkisinin varlığında destek olunanın ihtiyaçlarının sürekli ve düzenli olarak karşılanması yer almaktadır.

Burada ifade edilmek istenen süreklilik ve düzenlilik hali yardımın belirlenen zamanlarda ve belirli miktarlarda yapılması değil, eğer destek ölmeseydi yardımların devam edeceğine dair bir beklentinin bulunmasıdır.

Eğer yardım devamlı destek saiki ile değil de, tek seferlik, geçici, düzensiz ya da gelişigüzel zamanlarda yapılıyor ve ileride yardımın devam edeceğine dair bir beklenti yaratmıyorsa , bu durumda desteğin sürekli ve düzenli olduğundan bahsetmek mümkün olmayacaktır".

Türk Borçlar Kanununun ilgili hükümlerinden anlaşıldığı üzere; destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan yardımdır. Bu tazminatın amacı, ölüm olayı olmasaydı ölenin yardımda bulunduğu kimselere yardımda bulunmaya devam edeceğinin düşünülmesi ve ölüm olayının bu süreci kesmesi sonucu destekten yararlanan kimselerin uğradıkları zararın peşin ve toptan şekilde tazmin edilmesi, bu kimselerin ölüm olayından önceki durumlarına kavuşturulmasıdır. Eş deyişle amaç; destekten yoksun kalanların, desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. (Yargıtay 21.Hukuk Dairesinin 2019/213 Esas, 2019/7417 Kararı)

Burada önemle üzerinde durulması gereken husus, trafik kazasında ölen müteveffanın destek gücünün, ana ve/veya babanın destek ihtiyacı ile beklenilen destek şeklinin ve miktarının yaşam deneylerine uygun olması gereğidir. Davalı sigorta şirketince yapılan 311000111713692 nolu ZMMS trafik poliçe sigortası 25.03.2021- 25.03.2022 tarihleri arasında geçerli olup kaza tarihi olan 08.06.0221 tarihini kapsadığı tespit edilmiştir.

Davada, davacı Anne ...için ile davacı baba ...'ın açtığı Destekten Yoksun Kalma Maddi Tazminatı yönünden, trafik kazasında ölen müteveffa ...'nın destekten yoksun kalma tazminatı davalarında çocukların anne ve/veya babaya destek oldukları karine olarak kabulünün gerektiği kabul edilmiştir.

Türk Borçlar Kanununun 55. maddesine göre maddi delillerle hesaplanabilir sürekli ve düzenli fiili bir desteğin varlığı da kanıtlanmamış olsa dahi farazi desteğin karine olduğu kabul edilerek, Türk Borçlar Kanununun 50. ve 51. Maddeleri uyarınca, somut olayın özelliğine göre davacı baba ve anne yararına, alabileceği destekler de dikkate alınarak aktüerya bilirkişi tarafından hesaplanan, hakkaniyete uygun olan davada, Davacı Anne ...için 234.486,38.TL Destekten yoksun kalma tazminatı ile davacı baba Talat AKCAN için.

195.513,62.TL Destekten yoksun kalma tazminatı olmak üzere TOPLAM 430.000,00.TL tazminatın davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile, temerrüt tarihi olan 10.08.2021 tarihinden itibaren yasal faiz işletilecek şekilde davalı sigorta şirketinden alınarak, davacılara ödenmesine, karar verilmiştir.

Maddi hukuka dayanan savunma vasıtaları, itirazlar ve def’iler olarak ikiye ayrılmakta olup, itirazlar bir hakkın doğumuna engel olan veya o hakkı sona erdiren vakalar hakim tarafından re’sen gözetilebilmektedir; def’iler ise, davalının borçlu olduğu edimi özel bir nedenle yerine getirmekten kaçınmasına imkân veren bir hak olup, taraflarca cevap dilekçesi süresi içinde ileri sürülmesi gerekir.

Hatır taşıması ve müterafik kusur def'i olup cevap dilekçesi içerisinde sunulması gerektiğinden, davalı sigorta şirketinin cevap dilekçesi içeriğinde bir def'i bulunmadığından, kusur ve aktüerya raporu alındıktan sonra 27/05/2022 tarihli beyan dilekçesinde davalı vekili hatır taşıması ile emniyet kemeri,kask takılı olmadığına dair itirazında bulunulmuş olup süresi içerisinde yapılmadığından buna göre hükmedilen tazminat üzerinden hatır ve müterafik kusura ilişkin bir indirim uygulaması yapılmayarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM ; Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,

1) Davanın KABULÜ İLE, Davacı Anne ...için 234.486,38.TL Destekten yoksun kalma tazminatı ile davacı baba ... için; 195.513,62.TL Destekten yoksun kalma tazminatı olmak üzere TOPLAM 430.000,00.TL tazminatın davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile, temerrüt tarihi olan 10.08.2021 tarihinden itibaren yasal faiz işletilecek şekilde davalı sigorta şirketinden alınarak, davacılara ödenmesine,

2) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 29.373,30.TL karar ve ilam harcının, dava açılışında alınan 59,30.TL peşin harç ile yargılama sırasında yatırılan 1.468,00.TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.527,30.TL harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 27.846,00 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,

3) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13.maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00,TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,

4) Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 59,30 TL başvurma harcı, 59,30 TL peşin harç, 1.468,00 TL talep artırım ıslah harcı, 165,70 TL tebligat ücreti, 1.800,00 TL bilirkişi ücreti, olmak üzere toplam 3.552,30.TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5) Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 63.200,00.TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,

Dair, davacılar vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda olmak üzere, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nin 345/1. maddesi uyarınca 2 (iki) hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 30/11/2022

Katip... ¸e-imzalıdır.

Hakim... ¸e-imzalıdır.

** Bu karar 5070 sayılı kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır**