Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/437 K.2023/677

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ilaç pazarlama sektöründe faaliyet gösteren bir şirket olduğunu, kamu hastaneleri ile üniversite hastanelerinin açmış olduğu ilaç alım ihalelerine katılarak ihalenin uhdesinde kalması neticesinde 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu gereğince sözleşmeler imzalandığını ve sözleşme gereği ilgili kamu hastanesi veya üniversite hastanesine ilaçların teslimini sağlandığını, tacir sıfatını haiz olan müvekkili şirketin .... ve Vergi Usul Kanunu üzerinde geçmiş yıllarda yapılan değişiklikler çerçevesinde, tutmakla yükümlü olduğu ticari defterlerden;

defteri kebir ve yevmiye defterlerini elektronik ortamda, elektronik-defter olarak sakladığını, 05.06.2023 tarihinde, sabah saatlerinde günlük mesainin başlamasıyla beraber, müvekkil şirket'in muhasebe departmanındaki çalışanlarının bilgisayarlarını açtıkları esnada, bilgisayar ekranı mavi ekran olarak açılmış durum derhal muhasebe departmanı çalışanları tarafından şirket yetkililerine bildirildiğini ve akabinde müvekkili şirketin... elemanlarınca yapılan inceleme ile de, müvekkili şirketin sunucusuna, kimliği belirlenemeyen şahıs/şahıslar tarafından hukuka aykırı ve izinsiz olarak giriş yapıldığını,

bir takım verilerin yok edilip şüpheliler tarafından şifrelenerek, müvekkili şirketin iş bu verilere erişiminin engellendiğinin tespit edildiğini, müvekkili şirketin yok edilerek, erişimi engellenen verileri içinde, elektronik ortamda sakladığı 2016-2022 yıllarına ait defteri kebir ve yevmiye defterleri de bulunduğunu, 05.06.2023 tarihinde söz konusu siber saldırının öğrenilmesiyle birlikte, müvekkili şirket yetkililerinin, yok edilerek erişimi engellenen verilerin kurtarılması adına, .... unvanlı firma ile anlaştığını, veri kurtarma çalışmalarının devam ettiği esnada, müvekkilinin yaşamış olduğu siber saldırı olayına ilişkin,

şüpheli/şüphelilerin tespit edilebilmesi amacıyla .... nezdinde suç duyurusunda bulunulduğunu, veri kurtarma çalışmalarında bulunan ..., yaklaşık 1 hafta boyunca siber saldırı neticesinde yok edilerek, erişimi engellenen verileri kurtarmaya çalışmışsa da, 13.06.2023 tarihinde veri kurtarma çalışmalarının sonuçsuz kaldığını müvekkili şirket yetkililerine bildirildiğini, açıklanan nedenler doğrultusunda müvekkili şirketin bilişim sistemi üzerinde,

kimliği belirlenemeyen şahıs/şahıslarca gerçekleştirilen siber saldırı neticesinde çalınan ve şirket kayıtlarında yok edilen müvekkili şirketin 2016-2022 yıllarına ait defteri kebir ve yevmiye defterlerine ilişkin, TTK m. 82/7 hükmü uyarınca zayi belgesi verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Dava, TTK 82. maddesi kapsamında zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.

TTK'nın 82/7. Maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." hükmü düzenlenmiştir.

Davanın açıldığı tarihte yürürlükte olan 19/10/2019 tarih 30923 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren 3 Sıra No'lu Elektronik Defter Genel Tebliği (Sıra No: 1)'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğle; elektronik ortamda tutulan defterlerin, vergi güvenliğini sağlamak ve virüs, siber saldırısı vb. diğer teknolojik ataklara karşı tedbir almak amacıyla ikincil kopyalarının gizliliği ve güvenliği sağlanmış şekilde ... sistemlerinde ya da Başkanlıktan izin alabilen güvenli saklamacı kuruluşlar bünyesinde 01/01/2020 tarihinden itibaren saklanması zorunluluğu getirilmiştir (Bkz. Tebliğ m.4.4.1-e).

Öte yandan, aynı tebliğin 7.1.

Maddesininde, e-defter tutanların, Vergi Usul Kanununda belirtilen “Mücbir Sebep” halleri nedeniyle e-defter veya beratlarına ait kayıtlarının bozulması, silinmesi, zarar görmesi veya işlem görememesi ve e-Defter ve berat dosyalarının muhafaza edildiği e-Defter saklama hizmeti veren özel entegratör kuruluşlardan veya Başkanlıktan ikincil örneklerinin temin edilemediği hallerde, söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren tevsik edici bilgi ve belgeleri ile birlikte 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yetkili mahkemeye başvurarak kendisine bir zayi belgesi verilmesini isteyebilecekleri.

Mahkemeden zayi belgesinin temin edilmesini müteakip, zayi belgesi ile birlikte durumun Başkanlığa yazılı olarak bildirilmesi ve Başkanlık tarafından istenilen bilgi ve belgelerin ibraz edilmesi halinde, mükelleflerin zayi olan e-defter kayıtlarının yeniden oluşturulması ve bunlara ait yeni oluşturulan e-defter ve berat dosyalarının e-defter uygulaması aracılığı ile Başkanlık sistemine yeniden yüklenmesi için Başkanlık tarafından yazılı izin verileceği düzenlenmiştir.

Anılan Tebliğin 4.4.1-e maddesinde 01/01/2020 tarihinden itibaren ikincil kopyaların .... ya da anlaşılmalı özel entegratör kuruluşlar nezdinde saklanmasına ilişkin yükümlülük öngörülmüş ise de e-Defter ve beratların teknik yeterliğe sahip ve Başkanlıktan bu hususta saklama izni verilen özel entegratörlerin bilgi işlem sistemlerinde muhafaza usulü ile muhafaza edilmesi sürecinde e-Defter uygulamasına dâhil olan mükellefler ve özel entegratörler tarafından uyulması gereken genel, gizlilik ve güvenliğe ilişkin usul ve esasların, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından hazırlanarak "edefter.gov.tr" adresinde yayımlanan “e-Defter Saklama Kılavuzu”nda açıklanacağı belirtilmiştir.

Bunun dışında Tebliğin 4.3.4 maddesinde defter ve berat dosyalarını oluşturma, .... veya Mali Mühürle imzalama/onaylama ve Başkanlık onaylı berat dosyalarını alma süreleri gösterilmiş, 2020 yılı Temmuz ayına ilişkin Ekim, Ağustos ayına ilişkin Kasım, Eylül ayına ilişkin Aralık ayına kadar imkan tanınmıştır. Bununla birlikte GİB tarafından yayımlanan 09/10/2020 tarihinde yayımlanan "E-Defter Saklama Kullanıcı Kılavuzu"nda Temmuz, Ağustos, Eylül 2020 defter ve beratlarının Maliye sistemine yüklenebilmesi için en son süre 15/03/2021 tarihi olarak belirlenmiştir. Fakat bahsi geçen Kılavuzda belirtilen süre azami süre niteliğinde olup davacının e-defter kayıtlarının ikincil kopyalarını uygun şekilde alıp saklamasına engel değildir.

Somut olayda, e-defter kayıtlarının sadece tek bir bilgisayarda tutulduğu, e-defter kayıtlarının başka bir bilgisayarda veya harici bir depolama alanında yedeklenmediği, davacının basiretli tacirden beklenen özeni göstermediği, dolayısıyla zayi belgesi verilme koşullarının oluşmadığı anlaşıldığından, davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸ Hakim ... · ¸